Türkiye Çevre Ajansı (TÜÇA) tarafından 1 Temmuz itibarıyla uygulamaya alınan Depozitosu Olan Ambalajlar Sistemi (DOA), kamuoyunda yer alan "sokak toplayıcılarını mağdur ediyor" iddialarını boşa çıkardı. Sahada yapılan incelemeler ve Sokak Toplayıcıları Derneği yetkililerinin değerlendirmeleri, yeni sistemin kayıtlı, sürdürülebilir ve çok daha kazançlı bir ekosistem yarattığını gösteriyor.
Kilosu 23 Liradan 70 Liraya Yükseldi
Sektörde çeyrek asrı geride bırakan sokak toplayıcısı Sıdık Haytar, yeni uygulamanın getirdiği avantajları rakamlarla anlattı. Eskiden değeri bulunmayan ambalajların artık doğrudan nakit karşılığı olduğuna dikkat çeken Haytar, şu ifadeleri kullandı:
“Yaklaşık 26 yıldır bu işi yapıyorum. Başlangıçta sistemin bizi olumsuz etkileyeceği konuşuluyordu ancak durum tam tersi oldu. Eskiden çöpe atılan ve kimsenin dikkatini çekmeyen pet şişelerin tanesini artık 1 liradan satıyoruz. Daha önce kilosunu 23 liraya verdiğimiz plastik şişelerin kilogram değeri şimdilerde 70 liraya kadar ulaştı. Benzer şekilde eskiden alıcısı olmayan cam şişeler de değer kazandı. Günlük ortalama 500 ambalaj toplayarak aile bütçeme aylık 15 bin lira katkı sağlıyorum. 'Mağduruz' iddiaları kesinlikle gerçeği yansıtmıyor.”
Aylık Kazanç 60 Bin Lira Seviyesine Ulaştı
Sistem sayesinde çalışma şartlarının daha düzenli hale geldiğini belirten bir diğer emektar Abuzer Aytaç ise atıkların artık doğrudan ekonomik değere dönüştüğünü vurguladı. Günlük toplama kapasitesinin ve getirisinin arttığını ifade eden Aytaç:
"Eskiden bu ambalajlar çöp olarak görülüyordu. Şimdilerde tanesi 1 lira olduğu için toplama motivasyonumuz arttı. Günde yaklaşık 2 bin adet ambalaj toplayarak aylık gelirimizi 60 bin lira seviyelerine çıkardık. İşlerimiz eskisinden çok daha iyi. Değersiz görülen ambalajların gelir kaynağına dönüşmesi herkes için büyük avantaj sağladı" dedi.
TÜÇA: "Sistem Hem Çevreyi Hem Sektörü Koruyor"
Türkiye Çevre Ajansı'ndan yapılan açıklamada da sahadan alınan geri bildirimlerin olumlu yönde olduğuna dikkat çekildi. Sokak Toplayıcıları Derneği ve sektör temsilcileriyle sürdürülen temaslar doğrultusunda, DOA Sistemi'nin sokak toplayıcıları için daha güvenli, kayıt altında ve geleceğe dönük sürdürülebilir bir çalışma ortamı sunduğu belirtildi.
