DESENLERİ ANLAMLAR TAŞIYAN ŞARKIŞLA KİLİMİNE COĞRAFİ İŞARET

Kültür Sanat Çarşamba 17 Temmuz 2019 12:11

Kırmızı, mavi, yeşil, siyah renklerin ağırlıkta kullanıldığı her biri farklı anlam içeren motifleriyle dikkati çeken "Şarkışla kilimi", coğrafi işaret tesciliyle gelecek kuşaklara taşınacak.

Desenleri anlamlar taşıyan Şarkışla kilimine coğrafi işaret

Sivas'ın Şarkışla ilçesinde geleneksel tezgahlarda ince yün iplik ile dokunan "Şarkışla kilimi", farklı anlamlar içeren motifleriyle korunarak gelecek kuşaklara aktarılacak.

Bölgenin geleneksel el sanatları arasında yer alan ve ülke genelinde ün yapan Şarkışla kilimi, altıgen, akrep, çengel, eli belinde, göz motifi, koç boynuzu, koç başı, kurt ağzı, kurt izi, nazarlık ve su yolu gibi motifleriyle biliniyor.

Her bir motifin anlamlar taşıdığı Şarkışla kiliminde, akrep motifi, dış tehlikelerden koruduğuna inanılarak dokunuyor. Kilimdeki, eli belinde motifi ise dişiliği simgeliyor. Eli belinde motifi analık ve doğurganlığın yanı sıra, uğur, bereket, kısmet, mutluluk ve neşeyi de sembolize ediyor.

Göz motifi nazardan korunma inancıyla kilime işleniyor. Koç boynuzu ve koç başı motifleri, doğurganlık, verimlilik, kahramanlık ve güç ifade ediyor, dokuyanın mutluluğu ve bu mutluluktan dolayı şükrettiği anlamına geliyor. Kilimdeki kurt ağzı ve kurt izi motifleri iyimserliği çağrıştırıyor, karanlıkta görebilme yeteneğine sahip olduğu için ışığı ve güneşi de simgeliyor.

Kilimde kullanılan pıtrak motiflerinin ise kötü gözü uzaklaştırdığına inanılıyor. Nazardan korunmak için nazarlık motiflerinin de sıklıkla kullanıldığı Şarkışla kilimindeki su yolu motifi yeniden doğuşun, bedensel ve ruhsal yenilenmenin, yaşamın sürekliliğinin, bereket, soyluluk, bilgelik, saflık ve erdemin sembolü olarak kullanılıyor.

Şarkışla Kaymakamlığı, halı tezgahlarında motifleri günlerce ince yün iplik ile dokunan kilimin tescili için Türk Patent ve Marka Kurumuna coğrafi işaret başvurusunda bulundu. Şarkışla kilimi, kurumun resmi bülteninde yayınlanmasıyla coğrafi işaret aldı.

Metrekaresi 500-750 lira
Şarkışla Halk Eğitim Merkezi Müdürü Ertan Aydemir, yaptığı açıklamada, yöreye özgü en önemli kültürel değerlerden biri olan kilimin yeni nesillere aktarılması ve canlandırılması için gayret gösterdiklerini anlattı.

Kilim dokuyan kişi sayısının artırılması için kurslar düzenlediklerini belirten Aydemir, tescil işleminin tamamlanarak coğrafi işaret alınmasının bu önemli kültürel mirasın yaşatılması için önemli olduğunu dile getirdi.

Şarkışla kilimini yöre insanı için bir kazanç kapısı haline getirmeyi amaçladıklarını da aktaran Aydemir, şunları kaydetti:

"Kültürel değerlerimizin unutulmaması ve genç nesillere aktarılmasını önemsiyoruz. Şarkışla kilimi gerçekten sahip çıkılması gereken bir markadır. Bunu coğrafi işaret bülteninde yayınlatarak tescil ettirdik. Şarkışla kiliminin ticarileştirilmesi için de çabalarınız devam ediyor. Kursiyerlerimizin dokuduğu kilimlerin metrekaresinin 500 lira ile 750 lira arasında pazarlamasına yardımcı oluyoruz, aracılık ediyoruz. İsteyen kişilere, isteyen ticari işletmelere bunları dokutabileceğiz. Hatta ilçemiz dışında ticari faaliyet gösteren esnafımızın da özellikle turistik yörelerde Şarkışla kilimini rahatlıkla pazarlayacağını düşünüyoruz. Bu konuda bizlerle irtibat kurarlarsa istedikleri ölçüde ve nitelikte kilim tedarikini sağlayabiliriz."