İngiltere, Fransa, Almanya, İtalya, Kanada, Hollanda ve Norveç, İsrail hükümetinin işgal altındaki Doğu Kudüs'te yer alan E1 yasa dışı yerleşim projesi için inşaat ihaleleri yayımlamasını ortak bir yazılı açıklamayla kınadı.
Açıklamada, İsrail'in söz konusu kararı "kabul edilemez" olarak nitelendirilirken, Batı Şeria'yı coğrafi olarak bölerek Filistin topraklarının bütünlüğüne zarar verecek bu adımın iki devletli çözüm ihtimalini ciddi şekilde zayıflatacağı vurgulandı. İsrail hükümetine E1 projesini ve yerleşim genişleme planlarını derhal geri çekme çağrısı yapıldı.
Uluslararası hukuk ve BM kararları ışığında E1 projesi
7 ülkenin ortak bildirisinde, Batı Şeria'daki İsrail yerleşimlerinin uluslararası hukuka aykırı olduğu ve bu durumun Birleşmiş Milletler (BM) Güvenlik Konseyi kararlarıyla defalarca teyit edildiği hatırlatıldı. Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi'nin 2016 yılında kabul ettiği 2334 sayılı karar, İsrail'in 1967'den bu yana işgal ettiği Doğu Kudüs dahil Filistin topraklarındaki tüm yerleşim faaliyetlerini yasa dışı kabul etmekte ve derhal durdurulmasını talep etmektedir. Bildiride ayrıca, ihalelere teklif vermeyi düşünen şirketlerin uluslararası hukuk ihlallerine dahil olma riski ile yasal ve itibari sonuçlar konusunda uyarıldığı belirtildi.
Doğu Kudüs ile Batı Şeria arasındaki bağlantı kesilmek isteniyor
Tarihsel olarak Doğu Kudüs'ün bir parçası olan ancak Ayrım Duvarı'nın Batı Şeria tarafında kalan Ayzeriye mahallesi yakınındaki "Maale Adumim" yerleşimini Batı Kudüs'e bağlamayı hedefleyen E1 Projesi, ilk olarak 1999 yılında 12 bin dönüm Filistin toprağının el koyulmasıyla gündeme gelmişti. Filistin Devleti'nin coğrafi bütünlüğünü imkansız kılacağı gerekçesiyle uluslararası baskılar sonucu dondurulan proje, Binyamin Netanyahu yönetimi tarafından Eylül 2025'te onaylanmıştı. İsrail hükümeti, daha önce verilen taahhütleri ihlal ederek itiraz eden taraflara bildirimde bulunmaksızın bölgede 1234 konutluk ilk ihale ilanını resmi olarak yayımladı.
