Kıbrıs Barış Harekatı'nın üzerinden geçen yarım asırlık süreçte, adadaki Türk direnişinin sembolü haline gelen tarihi bir detay hala ilk günkü ihtişamıyla korunuyor. 1974 yılındaki harekat sırasında Kıbrıslı Türk mücahitler ve Türk askeri tarafından Rum ordusundan ele geçirilen Rus yapımı 3 tank, Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti'nin (KKTC) Akıncılar köyünde tam 52 yıldır "Tutsak Tanklar" adıyla sergileniyor. Sınırın sıfır noktasındaki hakim tepelere yerleştirilen tanklar, Kıbrıs Türk halkının varoluş mücadelesinin en somut belgelerinden biri olarak dikkat çekiyor.
Rum Ordusunun Bırakıp Kaçtığı Tanklar Nasıl Ele Geçirildi?
20 Temmuz 1974'te Türk Hava Kuvvetleri'nin gerçekleştirdiği etkili hava taarruzları, Rum Milli Muhafız Ordusu'nda büyük bir bozguna yol açtı. O dönem cephe hattına sürülen 5 tanktan biri Türk savaş uçakları tarafından tam isabetle vurulunca, Rum askerleri diğer tankları geride bırakarak bölgeden kaçtı.
Tarihi anların canlı tanıklarından biri olan Kıbrıslı Türk Mücahit İsmail Akandere, o gün yaşananları şu sözlerle aktarıyor:
"Bu tankları dönemin Rum lideri III. Makarios bizleri yok etmek amacıyla satın almıştı. Ancak harekat günü bize doğrultulan o namluları tersine çevirmeyi başardık. Vurulmayan tanklardan 3 tanesini çalıştırarak köyümüzü korumak amacıyla hakim tepelere konuşlandırdık. Bu askeri araçlar, 52 yıldır Kıbrıs Türkünün cesaretinin ve kararlılığının bir sembolü olarak burada duruyor."
Akandere, 1974 öncesinde Rum baskısı altında çok zor şartlarda direndiklerini, Türk Silahlı Kuvvetleri’nin adaya ayak basmasıyla birlikte Kıbrıs Türk halkının nihayet huzur ve güvene kavuştuğunu vurguluyor.
Krizden Zafere UzananTarihi Süreç: 1960'tan 1974'e Kıbrıs
Kıbrıs'ta Türk ve Rum halklarının ortaklığıyla 1960 yılında kurulan cumhuriyet, adayı Yunanistan'a bağlamayı hedefleyen (Enosis) aşırılıkçı Rumların saldırıları nedeniyle uzun ömürlü olamadı. 1963 yılından itibaren silah zoruyla devlet mekanizmalarından dışlanan Kıbrıslı Türkler; katliam, sürgün ve abluka altında yaşamaya mahkum edildi. EOKA terör örgütünün saldırıları neticesinde 30 binden fazla Türk, 100'ü aşkın köyü terk ederek izole edilmiş kamplara sığınmak zorunda kaldı.
15 Temmuz 1974'te ise Yunanistan'daki askeri cuntanın desteğini arkasına alan EOKA lideri Nikos Sampson, Cumhurbaşkanı Makarios'a karşı kanlı bir darbe yaptı. Darbenin ardından adadaki Türk varlığının tamamen yok edilme tehlikesi baş gösterince, dönemin meşru lideri Makarios bile durumun bir iç mesele olmadığını belirterek garantör ülkelere müdahale çağrısında bulundu.
Mehmetçik ve Mücahitlerin Omuz Omuza Mücadelesi
Türkiye, 1960 Zürih ve Londra Antlaşmaları'ndan doğan yasal garantörlük hakkını devreye sokarak 20 Temmuz 1974 sabahı şafak vaktiyle Akdeniz'in sularından adaya çıkarma yaptı. Havadan indirme birlikleri ve denizden gelen askeri unsurlar, adada yıllardır direnen Türk Mukavemet Teşkilatı (Mücahitler) ile birleşti.
Cenevre'de yürütülen barış görüşmelerinin Rum tarafının uzlaşmaz tutumu nedeniyle tıkanması üzerine, 14 Ağustos 1974'te "Ayşe Tatile Çıksın" parolasıyla ikinci harekat başlatıldı. Türk askeri birliklerinin 16 Ağustos akşamı Mağusa-Lefkoşa-Güzelyurt hattına ulaşmasıyla birlikte adanın kuzeyinde Türk varlığı kesin olarak güvence altına alındı ve harekat zaferle noktalandı. Bugün Akıncılar sınırında sergilenen o tanklar, bu büyük zaferin ve adadaki barışın sessiz ama en güçlü muhafızları olarak geleceğe mesaj vermeye devam ediyor.
