Yeni Birlik Gazetesi
55,3756 %-0.28
66,4929 %-0.24
33,9580 %-0.01
3.234.111 %-0.24
Yeni Birlik Ekonomi Antalya'da nükleer zirvesi: Kanada'dan Togo'ya ülkeler yol haritasını açıkladı

Antalya'da nükleer zirvesi: Kanada'dan Togo'ya ülkeler yol haritasını açıkladı

Antalya’da devam eden COP31 iklim zirvesinde elektrifikasyon ve temiz enerji dönüşümü gündemin ilk sırasına yerleşti. Türkiye’nin başlattığı "35 by 35" girişimiyle artan elektrik talebi, nükleer enerji yatırımlarını küresel ölçekte yeniden stratejik bir zorunluluk haline getirdi.

Antalya’da 20 Kasım’a kadar sürecek olan Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Taraflar Konferansı (COP31), küresel enerji politikalarında nükleer teknolojilerin yükselişine sahne oluyor. Zirvenin ana eksenini oluşturan elektrifikasyon hedefleri, kesintisiz ve düşük karbonlu enerji kaynaklarına olan ihtiyacı her zamankinden daha görünür kıldı. Türkiye'nin COP31 Başkanlığı vizyonuyla hayata geçirilen "35 by 35" girişimi, 2035 yılına gelindiğinde dünya genelindeki nihai enerji tüketiminde elektriğin payını yüzde 35 seviyesine taşımayı amaçlıyor. 

39 ülkeden 2050 için üç kat kapasite taahhüdü

İklim hedeflerine ulaşma arayışı, ülkelerin nükleer enerjiye yönelik taahhütlerini de büyüttü. İlk olarak COP28’de 22 ülkenin imzasıyla başlayan ve küresel nükleer enerji kapasitesini 2050 yılına kadar üç katına çıkarmayı öngören deklarasyona katılan ülke sayısı, Türkiye’nin de yer aldığı genişlemeyle 39’a ulaştı.

Zirve alanında kurulan ülke pavilyonları da bu ilginin somut birer göstergesi oldu. Ev sahibi Türkiye’nin yanı sıra;

Kanada ve Birleşik Krallık,

Fransa ve Finlandiya,

Japonya, Kazakistan ve Togo

gibi farklı coğrafyalardan ülkeler, kendi pavilyonlarında düzenledikleri panellerle nükleer enerjinin geleceğini tartıştı. Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı (IAEA), Dünya Nükleer Birliği (WNA), Avrupa Nükleer Derneği (ENS) ve Uluslararası Genç Nükleer Uzmanlar Kongresi (IYNC) gibi küresel kurumların da bilgi birikimleriyle katkı sunduğu zirve tamamlandığında, nükleer odaklı etkinlik sayısının 20’yi aşması bekleniyor.

"2035 hedefleri için fizibilite bugün başlamalı"

COP31 kapsamında enerji dönüşümünün dinamiklerini değerlendiren IC Holding Murahhas Azası ve IC Nükleer Teknoloji Yönetim Kurulu Başkanı Murad Bayar, küresel elektrifikasyon hedeflerinin yatırım takvimlerini öne çektiğine dikkat çekti. Yenilenebilir enerji kaynaklarına yapılan devasa yatırımların tek başına yeterli olmayacağını belirten Bayar, enerji arz güvenliği için düşük karbonlu tüm teknolojilerin entegre biçimde ele alınması gerektiğini ifade etti.

Türkiye öncülüğündeki "35 by 35" hedefinin önemine değinen Bayar, "2035 yılı takvimde uzak bir nokta gibi algılanabilir. Ancak büyük ölçekli enerji projelerinin planlama, finansman ve inşa süreçleri göz önüne alındığında, bu hedefi yakalayabilmek için fizibilite ve yatırım adımlarının bugünden atılması şarttır" değerlendirmesinde bulundu.

Küçük modüler reaktörler ve Türkiye için stratejik fırsat

Dünyanın nükleer enerjide yeni bir yatırım döngüsüne girdiğini vurgulayan Murad Bayar, net sıfır emisyon hedefine giden yolda fosil yakıtların payını azaltmanın tek yolunun kesintisiz temiz enerji üretiminden geçtiğini belirtti. Nükleer santrallerin yenilenebilir enerjiyi tamamlayıcı rolüne işaret eden Bayar, özellikle küçük modüler reaktörlerin (SMR) sanayi için taşıdığı potansiyele dikkat çekti. SMR teknolojilerinin, enerji yoğun sektörlerin ihtiyaç duyduğu güvenilir gücü doğrudan tüketim merkezlerinin yakınında üretebilme kabiliyeti sunduğunu söyledi.

Nükleer yatırımların Türkiye ekonomisi açısından doğal gaz ithalatını düşürme ve yerli üretim kapasitesini artırma noktasında kritik bir kaldıraç olduğunu dile getiren Bayar, sözlerini şöyle tamamladı: "Bu alanda kalıcı bir teknoloji yetkinliği inşa etmek tek başına bir kurumun başarabileceği bir süreç değil. Üniversiteler, teknoloji geliştiricileri ve sanayi kuruluşları aynı ekosistemde buluşmalı. Bu sinerjiyi kurabildiğimiz takdirde Türkiye, sadece kendi enerjisini üreten bir ülke olmanın ötesine geçerek; büyük ölçekli reaktörlerden SMR teknolojilerine kadar mühendislik ve üretim kabiliyetiyle küresel değer zincirinin kilit oyuncularından biri haline gelecektir."