Avrupa Birliği (AB) Konseyi, hava yolu seyahatlerinde yolcuların elini büyük ölçüde güçlendirecek, mevcut gri alanları ve karmaşık kuralları ortadan kaldıracak yeni yasal düzenlemeye nihai onayı verdi. Üye ülkelerin ortak kararıyla yürürlüğe girecek olan bu paket, özellikle rötar, iptal ve uçuş firmalarının uyguladığı ek masraflar karşısında yolculara geniş koruma kalkanları sağlıyor. Düzenlemenin en dikkat çekici yanı ise "olağanüstü durum" kavramına netlik getirerek, şirketlerin tazminattan kaçmak için kullandığı yasal boşlukları kapatması oldu.
Rötar ve İptallerde Net Tazminat Tarifesi
Yeni yönetmelikle birlikte yolcuların uçuş iptali, uçağa kabul edilmeme veya 3 saati aşan gecikmelerde alacağı tazminat miktarları kilometre bazlı olarak kesin kurallara bağlandı. Kalkışa 14 günden az süre kala yapılan iptallerde de geçerli olacak yeni tarifeye göre:
1500 kilometreye kadar olan kısa mesafeli uçuşlarda: 250 Avro
AB içi 1500 kilometreyi aşan veya AB dışı 1500-3500 kilometre arası uçuşlarda: 400 Avro
3500 kilometrenin üzerindeki tüm uzun mesafeli uçuşlarda: 600 Avro tazminat ödenmesi zorunlu olacak.
Tazminatın yanı sıra hava yolu şirketlerinin yolcuları mağdur etmeme yükümlülüğü katılaşıyor. Firmalar, havalimanında bekleyen yolculara her iki saatte bir ikram, üç saati aşan rötarlarda yemek ve duruma göre konaklama imkanı sunmakla mükellef tutulacak.
"No-Show" Dönemi Bitiyor: Dönüş Bileti Yanmayacak
Sektörde bugüne kadar en çok şikayet alan konulardan biri olan "gidiş uçuşuna katılmayanın dönüş biletinin iptal edilmesi" (no-show) uygulaması tarihe karışıyor. Yolcular, mücbir sebeplerle veya kendi tercihleriyle gidiş uçağına binmemiş olsalar dahi, hiçbir ek ücret ya da ceza ödemeden dönüş biletlerini asıl hak sahibi olarak kullanabilecek.
El Bagajı ve Harf Hatalarından Ek Ücret Alınamayacak
Yeni kurallar, biletleme aşamasındaki gizli maliyetlerin de önüne geçiyor. Şirketler artık rezervasyon ekranının en başında el bagajı dahil toplam net fiyatı göstermek zorunda kalacak. Küçük bir sırt çantası veya kişisel eşya statüsündeki kabin bagajlarından asla ekstra ücret talep edilemeyecek. Ayrıca bilet alırken yapılan basit isim yazım hatalarının düzeltilmesi ya da check-in sonrası biniş kartının havalimanında basılması gibi işlemler tamamen ücretsiz hale getirilecek.
Aileler ve Engelli Yolcular İçin Yan Yana Oturma Zorunluluğu
Sosyal adalet ve yolcu konforunu gözeten düzenleme, uçak içi oturma düzenine de neşter vuruyor. 14 yaşından küçük çocukların, kendilerine refakat eden yetişkinlerden ayrı koltuklara yerleştirilmesi yasaklanıyor ve bu işlem için "yan yana koltuk ücreti" adı altında para alınamayacak. Aynı koruma ve yan yana seyahat hakkı hamile kadınlar, engelliler ve hareket kabiliyeti kısıtlı yolcular için de bir zorunluluk olarak uygulanacak.
Havacılık sektöründe tüketici lehine devrim niteliği taşıyan bu yeni kurallar bütününün, 2027 yılının ortasından itibaren tüm AB genelinde ve AB bağlantılı uçuşlarda tamamen hayata geçmesi planlanıyor.