Güney Kafkasya'da on yıllardır devam eden gerginliğin ardından atılan tarihi barış adımları ilk yılını doldurdu. Azerbaycan Cumhurbaşkanı İlham Aliyev ile Ermenistan Başbakanı Nikol Paşinyan, Washington'da imzalanan barış anlaşmasının birinci yıl dönümü vesilesiyle kapsamlı bir telefon görüşmesi gerçekleştirdi. Görüşmede, iki ülke arasındaki ilişkilerin normalleşme süreci ve sahada elde edilen somut kazanımlar ayrıntılı olarak ele alındı.
Azerbaycan Cumhurbaşkanlığı tarafından yapılan resmi bilgilendirmede, liderlerin geride kalan bir yıllık süreçte ikili ilişkilerin seyrettiği olumlu rotadan memnuniyet duydukları aktarıldı. Diplomatik kaynaklar, görüşmenin odağında bölgesel entegrasyon ve ekonomik iş birliğinin yer aldığını belirtti.
Washington Zirvesi ve ABD'nin Arabuluculuk Rolü
Görüşmede, 8 Ağustos 2025 tarihinde Beyaz Saray'da düzenlenen üçlü zirvenin bölgesel istikrar açısından taşıdığı kritik önem bir kez daha vurgulandı. Liderler, ABD Başkanı Donald Trump ve Washington yönetiminin barış masasının kurulması ve sürecin kararlılıkla sürdürülmesindeki katkılarına özel olarak dikkat çekti.
Geçtiğimiz yıl imzalanan ortak bildiri; taraflar arasındaki düşmanlıkların tamamen sona erdirilmesini, sınır ötesi ulaşım ve lojistik kanallarının yeniden açılmasını ve diplomatik kanalların tesis edilmesini taahhüt ediyordu. Bir yıllık zaman zarfında bu taahhütlerin sahaya yansıması liderler tarafından memnuniyetle karşılandı.
Savaştan Ekonomik Entegrasyona: Petrol Sevkiyatı ve Lojistik
Liderler, sağlanan barış ortamının bölge halkları için somut ekonomik faydalara dönüştüğüne işaret etti. Bu kapsamda öne çıkan en önemli gelişmelerden biri, Azerbaycan'ın Ermenistan'a başlattığı petrol ürünleri ihracatı oldu.
Aynı zamanda Bakü yönetimi üzerinden Ermenistan'a ve Ermenistan coğrafyası kullanılarak üçüncü ülkelere gerçekleştirilen kargo transit taşımacılığındaki artış, ikili ticari bağların güçlendiğini gösteren en net örnekler arasında gösterildi. Ekonomik temasların, siyasi normalleşmeyi destekleyen en güçlü sütun haline geldiği ifade edildi.
Kritik Proje Masada: TRIPP ile Yeni Ulaşım Koridoru
Telefon diplomasisinde bir diğer öne çıkan başlık ise Uluslararası Barış ve Refah için Trump Yolu (TRIPP) projesi oldu. Washington'daki temaslarda uzlaşılan esaslar doğrultusunda, projenin hayata geçirilme aşamaları detaylandırıldı.
Güney Kafkasya'yı küresel ticaret hatlarına entegre etmeyi hedefleyen bu girişim ile bölgesel bağlantısallığın artırılması, yeni transit koridorlarının açılması ve kalıcı ekonomik iş birliği mekanizmalarının kurulması amaçlanıyor.
Karabağ Denkleminden Kalıcı İstikrara
1980'lerin sonundan bu yana Karabağ bölgesi merkezli çatışmalarla çalkalanan Güney Kafkasya, Azerbaycan'ın 2023 yılında bölgede tam kontrolü sağlamasının ardından yeni bir jeopolitik gerçeklikle tanışmıştı.
Askere dayalı gerilimin yerini diplomasiye bırakmasıyla birlikte Bakü ve Erivan, bölgede kalıcı barışın sağlanması ve komşuluk ilişkilerinin kurumsallaşması adına ortak çabalarını sürdürme kararlılığını yineledi.
