Ankara ile Washington arasında F-35 savaş uçaklarına yönelik ilişkilerin yeniden ısınma sinyalleri vermesi, İsrail yönetiminde ciddi bir rahatsızlığa yol açtı.
ABD Başkanı Donald Trump’ın, Türkiye’nin beşinci nesil savaş uçağı programına geri dönebileceğine yönelik açıklamalarının ardından, İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu’nun önümüzdeki hafta ABD’ye kritik bir ziyaret gerçekleştireceği ileri sürüldü. Görüşmenin ana gündem maddesini ise Türkiye’nin F-35 ekosistemine yeniden dahil olmasını engelleme çabaları oluşturuyor.
İsrail’in önde gelen yayın organlarından Yedioth Ahronoth’un aktardığı bilgilere göre; İsrail Güvenlik Kabinesi, geride bıraktığımız salı akşamı gerçekleştirdiği gizli oturumda ABD ile Türkiye arasındaki askeri yakınlaşmayı ve F-35 müzakerelerini masaya yatırdı.
İsrail’in İki Aşamalı F-35 Planı: Engelle ya da Kısıtla
Ankara’nın yeniden F-35 tedarik etmesini kendi bölgesel çıkarlarına ve hava sahasındaki mutlak üstünlüğüne bir tehdit olarak gören Tel Aviv yönetimi, süreci baltalamak için iki aşamalı bir strateji yürütüyor. Öncelikli hedef, Beyaz Saray’ı ikna ederek Türkiye’ye yönelik ambargonun devamını sağlamak.
Ancak bu çabanın başarısız olma ihtimaline karşı İsrail, "B planı" olarak Ankara’ya teslim edilecek uçakların teknik kabiliyetlerinin düşürülmesini talep ediyor. İsrailli üst düzey güvenlik kaynakları, uçağın çok sayıda farklı varyasyonunun bulunduğuna dikkat çekerek, Türkiye’ye teslim edilebilecek ol olası jetlerin kritik özelliklerinin törpülenmesi için Washington yönetimine baskı yapacaklarını gizlemiyor.
"QME" Yasası ve Kongre Kartı Devreye Alınıyor
İsrail, sadece Beyaz Saray nezdinde değil, ABD Kongresi’nde de güçlü bir lobi faaliyeti yürütmeye hazırlanıyor. Bu doğrultuda, ABD iç hukukunda yer alan ve İsrail’in Orta Doğu’daki askeri güç dengesinde her zaman üstün kalmasını yasal güvence altına alan "Niteliksel Askeri Üstünlük" (QME) mevzuatı bir silah olarak kullanılacak. Tel Aviv, Ankara ile Washington arasında yapılacak olası bir anlaşmayı sabote etmek amacıyla Kongre üyeleriyle ortak hareket etmeyi planlıyor.
NATO Zirvesinden Bu Yana Süren Muhalefet
Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın da katıldığı Ankara’daki NATO zirvesi sürecinde, İsrailli siyasilerin ve bizzat Netanyahu’nun ABD medyasına verdiği demeçlerde Türkiye karşıtı tonu yükselttiği görülmüştü. Trump’ın esnek açıklamalarına karşı adeta diplomatik bir taarruz başlatan Netanyahu, Türkiye’ye yönelik F-35 vetosunun kesinlikle kaldırılmaması gerektiği yönündeki çağrılarını, önümüzdeki hafta Washington’da gerçekleştireceği yüz yüze görüşmede bizzat Trump’ın masasına koyacak.
