Sosyal medya devlerinin gençlerin ruh sağlığı üzerindeki olumsuz etkilerine dikkat çekmek amacıyla başlatılan ve teknoloji dünyasının yakından takip ettiği davalardan birinde beklenmedik bir gelişme yaşandı. Instagram gibi popüler platformların kontrolsüz kullanım ile bağımlılığa yol açtığını ve kendisine psikolojik zarar verdiğini iddia eden 15 yaşındaki R.K.C., teknoloji devi Meta’ya karşı yürüttüğü hukuki süreci sonlandırdı.
Genç davacı, yakın zamanda benzer iddialarla mahkemeye taşıdığı TikTok, Snapchat ve YouTube gibi diğer dev platformlarla uzlaşma yoluna gitmişti. Önümüzdeki günlerde Los Angeles’ta jüri karşısına çıkması beklenen Meta davasının geri çekilmesi, teknoloji sektöründeki hukuki dengeler açısından dikkat çekici bir hamle olarak değerlendiriliyor.
Meta: "Asılsız İddialara Karşı Geri Adım Atmayacağız"
Gelişmenin ardından açıklama yapan Meta yetkilileri, başından beri söz konusu iddiaların hiçbir hukuki zemine dayanmadığını savundu. BBC’ye konuşan şirket sözcüsü, davacının taleplerinden vazgeçmesi karşılığında kendisine herhangi bir tazminat veya finansal ödeme yapılmadığının altını çizdi. Şirket yetkilisi, "Bu sonuç, mesnetsiz iddialara karşı kendimizi ve platformlarımızı savunma konusundaki kararlılığımızı net bir şekilde ortaya koymaktadır," ifadelerini kullandı.
Avukatlar: "Amacımıza Ulaştık, Sıra İyileşme Sürecinde"
Davacı gencin hukuk temsilcileri Emily Jeffcott ve Rahul Ravipudi ise sürecin amacına ulaştığını savunuyor. Müvekkillerinin temel hedefinin teknoloji devlerini sorumluluk almaya zorlamak ve akranlarını koruyacak adımların atılmasını sağlamak olduğunu belirten avukatlar, bu farkındalığın başarıyla yaratıldığını ifade etti.
Haftalarca sürecek yorucu bir mahkeme maratonunun müvekkillerinin psikolojik durumunu olumsuz etkileyebileceğine değinen avukatlar, 15 yaşındaki R.K.C.'nin artık normal bir hayata dönmek, devam eden terapisine odaklanmak ve tedavisini sürdürmek amacıyla bu kararı aldığını belirtti.
Algoritmalar Sanık Sandalyesinde: "Sonsuz Kaydırma" ve Anksiyete
Davacı R.K.C., hazırlanan dava dilekçesinde sosyal medya platformlarının mimarisini hedef almıştı. Kullanıcılara durmaksızın içerik sunan “sonsuz kaydırma” ve "otomatik oynatma" gibi tasarımsal tercihlerin bilinçli bir psikolojik bağımlılık mekanizması yarattığını öne sürmüştü. Genç davacı, bu algoritmik yapının kendisinde ağır anksiyete ve uykusuzluk gibi ciddi sağlık sorunlarına yol açtığını iddia ediyordu.
Daha önce benzer iddialarla açılan başka bir davada mahkeme, platformların bir genç kadının ruh sağlığına zarar verdiğine hükmederek Meta ve YouTube’u toplam 6 milyon dolar tazminat ödemeye mahkûm etmişti. Karar, sosyal medya devlerinin kullanıcı psikolojisi üzerindeki etkilerinden dolayı sorumlu tutulduğu ilk emsal dava olarak tarihe geçmiş, ancak her iki şirket de karara itiraz ederek temyiz sürecini başlatmıştı.
Sosyal Medya Devlerini Bekleyen Dev Hukuk Dalgası
Los Angeles Yüksek Mahkemesi, sosyal medya platformlarının gençlerde bağımlılık ve zihinsel tahribat yarattığı iddiasıyla açılan yüzlerce benzer dosyayı incelemeye devam ediyor. Pilot dava olarak seçilen sınırlı sayıdaki dosyanın önümüzdeki Ekim ayında tekrar jüri önüne gelmesi planlanıyor. ABD genelinde ise okul bölgelerinden ailelere kadar binlerce davacı, çocukları koruyamadıkları gerekçesiyle teknoloji devlerine karşı hukuki mücadele yürütüyor.
