Ekonomi yönetimi, geleneksel altın ve gümüş yatırımlarını çağdaş finansal altyapılarla entegre edecek stratejik bir düzenlemeyi tamamladı. Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından hazırlanan ve Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren tebliğ değişikliğiyle, fiziki karşılığı teminat altına alınan işlenmemiş kıymetli madenlerin dijitalleşmesi ve Borsa İstanbul bünyesinde işlem görebilmesinin hukuki çerçevesi çizildi.
Hukuki Statü Netleşti: Kripto Varlık Değil, "Gayri Maddi Varlık"
Geliştirilen model kapsamında, belirli saflık ve standartlara sahip kıymetli madenler birebir fiziki karşılıklarıyla Darphane veya Borsa İstanbul depolarında muhafaza edilecek. Bu depo sertifikalarına dayalı dijital varlık dönüşümü ise dağıtık defter teknolojisi (DLT) kullanılarak yetkilendirilmiş merkezi takas kuruluşlarınca yürütülecek.
Söz konusu dijital kıymetli madenler, sermaye piyasası aracı veya kripto varlık kategorisinde değerlendirilmeyecek; doğrudan gayri maddi varlık statüsünde tanımlanacak. Böylece blokzincir benzeri teknolojik altyapılar güvence altına alınırken, piyasa oynaklığı ve denetimsizlik riskleri engellenmiş olacak.
Borsa İşlemleri İçin Bakanlık Vizesi Zorunlu
Oluşturulan dijital kıymetli madenlerin Borsa İstanbul'da alınıp satılabilmesi tamamen Hazine ve Maliye Bakanlığı’nın uygun görüşüne bağlandı. Kayıt süreçlerinden sistemsel uygulamalara kadar tüm teknik altyapı, Bakanlık onayı doğrultusunda Borsa İstanbul tarafından şekillendirilecek. Karar, düzenleme öncesinde dijitalleştirilmiş mevcut varlıkların borsadaki geleceğini de kapsıyor ve onların işlemleri için de benzer şekilde onay şartı arıyor.
Kayıt Dışılığa Karşı Rafinerilere KMTS Kıskacı
Tebliğde dikkat çeken bir diğer kritik başlık ise Kıymetli Maden Takip Sistemi (KMTS) oldu. Türkiye’de faaliyet gösteren veya başvuru değerlendirme süreci devam eden yerleşik tüzel kişi rafinerilerin, KMTS kapsamında üretim yapmaları zorunlu kılındı.
İlgili işletmelerin tebliğ itibarıyla bir ay içerisinde Darphane’ye başvurarak sistem kayıtlarını başlatması gerekiyor. Darphane onayının ardından, önceden üretilmiş fakat henüz satışı gerçekleşmemiş standart işlenmemiş veya basılı madenlerin de bir ay içinde KMTS sistemine işlenmesi mecburiyeti getirildi.
Bireysel Yatırımcıyı Nasıl Bir Süreç Bekliyor?
Söz konusu yeni yasal düzenleme, bireysel vatandaşların elinde bulundurduğu fiziki altınları ya da banka hesaplarındaki mevcut birikimleri doğrudan dijital varlığa dönüştürmüyor. Sistem daha çok kurumsal ve şeffaf bir dijital borsa piyasasının zeminini hazırlıyor.
İlerleyen dönemde gerekli teknik entegrasyonların tamamlanmasıyla birlikte bireysel yatırımcılar, makas aralığı düşük, fiziki karşılığı devlet denetimindeki depolarla %100 garantilenmiş dijital altın ve gümüş ürünlerine Borsa İstanbul üzerinden doğrudan erişebilme fırsatı yakalayacak.