Uganda'nın muhalefet liderlerinden Kizza Besigye, başkent Kampala'da görülen duruşma sırasında aniden fenalaşarak yere yığıldı. Salondaki görevlilerin ilk müdahalesinin ardından hastaneye sevk edilen 70 yaşındaki siyasetçi yoğun bakım ünitesinde tedavi altına alındı.
Kasım 2024'ten bu yana tutuklu bulunan Besigye'nin sağlık durumuna ilişkin yapılan açıklamalar, hem Uganda'da hem de uluslararası kamuoyunda endişe yarattı.
Eşi: Bilinci kapalı, durumu ciddi
Birleşmiş Milletler HIV/AIDS Programı Başkanı ve Besigye'nin eşi Winnie Byanyima, sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada eşinin bilincinin kapalı olduğunu, konuşamadığını ve ağrıya dahi tepki vermediğini belirtti.
Byanyima, mahkeme salonunda yaşanan olay öncesinde Besigye'nin kendisine zarar verildiğini dile getirdiğini öne sürerken, doktor olan kız kardeşi Olive Kobusingye'nin ilk anda müdahale etmesine izin verilmediğini ifade etti.
Devlet avukatını reddederken fenalaştı
Mahkeme salonundaki tanıklara göre Besigye, kendisini temsil etmesi amacıyla devlet tarafından avukat görevlendirilmesine itiraz etti. Hukuki temsil konusundaki itirazlarını yüksek sesle dile getiren siyasetçi, kısa süre sonra yere yığıldı.
Olayın ardından cezaevi görevlileri tarafından hızla Kampala'daki Mulago Ulusal Sevk Hastanesi'ne götürülen Besigye'nin yoğun bakım servisinde tedavi gördüğü bildirildi.
Devlet hastanesinde tedaviyi kabul etmedi
Ailesi, Besigye'nin hükümete bağlı sağlık personelinden tedavi olmayı istemediğini açıkladı. Eşi Winnie Byanyima, muhalif liderin yalnızca kendi doktorunun gözetiminde özel bir sağlık kuruluşunda tedavi görmek istediğini belirterek yetkililere çağrıda bulundu.
Öte yandan, Besigye'nin bulunduğu yoğun bakım ünitesinin ağır silahlı güvenlik güçleri tarafından korunduğu, daha sonra kişisel doktoru da olan kız kardeşinin kendisini ziyaret etmesine izin verildiği aktarıldı.
Vatana ihanet suçlamasıyla yargılanıyor
Uzun yıllardır Devlet Başkanı Yoweri Museveni'nin en önemli siyasi rakiplerinden biri olan Kizza Besigye, Kasım 2024'te Kenya'da gözaltına alındıktan sonra Uganda'ya götürülmüş ve yardımcısı Obeid Lutale ile birlikte tutuklanmıştı.
Savcılık, Besigye ve beraberindeki isimleri hükümeti devirmeye yönelik plan yapmakla suçluyor. Muhalefet cephesi ise tüm suçlamaları reddediyor.
Uganda yasalarına göre vatana ihanet suçu en ağır cezalar arasında yer alırken, mahkûmiyet halinde idam cezası uygulanabiliyor.
Savunma ekibine yönelik engeller tartışılıyor
Besigye'nin hukuki süreci de son dönemde tartışmaların odağında bulunuyor. Baş avukatı Erias Lukwago geçen ay ordu tarafından gözaltına alınırken, vatana ihanet suçunu bildirmemekle suçlanarak cezaevine gönderildi.
Kenyalı avukat Martha Karua'nın ise müvekkilini savunmak amacıyla Uganda'ya giriş yapmak istemesine rağmen ülkeye alınmadığı bildirildi.
Museveni'nin eski doktoruydu
Kizza Besigye, siyasi kariyerine başlamadan önce Devlet Başkanı Yoweri Museveni'nin kişisel doktoru olarak görev yapmıştı. Ancak 1999 yılında Museveni yönetimiyle yollarını ayıran Besigye, sonraki yıllarda dört kez cumhurbaşkanlığına aday olarak ülkenin güçlü muhalefet figürlerinden biri haline geldi.
2021 seçimlerinde aday olmayan deneyimli siyasetçi, son gelişmelerle birlikte yeniden Uganda siyasetinin merkezine yerleşmiş durumda.
