Son yılların en ağır iktisadi darboğazıyla karşı karşıya kalan Küba'da, ekonomi politikalarında köklü bir zihniyet değişimi yaşanıyor. Ulusal mecliste kabul edilen serbest piyasa odaklı 176 maddelik dev reform paketi, adadaki ticari hayatın sınırlarını yeniden çiziyor. Yeni düzenlemeler uyarınca, yıllardır devlet tekelinde bulunan akaryakıt istasyonları, eczaneler, yaşlı bakım evleri, yolcu ve yük terminalleri ile liman tesisleri özel sektör müteşebbislere devredilmeye başlanıyor.
Paket yalnızca hizmet sektörüyle sınırlı kalmayıp, araç ithalatı, yenilenebilir enerji yatırımları ve belirli hukuki şartlar dâhilinde petrol ile madencilik sahalarını da özel ve yabancı sermayenin kullanımına sunuyor. Alınan kararlar, ada ülkesinin bugüne kadar uyguladığı katı merkezi planlama modelinden aşamalı olarak esnek bir karma ekonomi yapısına geçiş yaptığını gösteriyor.
Konut piyasasında tarihi milat: Küba'da ipotek dönemi başlıyor
Gündemdeki reformların en dikkat çekici unsurlarından biri de mülkiyet ve barınma politikalarındaki radikal yenilikler oldu. Parlamentodaki olağan oturumlarda yasalaşması beklenen düzenlemelere göre, Küba vatandaşlarına şehir merkezlerinde ikinci bir konut edinebilme hakkı tanınıyor. Bunun yanı sıra ülke tarihinde bir ilk gerçekleşerek gayrimenkul sektöründe ipotek (mortgage) mekanizması devreye sokuluyor.
Tarım sektöründe ise toprak mülkiyetinin devlet elinde kalması prensibi korunurken, üretim kapasitesini artırmak amacıyla mülkiyet kullanım hakları esnetiliyor. Yerli ve yabancı çiftçilerin, üretim kooperatiflerinin ve özel şirketlerin arazi kullanım süreleri ile tasarruf yetkileri belirgin biçimde genişletiliyor.
Stratejik Alanlarda Devlet Kontrolü Sürecek: Bütün bu serbestleşme adımlarına karşın Havana yönetimi, toplumsal ve ulusal güvenlik açısından kritik gördüğü sağlık, eğitim, kitle iletişim, telekomünikasyon, savunma, güvenlik ve tütün sanayisi gibi alanlardaki tekeli elinde tutmaya devam edecek.
176 maddelik paketin 110 kararı yürürlüğe girdi
Reform sürecinin uygulama takvimine ilişkin detayları paylaşan Başbakan Manuel Marrero, onaylanan 176 maddelik tedbir paketinin 110'unun derhal sahada uygulamaya konulduğunu, kalan maddelerin ise eylül ayından itibaren kademeli olarak hayata geçeceğini bildirdi. Marrero, akaryakıtın toptan ticareti kapsamında 100'den fazla devlet dışı aktöre ruhsat verildiğini açıklarken, akaryakıt ithalatı, lojistiği ve pazarlamasına yönelik ilk uluslararası yatırım projesinin de resmi onay aldığını vurguladı.
KOBİ'lerin istihdamdaki ağırlığı artıyor
Ada genelindeki iktisadi dönüşümün sürükleyici gücünü ise küçük ve orta ölçekli işletmeler (KOBİ) oluşturuyor. Resmi veriler, Küba'da şu anda aktif olarak faaliyet gösteren KOBİ sayısının 15 bini aştığını ve bu işletmelerin ülkedeki faal iş gücünün üçte birinden fazlasını istihdam ettiğini ortaya koyuyor. Halk İktidarı Ulusal Meclisi (ANPP) tarafından yürürlüğe konulan bu adımların, derinleşen döviz ve tedarik krizini hafifletmede nasıl bir rol oynayacağı yakından takip ediliyor.
