Bosna Savaşı sırasında işlediği insanlık suçları ve binlerce masumun katledildiği Srebrenitsa Soykırımı nedeniyle ömür boyu hapis cezasına çarptırılan "Bosna Kasabı" lakaplı Ratko Mladiç, tutuklu bulunduğu Hollanda’nın Lahey kentindeki cezaevinde yaşamını yitirdi. Avrupa’nın II. Dünya Savaşı’ndan sonra gördüğü en büyük insanlık dramının ana aktörlerinden biri olan Mladiç’in ölümü, Balkanlar'da ve uluslararası kamuoyunda geniş yankı uyandırdı.
Sırp Cumhuriyeti'nde Provokatif 'Saygı' Yürüyüşü
Savaş suçlusu Mladiç’in ölüm haberinin ardından, Bosna Hersek çatısı altındaki özerk yapıyı oluşturan Sırp Cumhuriyeti'nde tepki çeken görüntüler yaşandı. Sırp milliyetçileri, bölgedeki birden fazla kentte sokağa çıkarak soykırımcı general lehine eylemler düzenledi.
1992 yılında Sırp milislerin yüzlerce Boşnak sivili katlettiği ve binlercesini zorla yerinden ettiği Zvornik başta olmak üzere birçok noktada toplanan gruplar, ellerinde Mladiç’in fotoğraflarıyla yürüdü. Katliamların simge ismi için düzenlenen bu gösteriler, bölgede savaşın yaralarını sarmaya çalışan Boşnak toplumunda büyük öfke ve endişe yarattı.
“En Yüksek Devlet Töreni Düzenlenecek”
Olayın uluslararası boyutunu daha da tırmandıran hamle ise Belgrad yönetiminden geldi. Sırbistan Adalet Bakanı Nenad Vujic, Mladiç’in cenaze süreciyle ilgili yaptığı resmi açıklamada, eski general için devlet protokolünün eksiksiz uygulanacağını ifade etti.
Vujic, Sırp medyasına verdiği demeçte, "General Mladiç bir generaldir ve protokol kuralları açıktır. Kendisinin tarihsel rolü bellidir; bir generale protokolde ne gerekiyorsa o saygı gösterilecek ve yükümlülükler yerine getirilecektir" diyerek skandal kararı savundu.
"Naaşı Lahey'den Teslim Almaya Hazırız"
Mladiç’in defnedileceği son mekanı ailesinin belirleyeceğini vurgulayan Bakan Vujic, Hollanda makamlarıyla temas halinde olduklarını kaydetti. Sürecin hızla tamamlanmasını beklediklerini belirten Vujic, "Bize izlenecek prosedürler ve zaman dilimi tebliğ edildiği an harekete geçeceğiz. Yarın sabah gelmemiz istense dahi Lahey’e gidip General Mladiç’in naaşını teslim almaya tamamen hazırız" ifadelerini kullandı.
İnsanlık Tarihine Kazınan Soykırımın Faili
Ratko Mladiç, 1992-1995 yılları arasındaki Bosna Savaşı sırasında Sırp Cumhuriyeti Ordu Komutanı olarak görev yapıyordu. Mladiç liderliğindeki birlikler, 11-22 Temmuz 1995 tarihleri arasında Srebrenitsa kentinde 8 bin 372 Boşnak erkeği ve çocuğu sistemli bir şekilde katlederek toplu mezarlara gömmüştü.
Eski Yugoslavya Uluslararası Ceza Mahkemesi (ICTY) tarafından 2017 yılında soykırım, insanlığa karşı suçlar ve savaş kurallarını ihlal etmekten suçlu bulunan Mladiç, ömür boyu hapis cezasıyla cezalandırılmıştı.
