Amerika Birleşik Devletleri'nin önde gelen gazetelerinden New York Times, İsrail dış istihbarat servisi Mossad'ın İran eski Cumhurbaşkanı Mahmud Ahmedinejad ile uzun yıllar boyunca yürüttüğü gizli temasları ve rejim değişikliği planlarını deşifre eden kapsamlı bir araştırma yayınladı.
ABD'li kaynaklara dayandırılan habere göre İsrail, geçmişte Holokost'u inkâr eden ve İsrail'in haritadan silinmesi gerektiğini savunan radikal söylemleriyle bilinen Ahmedinejad'ı, önce kritik bir istihbarat kaynağı, ardından da İran'da olası bir yönetim değişikliğinde iktidara taşınabilecek stratejik bir figür olarak konumlandırdı.
Süreç içerisinde söylemlerini yumuşatarak daha ılımlı bir profil çizmeye başlayan eski liderin seyahat ve konaklama giderlerinin gizlice Mossad tarafından karşılandığı ileri sürüldü.
Budapeşte'deki gizli görüşme ve akademisyenlerin rolü
İsrail istihbaratının Ahmedinejad'ı devşirme operasyonunun en kritik aşamalarından biri 2024 yılının başında Macaristan'da yürütüldü. İddiaya göre, üst düzey bir Macar hükümet yetkilisi, Budapeşte'deki Ludovika Kamu Hizmetleri Üniversitesi Rektörü Gergely Deli'den eski İran liderini iklim değişikliği konulu akademik bir konferansa davet etmesini talep etti.
Rektör Deli'nin daha sonra doğruladığı üzere, bu akademik davetin asıl amacı bilimsel bir tartışma ortamı yaratmak değil; dönemin Mossad Direktörü David Barnea ile Ahmedinejad arasında yüz yüze gerçekleştirilecek gizli görüşmelere güvenli bir diplomatik zemin hazırlamaktı.
İran'da anayasal bir kurum olan ve adayları denetleme yetkisine sahip Anayasa Koruyucuları Konseyi, Ahmedinejad'ın 2017, 2021 ve son olarak Cumhurbaşkanı İbrahim Reisi'nin ölümünün ardından düzenlenen 2024 cumhurbaşkanlığı seçimlerindeki adaylık başvurularını veto etmişti. İran anayasa hukukundaki "istikşafi denetim" ilkesine dayanan bu sistematik engellemeler, eski cumhurbaşkanının Tahran'daki teokratik sisteme karşı derin bir güvensizlik geliştirmesine yol açtı. Eski danışmanı Abdolreza Davari'nin de doğruladığı üzere, Ahmedinejad'ın bu tehlikeli sürece dahil olmasındaki temel motivasyon maddi kazanç değil, dış destekle yeniden iktidarın dümenine geçmek ve İbrahim Anlaşmaları çerçevesinde İsrail ile ilişkileri normalleştirmekti.
Güvenli evden firar ve Devrim Muhafızları operasyonu
Büyük plan, Şubat 2026'da ABD ve İsrail'in İran topraklarına yönelik hava saldırılarını başlatmasıyla en sıcak evresine girdi. Ahmedinejad'ın korumalarının hedef alındığı bir İsrail hava bombardımanının ardından Mossad saha ajanları, eski cumhurbaşkanını Tahran'daki ev hapsinden kaçırarak gizli bir güvenli eve nakletti. Ancak Ahmedinejad, İsrail'in kendisini geçiş hükümetinin liderliğine taşıma konusundaki vaatlerine karşı zamanla hayal kırıklığı yaşayarak bilinmeyen koşullar altında bu güvenli evi terk etti. Uzun süren sessizliğin ardından eski Dini Lider Ali Hamaney'nin cenaze töreninde yüzünde maske ve kalın bir montla, yoğun güvenlik önlemleri altında çok kısa süre görülen eski liderin kaçış planı böylece sekteye uğradı.
Üst düzey İranlı yetkililerden sızan bilgilere göre Ahmedinejad, İsrail istihbarat servisleriyle olan gizli organik bağlarının deşifre edilmesinin ardından İran Devrim Muhafızları Ordusu İstihbarat Teşkilatı tarafından düzenlenen bir operasyonla gözaltına alındı ve şu anda bilinmeyen bir konumda ev hapsinde tutuluyor. New York Times, eski liderin mevcut sağlık ve güvenlik durumuna dair kesin bilgilerin henüz netleşmediğini, Mossad yetkilileri ile Ahmedinejad'ın sözcüsü Ali Ekber Cevanfeker'in ise konuya ilişkin yorum taleplerini yanıtsız bıraktığını bildirdi.
