Enerji piyasalarındaki dalgalanma, akaryakıt fiyatlarına zam beklentisini artırdı. Sektör kaynaklarından gelen bilgilere göre, 12 Mart Perşembe’yi 13 Mart Cuma’ya bağlayan gece itibarıyla pompa fiyatlarında artış gündeme gelebilir.
Beklentilere göre:
Benzin fiyatlarında yaklaşık 47 kuruşluk artış
Motorin fiyatlarında ise yaklaşık 76 kuruşluk zam
öngörülüyor.
Ancak bu artışların tamamının doğrudan pompa fiyatlarına yansımayabileceği belirtiliyor. Türkiye’de uygulanan eşel mobil sistemi, petrol fiyatlarındaki yükselişin bir kısmının ÖTV üzerinden dengelenmesine imkân tanıyor. Bu nedenle zamların bir bölümü vergi düzenlemesiyle karşılanabilir.
Brent Petrol Neden Yükseldi? İran–ABD–İsrail Geriliminin Enerji Piyasalarına Etkisi
Petrol piyasalarındaki sert hareketin temel nedeni Orta Doğu’da yaşanan askeri gerilim. ABD ve İsrail’in İran’a yönelik saldırıları sonrası bölgede tansiyon yükselirken, İran’ın karşı saldırıları küresel enerji piyasalarında tedirginliği artırdı.
Uzmanlara göre özellikle şu gelişmeler petrol fiyatlarını yukarı taşıdı:
Hürmüz Boğazı’nın kapatıldığına dair açıklamalar
Körfez ülkelerine sıçrayabilecek savaş riski
Petrol arzında olası kesinti endişesi
Enerji güvenliği konusunda artan belirsizlik
Hürmüz Boğazı, dünya petrol ticaretinin yaklaşık üçte birinin geçtiği stratejik bir güzergâh olarak kabul ediliyor. Bu nedenle bölgedeki her gerilim petrol fiyatlarında hızlı yükselişlere neden olabiliyor.
Brent Petrol 100 Doları Geçti: 13 Mart Petrol Fiyatlarında Dalgalı Seyir
Küresel piyasalarda Brent petrol fiyatı son günlerde oldukça hareketli bir grafik çiziyor.
13 Mart sabahı saat 08.30 itibarıyla Brent petrolün varil fiyatı 97,74 dolar seviyesinden açıldı. Gün içinde yükseliş ivmesi kazanan petrol fiyatları 100 dolar sınırını aşarak kritik eşik seviyeyi test etti.
Ancak piyasalardaki dalgalı seyir devam etti ve ilerleyen saatlerde fiyatlar yeniden gerileyerek 95 dolar seviyelerine kadar düştü.
Enerji analistleri, savaşın seyrine bağlı olarak petrol fiyatlarında ani yükseliş ve düşüşlerin bir süre daha devam edebileceğini belirtiyor.
Eşel Mobil Sistemi Zamları Nasıl Etkiliyor?
Türkiye’de akaryakıt fiyatlarında yaşanan artışların vatandaşa doğrudan yansımaması için zaman zaman eşel mobil sistemi devreye giriyor.
Bu sistemde petrol fiyatları yükseldiğinde, pompa fiyatlarına gelecek zamların bir kısmı ÖTV indirimi ile dengelenebiliyor. Böylece fiyat artışının önemli bölümü vergi üzerinden karşılanarak tüketicinin daha az etkilenmesi sağlanıyor.
Ancak petrol fiyatlarının uzun süre yüksek seviyelerde kalması durumunda eşel mobil sisteminin etkisi sınırlı kalabiliyor. Bu durumda zamların pompaya yansıması kaçınılmaz hale gelebiliyor.
Akaryakıt Fiyatları Neye Göre Belirleniyor?
Türkiye’de benzin ve motorin fiyatları birkaç temel faktöre bağlı olarak belirleniyor:
Brent petrol fiyatı
Döviz kuru (özellikle dolar/TL)
Akdeniz piyasasındaki rafineri ürün fiyatları
Vergi düzenlemeleri (ÖTV ve KDV)
Bu faktörlerde yaşanan her değişim doğrudan akaryakıt fiyatlarını etkileyebiliyor. Özellikle petrol fiyatlarındaki hızlı artışlar kısa sürede pompaya zam olarak yansıyabiliyor.
Araç Sahipleri Zam Endişesi Yaşıyor
Petrol fiyatlarının yeniden 100 dolar seviyesine yaklaşması, araç sahipleri arasında yeni zam beklentisini artırdı.
Akaryakıt fiyatları özellikle son yıllarda küresel enerji piyasalarındaki gelişmelere bağlı olarak sık sık değişiyor. Bu nedenle sürücüler, “benzine zam var mı?”, “motorine zam gelecek mi?” gibi soruların yanıtını yakından takip ediyor.
Sektör temsilcileri, petrol fiyatlarında kalıcı bir yükseliş yaşanması durumunda Türkiye’de akaryakıt fiyatlarının da yeniden artabileceğine dikkat çekiyor.
