İsrail’in önde gelen yayın organlarından Yedioth Ahronoth’un üst düzey İsrailli kaynaklara dayandırdığı habere göre, ABD Başkan Yardımcısı J.D. Vance’in yakın ekibi, İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu ile ABD Başkanı Donald Trump arasında gerçekleşmesi muhtemel yüz yüze görüşmeyi aktif biçimde engellemeye çalışıyor.
Kulislerden sızan bilgilere göre bu hamlenin temelinde, Netanyahu’nun Trump üzerindeki diplomatik baskısını artırarak ABD'nin İran politikasını daha sert bir çizgiye kaydırma ihtimali yatıyor.
Görüşmenin arkasındaki stratejik hesap: İran başlığı
Beyaz Saray’a yakın kaynaklar, Vance ve ekibinin Tahran yönetimiyle yürütülebilecek olası müzakere süreçlerini korumak istediğini vurguluyor. İsrail Başbakanı Netanyahu’nun Trump ile yapacağı bir görüşmede, Washington’ın İran’a yönelik tutumunu katılaştırması yönünde telkinlerde bulunacağından endişe eden Vance kanadı, bu buluşmanın önüne geçmek için diplomatik kanallarda ağırlığını koyuyor.
Buna karşın üst düzey İsrailli yetkililer, kamuoyuna yansıyan gerginliklerin aksine Trump ve Netanyahu arasındaki kişisel iletişimin oldukça güçlü olduğunu savunuyor. Hatta iki lider arasında zaman zaman basına sızan anlaşmazlıkların önemli bir kısmının stratejik bir "danışıklı dövüş" niteliği taşıdığı iddia ediliyor.
Diplomatik mekik ve Washington takvimi
Krizin gölgesinde iki ülke arasındaki iletişim trafiği de devam ediyor. ABD Başkanı Trump’ın Özel Temsilcisi Steve Witkoff’un danışmanı Aryeh Lightstone’un, yakın zamanda Netanyahu ile bir araya gelerek olası bir zirvenin takvimini netleştirmek üzere temaslarda bulunması bekleniyor.
Diğer yandan, Cumhuriyetçi Senatör Lindsey Graham’ın 27 Temmuz’da düzenlenecek cenaze törenine katılmak amacıyla ABD’ye seyahat etmeyi planlayan Netanyahu’nun, Trump ile doğrudan bir görüşme garantisi elde edememesi halinde Washington seyahatini askıya alabileceği ifade ediliyor.
Vance’ten sert tepki: "Cehenneme kadar yolunuz var"
Washington kulislerinde tırmanan bu gerilim, Vance’in geçtiğimiz günlerde yaptığı sert açıklamalarla da paralellik gösteriyor. 16 Temmuz’da konuya ilişkin değerlendirmelerde bulunan ABD Başkan Yardımcısı, İsrail hükümeti tarafından desteklenen bazı çevrelerin doğrudan kendisini hedef aldığını belirterek şu ifadeleri kullanmıştı:
"Daha önce Trump’ın seçim döneminde bizzat İsrail hükümeti tarafından fonlanmış kişiler bana acımasızca saldırıyor. Bizzat Başkan’ın ülke için koyduğu müzakere hedefini gerçekleştirmeye çalıştığım için bana saldırıyorlar. İsrail hükümetinin Amerikan siyasetini ne kadar etkilediği konusu çok konuşuluyor ve İsrail hükümeti içinde de anlaşmadan nefret eden bazı kişiler var. Bunun somut kanıtlarını görüyoruz."
İsrail’in ABD iç siyaseti üzerindeki nüfuz arayışlarına tepki gösteren Vance, kendisine yöneltilen eleştirilere açıkça "Cehenneme kadar yolunuz var" yanıtını vererek Beyaz Saray bünyesindeki kararlı duruşunu ortaya koymuştu.
