ABD’de 3 Kasım ara seçimleri öncesinde seçmen eğilimlerini inceleyen kamuoyu araştırma şirketi Cygnal, sandık rotasını çizen temel etkenleri gün yüzüne çıkardı. Şirketin CEO'su Brent Buchanan’ın analizlerine göre, Amerikalıların birincil gündem maddesi açık arayla hayat pahalılığı. Ancak bu ekonomik tabloyu daha da ağırlaştıran İran savaşı, özellikle Cumhuriyetçi Parti’nin oy tabanında ciddi bir aşınmaya yol açıyor.
2024 başkanlık yarışında manşetlerden inmeyen yasa dışı göç meselesi rafa kalkarken, seçmenin önceliği tamamen cüzdana kilitlenmiş durumda. Faturalar, akaryakıt fiyatları ve market harcamalarındaki artış sandık sonucunu belirleyecek ana faktörler olarak öne çıkıyor.
Dar Gelirli Seçmenden Demokratlara 25 Puanlık Kayma
Ekonomik baskıyı en ağır hisseden alt ve orta gelir grubundaki seçmenlerin tercihleri hızla değişiyor. Yıllık geliri 50 bin doların altında olan kitlenin oy tercihlerinde Demokratlar lehine 25 puanlık radikal bir kayma gözlemlendi.
Donald Trump’ın yaşam maliyetlerini düşüreceği vaadiyle oy veren seçmen grubu, mevcut tablodan memnun olmadığı gibi durumun daha da kötüleştiğini düşünüyor. Bu hoşnutsuzluk, 2024 seçimlerinde Cumhuriyetçilere zafer getiren seçmen koalisyonunun dağılma riskini beraberinde getiriyor.
İran Savaşı Güven Eşiğini Yıktı: "Önce Savaşı Bitirin"
Seçmen nezdinde İran’daki askeri varlık yalnızca bir dış politika konusu değil, doğrudan akaryakıt zamları ve enflasyonla bağlantılı bir kriz olarak görülüyor. Trump'ın seçim sürecinde verdiği "yeni savaş başlatmama ve mevcut çatışmaları bitirme" sözüne güvenen genç ve kararsız seçmenler, İran'la tırmanan gerilim sonrası hayal kırıklığı yaşıyor.
Araştırmalara göre, kararsızların yeniden iktidara destek vermesi için şart koştuğu ilk unsur İran savaşının sona erdirilmesi. Parti içindeki şahin kanat askeri operasyonların devamını savunsa da, seçim sonucunu belirleme gücüne sahip ılımlı seçmen kitlesinin daha fazla savaş için iştahı bulunmuyor.
İsrail’e Verilen Destek ve Dış Politika Faturası
Ukrayna ve İsrail konularındaki kamuoyu algısını değerlendiren veriler, Amerikalıların savunma hakkına destek vermekle birlikte çatışmaların uzamasından rahatsız olduğunu gösteriyor. Seçmenlerin önemli bir kısmı, ABD'nin İran'daki savaşa müdahil olmasında İsrail'in yönlendirmesinin etkili olduğuna inanıyor. Bu algı, kıl payı dengelerle kazanılan seçim bölgelerinde Cumhuriyetçilerin aleyhine işleyen stratejik bir oy kaybına dönüşüyor.
Demokratların Yükselişi Kendi Başarısı Değil
Seçim atmosferi Demokrat Parti’nin yüksek performansından ziyade iktidardaki Cumhuriyetçilere yönelik bir memnuniyetsizlik oylamasına dönüşmüş durumda. Analist Buchanan, bu tablonu bir "referandum seçimi" olduğunu belirtiyor.
Ancak Demokratların Kongre’de çoğunluğu ele geçirmesi halinde parti içi çizgi tartışmalarının baş gösterebileceği ve Trump’a yönelik olası bir siyasi hesaplaşma hamlesinin, yalnızca ekonomik çözüm bekleyen seçmeni 2028 öncesinde partiden uzaklaştırabileceği ifade ediliyor.
Temsilciler Meclisi Elden Kayabilir, Senatoda Denge Bıçak Sırtı
Kongre’deki güç dengelerine ilişkin tahminler Cumhuriyetçiler açısından kritik bir tabloya işaret ediyor:
Temsilciler Meclisi: Cumhuriyetçilerin elindeki birkaç sandalyelik dar çoğunluğu koruması neredeyse imkânsız görülüyor. Hispanik ve siyahi erkek seçmenlerin desteğindeki gerileme, seçim bölgesi avantajlarını da etkisiz kılıyor.
Senato: Demokratların 53 sandalyeye kadar ulaşma potansiyeli bulunuyor. Cumhuriyetçiler için en iyi senaryo sandalye sayısının eşitlenmesi (50-50) olarak öne çıkıyor. Bu durumda kontrol, eşitliği bozma yetkisine sahip olan Başkan Yardımcısı JD Vance sayesinde iktidarda kalabilir.
Seçim Geceye Yön Veren 3 Eyalet: Maine, Güney Carolina ve Florida
Seçim sonuçlarının ilk geleceği Doğu Yakası eyaletleri, sandıkların geneline dair erken ama güçlü sinyaller verecek. Özellikle Cumhuriyetçilerin kalesi sayılan ancak çetin bir yarışa sahne olan Güney Carolina ile sonuçları hızla ilan eden Florida ve Maine eyaletleri yakından takip edilecek.
Bu eyaletlerdeki oy oranlarının 2024 verileriyle karşılaştırılması, henüz sayımın tamamlanmadığı eyaletlerdeki tabloyu netleştirecek.