Emeklilere ÖTV’siz araç verilmesine yönelik düzenleme son günlerde kamuoyunda yeniden gündeme geldi. Araç fiyatlarının yüksekliği nedeniyle otomobil sahibi olmakta zorlanan milyonlarca emekli, TBMM’ye sunulan kanun teklifinin akıbetini yakından takip ediyor. Özellikle emekliye ÖTV’siz araç yasasının çıkıp çıkmayacağı, düzenlemenin kimleri kapsayacağı ve şartlarının ne olacağı merak konusu. Peki emekliye ÖTV’siz araç çıkacak mı, yasa çıktı mı ve yürürlüğe ne zaman girecek? İşte TBMM’deki teklif ve son gelişmeler.
Emekliye ÖTV’siz araç yasası çıktı mı ve ne zaman yürürlüğe girecek?
Emekliye ÖTV’siz araç düzenlemesi şu an için yürürlüğe girmiş bir yasa değil. Kamuoyunda sıkça konuşulan düzenleme yalnızca bir kanun teklifi niteliğinde bulunuyor. Söz konusu teklif CHP Tokat Milletvekili Kadim Durmaz tarafından hazırlanarak Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığı’na sunuldu.
Ancak teklif henüz TBMM Genel Kurulu’nda görüşülmedi ve kabul edilmedi. Bu nedenle Resmi Gazete’de yayımlanmış bir düzenleme bulunmuyor. Yasa teklifinin yürürlüğe girebilmesi için önce Meclis komisyonlarında görüşülmesi, ardından TBMM Genel Kurulu’nda oylanarak kabul edilmesi gerekiyor.
Kısacası emeklilere ÖTV’siz araç verildiği yönündeki bazı haberler şu aşamada kesinleşmiş bir uygulamayı ifade etmiyor. Teklif yasalaşır ve Resmi Gazete’de yayımlanırsa yürürlüğe girecek.
Emekliye ÖTV’siz araç kimleri kapsıyor?
Teklifin en çok merak edilen başlıklarından biri emekliye ÖTV’siz araç düzenlemesinin kimleri kapsadığı. Kamuoyunda tüm emeklileri kapsadığı yönünde yorumlar yapılmasına rağmen teklif metninde daha dar bir kapsam öne çıkıyor.
Taslak düzenlemeye göre ÖTV’siz araç hakkının özellikle şu gruplar için planlandığı ifade ediliyor:
5362 sayılı Esnaf ve Sanatkârlar Meslek Kuruluşları Kanunu kapsamında faaliyet göstermiş esnaf ve sanatkârlar
5510 sayılı kanunun 4/1-b maddesi kapsamında Bağ-Kur’dan yaşlılık aylığı alan emekliler
Bu nedenle SSK kapsamında emekli olan işçiler ile Emekli Sandığı kapsamındaki memur emeklilerinin düzenlemenin dışında kalabileceği belirtiliyor.
Bazı değerlendirmelerde tarım Bağ-Kur emeklilerinin de kapsam içine alınabileceği konuşulsa da teklifin ana hedef kitlesinin esnaf ve sanatkâr Bağ-Kur emeklileri olduğu görülüyor.
Emekliye ÖTV’siz araç başvuru şartları neler olacak?
Emekliye ÖTV’siz araç düzenlemesinde başvuru şartlarının da belirli kurallara bağlanması planlanıyor. Kanun teklifinde yer alan taslak koşullara göre emeklilerin ÖTV muafiyetinden yararlanabilmesi için bazı şartları sağlaması gerekecek.
Öne çıkan şartlar şu şekilde sıralanıyor:
ÖTV’siz araç alma hakkı bir defaya mahsus olacak
Hak, emeklilik tarihinden itibaren belirli bir süre içinde kullanılabilecek
Alınacak araç binek otomobil sınıfında olacak
ÖTV muafiyetiyle alınan araç 5 yıl boyunca satılamayacak veya devredilemeyecek
Bu şartların amacı, düzenlemenin ticari amaçla kullanılmasının önüne geçmek ve gerçekten ihtiyaç sahibi emeklilerin yararlanmasını sağlamak olarak ifade ediliyor.
Düzenlemede ayrıca önemli bir güvenlik maddesi de bulunuyor. Buna göre ÖTV muafiyetiyle alınan araç 5 yıl dolmadan satılır veya devredilirse, alınmayan vergi tutarı gecikme faiziyle birlikte geri tahsil edilecek.
Emekliye ÖTV’siz araç kapsamında hangi otomobiller alınabilecek?
Kanun teklifinde ÖTV muafiyetinin binek otomobilleri kapsaması planlanıyor. Ticari araçların düzenlemenin dışında bırakılması öngörülüyor.
Bu kapsamda emeklilerin ÖTV’siz olarak satın alabileceği araçlar otomobil sınıfında olacak. Araç alımında uygulanacak vergi muafiyeti sayesinde otomobil fiyatlarında önemli bir düşüş yaşanabileceği değerlendiriliyor.
Türkiye’de otomobil fiyatlarının önemli bir bölümünü ÖTV oluşturduğu için böyle bir düzenleme yürürlüğe girerse emekliler için araç sahibi olmanın daha erişilebilir hale gelebileceği ifade ediliyor.
Araç kullanılamaz hale gelirse yeniden hak verilecek mi?
Düzenleme tartışmalarında gündeme gelen bir diğer konu da ÖTV’siz alınan aracın kullanılamaz hale gelmesi durumunda yeniden hak verilip verilmeyeceği.
Bazı değerlendirmelerde deprem, sel, yangın veya trafik kazası gibi durumlarda aracın tamamen kullanılamaz hale gelmesi halinde belirli şartlarla yeniden hak tanınabileceği belirtiliyor.
Ancak bu konudaki detaylar henüz netleşmiş değil. Bu tür uygulamaların kesinleşebilmesi için kanun teklifinin yasalaşması ve ardından uygulama yönetmeliğinin yayımlanması gerekiyor.
