Üniversite eğitimine başka bir yükseköğretim kurumunda devam etmek isteyen öğrenciler için yatay geçiş başvuruları yeniden gündemde. Geçiş işlemleri genel not ortalaması (GNO) veya merkezi yerleştirme puanı (Ek Madde-1) üzerinden yapılabiliyor. Başvuru şartları, kontenjanlar ve tarihler geçiş türüne ve üniversiteye göre değişirken, merkezi puanla geçişte öğrencinin kayıt olduğu yıl aldığı puan belirleyici oluyor.
Üniversite yatay geçiş başvurusu nasıl yapılır?
Yatay geçiş yapmak isteyen öğrencilerin öncelikle geçmek istedikleri üniversitenin ilan ettiği kontenjan ve başvuru takvimini kontrol etmesi gerekiyor. Başvurular, üniversitelerin belirlediği elektronik başvuru sistemleri üzerinden veya ilanlarda belirtilen yöntemle gerçekleştiriliyor.
Başvuru sırasında öğrenciden genellikle öğrenci belgesi, transkript, ÖSYM sonuç belgesi ve yerleştirme belgesi gibi eğitim durumunu gösteren belgeler isteniyor. Ancak gerekli evraklar ve özel koşullar üniversite ile programa göre değişebiliyor.
2026-2027 eğitim ve öğretim yılı güz yarıyılı için kurumlararası yatay geçiş kontenjanları ve değerlendirme takvimi YÖK tarafından yayımlandı. Öğrencilerin başvuracakları üniversitenin ayrıca yayımladığı güncel ilanı takip etmesi gerekiyor.
Yatay geçiş şartları nelerdir, GNO ile geçiş nasıl yapılır?
Kurumlararası yatay geçişte öğrencinin akademik başarı durumu önemli kriterlerden biri. YÖK düzenlemelerinde kurumlararası yatay geçiş için öğrencinin tamamladığı dönemlere ait genel not ortalamasının 100 üzerinden en az 60 olması şartı yer alıyor. Bunun yanında öğrencinin başvurduğu programın kontenjanı ve üniversitenin belirlediği diğer koşullar da değerlendirmeye alınıyor.
GNO ile yatay geçişte yalnızca ortalamanın yeterli olması her zaman kesin kabul anlamına gelmiyor. Kontenjanın sınırlı olması halinde adaylar ilgili değerlendirme kriterlerine göre sıralanabiliyor.
Ayrıca öğrencinin hangi yarıyılda başvuru yapabileceği de önem taşıyor. Lisans programlarının ilk iki ve son iki yarıyılı ile ön lisans programlarının ilk ve son yarıyılları için yönetmelikte özel sınırlamalar bulunuyor.
Merkezi puanla yatay geçiş mümkün mü, Ek Madde-1 şartları neler?
Merkezi yerleştirme puanıyla yatay geçiş Ek Madde-1 kapsamında mümkün. Bu yöntemde temel kriter, öğrencinin üniversiteye kayıt olduğu yıldaki merkezi yerleştirme puanının geçmek istediği programın aynı yıldaki taban puanına eşit veya yüksek olmasıdır.
Örneğin öğrenci bir programa YKS puanıyla yerleşmişse, kayıt olduğu yıl aldığı ilgili merkezi yerleştirme puanı hedef programın o yılki taban puanını karşılıyorsa Ek Madde-1 kapsamında başvuru yapabilir. Bu yöntem yalnızca aynı isimdeki bölümlerle sınırlı değildir; gerekli puan koşulları karşılandığında farklı diploma programlarına geçiş de mümkün olabilir.
Ek Madde-1 başvurularında değerlendirme öğrencinin kayıt olduğu yıldaki merkezi yerleştirme puanı üzerinden yapılıyor ve YÖK ilkelerinde başarı şartı aranmadığı belirtiliyor. Ancak hedef programın özel koşulları varsa öğrencinin bunları da sağlaması gerekiyor.
2026 üniversite yatay geçiş başvuruları ne zaman?
Başvuru tarihleri geçiş türüne göre farklılık gösterebiliyor. Ek Madde-1 kapsamında güz dönemi başvuruları için YÖK'ün uygulama ilkelerinde her yıl eğitim-öğretim dönemi başlamadan önce 1 Ağustos-15 Ağustos tarihleri arasında başvuru alınması öngörülüyor. Değerlendirmelerin 10 Eylül'e kadar ilan edilmesi ve kayıtların 15 Eylül'e kadar tamamlanması gerekiyor.
Kurumlararası yatay geçişte ise üniversitelerin ilan ettiği takvim esas alınıyor. YÖK, 2026-2027 eğitim ve öğretim yılı güz yarıyılı kurumlararası yatay geçiş kontenjanları ve değerlendirme takvimini ayrıca yayımladı. Bu nedenle adayların yalnızca genel tarihlere değil, başvurmak istedikleri üniversitenin resmi duyurusuna da bakması gerekiyor.
Yatay geçişte hangi belgeler gerekiyor?
Başvuru evrakları üniversitelerin ilanlarına göre değişebilse de öğrencilerden eğitim durumunu kanıtlayan belgeler isteniyor. Öğrenci belgesi, güncel transkript, ÖSYM sonuç belgesi ve ÖSYM yerleştirme belgesi en sık talep edilen belgeler arasında bulunuyor.
Bazı programlarda ders içerikleri, yabancı dil yeterlilik belgesi veya disiplin durumunu gösteren ek belgeler de istenebilir. Özellikle eğitim dili farklı olan programlara geçiş yapmak isteyen öğrencilerin hedef üniversitenin yabancı dil koşullarını ayrıca kontrol etmesi gerekiyor.
Ek Madde-1 ile yatay geçiş hakkı kaç kez kullanılabilir?
Merkezi yerleştirme puanıyla yapılan yatay geçişte önemli kurallardan biri hakkın kullanım sayısı. YÖK'ün Ek Madde-1 uygulama ilkelerine göre öğrenci bu kapsamda yalnızca bir kez yatay geçiş yapabilir. Daha önce Ek Madde-1 kapsamında geçiş yapan öğrenciler aynı haktan tekrar yararlanamaz.
Bu nedenle öğrencilerin başvuru yapmadan önce kayıt oldukları yılın YKS puanını, hedef bölümün aynı yılki taban puanını, kontenjanını ve üniversitenin özel koşullarını birlikte değerlendirmesi önem taşıyor.
