Enerji piyasasının dev ismi Boru Hatları ile Petrol Taşıma AŞ (BOTAŞ), satın alma süreçlerinde stratejik bir değişikliğe gitti. Resmi Gazete’de yayımlanan Cumhurbaşkanı Kararı ile BOTAŞ'ın Kamu İhale Kanunu kapsamında gerçekleştireceği alımlara dair usul ve esaslar güncellendi. Bu adımla birlikte kurumun hem ulusal hem de uluslararası piyasalardaki tedarik operasyonlarında daha dinamik ve denetlenebilir bir mekanizma hedefleniyor.
Veriye dayalı alım stratejisi
Yeni yönetmelik, sadece bir satın alma prosedürü değil, aynı zamanda piyasa okuryazarlığını merkeze alan bir yaklaşımı işaret ediyor. BOTAŞ, doğal gaz alımlarını gerçekleştirirken artık çok daha geniş kapsamlı bir araştırma ve değerlendirme sürecini zorunlu kılıyor.
Buna göre, idare personeli; uluslararası piyasalardaki arz-talep dengelerini, teklif edilen fiyatları ve şirketlerin güncel faaliyetlerini yakından takip edecek. Küresel piyasalarda meydana gelen değişimlerin, doğrudan alım süreçlerine yansıtılması hedeflenirken, bu değerlendirmeler uluslararası doğal gaz piyasası yayınları gibi güvenilir kaynaklarla desteklenecek.
Tedarikçi listesinde "performans" kriteri
Yeni dönemde tedarikçiler üzerindeki denetim mekanizması da sıkılaşıyor. BOTAŞ, idare ile gerçekleştirdiği önceki işlemlerde sözleşme ihlali yaptığı tespit edilen şirketleri, değerlendirme sürecinin ardından yeterlilik listesinden çıkarma yetkisine sahip olacak.
Sistemin "dinamik" yapısını korumak adına, yeni şirketlerin piyasaya girişi de kolaylaştırılıyor. Piyasa koşulları ve kurumun stratejik hedefleri doğrultusunda, BOTAŞ Yönetim Kurulu onayıyla yeterlilik listesine yeni firmalar eklenebilecek. Bu süreçte temel ilke ise "tarafsız değerlendirme kriterleri" olacak; yani her ekleme ve çıkarma işlemi, önceden belirlenmiş şeffaf standartlara göre yürütülecek.
Yöntemlerde esneklik: pazarlık ve doğrudan alım
Yürürlüğe giren yeni esaslar, alım sürecinin hızını artıracak yöntemlere de kapı aralıyor. Doğal gaz tedarikinde, ihtiyacın niteliğine göre "doğrudan alım" ve "ilansız pazarlık" gibi yöntemlerin çerçevesi netleştirildi.
Ayrıca, sürecin suistimal edilmesini önlemek amacıyla, yasak fiil ve davranışlar ile bu durumlara uygulanacak cezai hükümler de yeniden düzenlendi. Böylece, BOTAŞ'ın enerji arz güvenliğini sağlamaya yönelik yürüttüğü satın alma operasyonlarının, hukuki altyapısı daha güçlü ve denetlenebilir bir yapıya kavuşması hedefleniyor.
