Türkiye İstatistik Kurumu, konut ve iş yeri piyasasının merakla beklenen eylül ayı gayrimenkul verilerini kamuoyuyla paylaştı. Türkiye genelinde gayrimenkul hareketliliği ilk el ve ikinci el bazında farklı eğilimler sergilerken, ipotekli satışlar ve yabancıya konut satış rakamları dikkat çekici sonuçlar ortaya koydu.
Gayrimenkul sektörünün çeyreklik ve aylık performansını gözler önüne seren resmî veriler, hem bireysel yatırımcılar hem de sektör temsilcileri tarafından yakından takip ediliyor. Yılın dokuzuncu ayında konut piyasasında toplam işlem hacmi gerilerken, sıfır konutlara olan talep canlılığını korumaya devam etti. Yabancı yatırımcıların Türkiye’deki konut tercihlerinde ise lider ülke yine değişmedi.
Türkiye Genelinde Toplam Konut Satışları Yüzde 9,3 Düştü
TÜİK tarafından paylaşılan verilere göre, Türkiye genelinde eylül ayında el değiştiren toplam konut sayısı geçen yılın aynı dönemine oranla yüzde 9,3 oranında azalarak 142 bin 390 seviyesinde kaldı. Konut pazarındaki bu düşüşte, ikinci el piyasasındaki daralma ana etken olarak öne çıktı.
Eylül döneminde satışı yapılan gayrimenkullerin segment bazlı dağılımına bakıldığında, ilk el konut satışları yıllık bazda yüzde 3,9 artış göstererek 51 bin 519’a yükseldi. Buna karşın ikinci el konut satışları aynı süreçte yüzde 15,3 gibi belirgin bir düşüşle 90 bin 871 adede geriledi. Böylelikle toplam satışlar içerisinde sıfır konutların payı yüzde 36,2 olurken, ikinci el konutların payı yüzde 63,8 olarak gerçekleşti.
İpotekli Konut Satışlarında Yükseliş Trendi
Kredi kullanımı yoluyla gerçekleştirilen ipotekli konut satışları eylül ayında artış ivmesi yakaladı. Ülke genelinde ipotekli konut alımları, bir önceki yılın aynı ayına göre yüzde 5,1 oranında artarak 23 bin 397 adet olarak kayıtlara geçti.
Diğer konut satış türleri ise aynı dönemde yüzde 11,6 azalışla 118 bin 993 adede indi. Toplam piyasa hacmi içerisinde kredi desteğiyle alınan ipotekli konutların payı yüzde 16,4 olarak hesaplanırken, peşin veya diğer yöntemlerle yapılan satışların payı yüzde 83,6 oldu. Arındırılmış seriler incelendiğinde ise mevsim ve takvim etkilerinden arındırılmış verilere göre sıfır konut satışlarının bir önceki aya kıyasla yüzde 5,5 arttığı görüldü.
Yabancılara Konut Satışı Yüzde 9,9 Artış Gösterdi
Yurt dışı yerleşiklere yapılan gayrimenkul satışlarında eylül ayında sınırlı bir toparlanma gözlendi. Yabancılara yapılan konut satış sayısı yıllık bazda yüzde 9,9 yükselerek 2 bin 167 seviyesine ulaştı.
Bu dönemde yabancı uyruklu kişilere yapılan işlemlerin toplam pazar içerisindeki payı yüzde 1,5 düzeyinde şekillendi. Yabancıların Türkiye genelindeki gayrimenkul yatırımlarında şehir ve ülke bazlı dağılım oranları bölgesel hareketliliği de beraberinde getirdi.
Yabancı Uyruklarına Göre En Fazla Konut Satışı Rusya Vatandaşlarına Yapıldı
Ülke uyruklarına göre sıralama yapıldığında, Türkiye'den en çok taşınmaz edinen yabancılar listesinin zirvesinde yine Rusya Federasyonu vatandaşları yer aldı. Rusya vatandaşları eylül ayında Türkiye genelinden toplam 388 konut satın aldı.
Rusya'yı takip eden ülkeler arasında 166 konut alımıyla Irak vatandaşları ikinci sırada yer alırken, 162 konut ile Almanya vatandaşları üçüncü sırayı aldı. Bu veriler, Orta Doğu ve Avrupa menşeli yatırımcıların pazardaki varlığını sürdürdüğünü gösterdi.
Ocak-Eylül Döneminde Toplam Satış Sayısı 1 Milyonu Aştı
Yılın ilk dokuz ayını kapsayan ocak-eylül döneminde toplam konut satışı, geçen yılın aynı evresine kıyasla yüzde 7,2 düşerek 1 milyon 92 bin 919 adede geriledi. Dokuz aylık süreçte ilk el konut satışları yüzde 0,6 azalarak 359 bin 913 olurken, ikinci el satışlar yüzde 10 gerilemeyle 733 bin 6 seviyesine düştü.
Ocak-eylül aralığında ipotekli satışlar yüzde 24,7 yükselerek 212 bin 210 adede ulaştı. Aynı dönemde yabancılara yapılan toplam konut satışı ise yüzde 4,3 oranında azalarak 15 bin 308 olarak gerçekleşti.
İş Yeri Satışlarında Eylül Ayı Performansı
Konut dışı ticari gayrimenkul pazarında da benzer bir tablo yaşandı. Türkiye genelinde ilk el iş yeri satışları eylülde yüzde 13,2 artışla 5 bin 789'a çıkarken, ikinci el iş yeri alımları yüzde 10,5 azalarak 11 bin 556 oldu. Toplam iş yeri satışı yıllık yüzde 3,8 düşüşle 17 bin 345 olarak hesaplandı.
İş yeri pazarındaki ipotekli işlemler eylülde yüzde 37,7 gibi yüksek bir oranla artıp 683'e ulaştı. Yılın dokuz aylık döneminde ise toplam iş yeri satışı yüzde 5,1 azalarak 135 bin 543 adede gerilerken, ipotekli iş yeri satışları yüzde 61,8 artışla 6 bin 35 adede yükseldi.
