Genel sağlık sigortası (GSS), Türkiye’de sağlık hizmetlerinden yararlanabilmek için uygulanan zorunlu bir sigorta sistemidir. Çalışmayan veya herhangi bir sosyal güvenceye sahip olmayan kişiler için devreye giren bu sistemde primlerin düzenli ödenmesi gerekir. Ancak bazı durumlarda kişiler genel sağlık sigortası iptal ettirme işlemleri hakkında bilgi arayabiliyor. Özellikle işe başlayınca GSS iptal olur mu sorusu vatandaşların en çok merak ettiği konular arasında yer alıyor.
Genel sağlık sigortası nasıl iptal edilir?
Genel sağlık sigortası zorunlu bir sistem olduğu için isteğe bağlı olarak iptal edilmesi mümkün değildir. GSS’nin iptal edilebilmesi için belirli şartların oluşması gerekir. Bu şartlardan biri gerçekleşmeden sistem üzerinden sigortayı tamamen kapatmak mümkün olmaz.
GSS iptal ettirme işleminin gerçekleşebilmesi için aşağıdaki durumlardan en az birinin sağlanması gerekir:
4A, 4B veya 4C kapsamında sigortalı bir işe başlanması
Emekli Sandığı kapsamında emekli aylığı alınması
60 yaş emekli aylığı bağlanması
Savaş malullüğü veya terörle mücadele kapsamında aylık alınması
Köy koruculuğu kapsamında maaş bağlanması
Yurt dışına taşınma ve Türkiye’de ikametin sona ermesi
Özürlü aylığı bağlanması
Sporcu aylığı bağlanması
Bağ-Kur emeklisinin bakmakla yükümlü olduğu kişi statüsünde sağlık yardımı alınması
Bu şartlardan biri oluştuğunda kişi için genel sağlık sigortası iptali yapılabilir. Aksi durumda yalnızca borçtan kaçınmak amacıyla GSS kaydını sildirmek mümkün değildir.
GSS iptal ettirme işlemleri nasıl yapılır?
Genel sağlık sigortasını iptal ettirmek isteyen kişiler Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) üzerinden başvuru yapmak zorundadır. İptal işlemi doğrudan internet üzerinden yapılmaz; genellikle dilekçe ile başvuru gerekir.
Başvuru sürecinde izlenen adımlar şu şekilde:
Öncelikle kişinin GSS borcu olup olmadığı kontrol edilir.
Borç sorgulama işlemi e-Devlet sistemi üzerinden yapılabilir.
SGK’ya verilmek üzere GSS iptal dilekçesi hazırlanır.
Dilekçeyle birlikte kimlik belgesi ile ikamet edilen yerdeki SGK müdürlüğüne başvuru yapılır.
Dilekçede bulunması gereken bilgiler ise şunlardır:
T.C. kimlik numarası
Ad ve soyad
Anne ve baba adı
Doğum tarihi
GSS başlangıç tarihi
Sigortanın hangi nedenle iptal edilmek istendiği
SGK’nın resmi internet sitesinde yer alan “GSS İptal Formu” kullanılarak da başvuru yapılabilir.
Genel sağlık sigortası iptali nereden yapılır?
GSS iptali için başvurular Sosyal Güvenlik Kurumu müdürlüklerine yapılır. Başvuru sırasında kişinin kimlik belgesi ve iptal gerekçesini açıklayan dilekçe sunması gerekir.
Başvuru öncesinde dikkat edilmesi gereken önemli noktalar şunlardır:
Geçmiş dönem GSS prim borcu bulunup bulunmadığı kontrol edilmelidir
İptal için geçerli bir gerekçe bulunmalıdır
Belgeler eksiksiz şekilde SGK’ya teslim edilmelidir
Başvuru incelendikten sonra şartların uygun olması durumunda genel sağlık sigortası kaydı iptal edilir.
İşe başlayınca GSS iptal olur mu?
Vatandaşların en çok merak ettiği konulardan biri sigortalı bir işe başlandığında GSS’nin otomatik olarak iptal olup olmadığıdır.
Sigortalı bir işte çalışmaya başlayan kişiler için genel sağlık sigortası kapsamı sona erer ve sağlık primleri çalışılan işyeri tarafından ödenmeye başlanır. Bu nedenle yeni bir işte sigortalı olarak çalışmaya başlanması GSS kapsamının ortadan kalkmasını sağlar.
Ancak bazı durumlarda sistemsel gecikmeler yaşanabilir. Bu nedenle işe başlayan kişilerin SGK kayıtlarını kontrol etmeleri önerilir.
Öte yandan dikkat edilmesi gereken önemli bir nokta daha bulunuyor. İşe başlamadan önceki döneme ait birikmiş GSS prim borçları silinmez. Bu borçların ödenmesi gerekir. Aksi halde sağlık hizmetlerinden yararlanırken sorun yaşanabilir.
Dolayısıyla sigortalı işe başlamak GSS kapsamını sonlandırsa da geçmiş borçların ödenmesi zorunluluğu devam eder.
Genel sağlık sigortası sistemi, Türkiye’de sağlık güvencesi bulunmayan kişilerin sağlık hizmetlerinden yararlanabilmesini sağlamak amacıyla uygulanıyor. Bu nedenle iptal işlemleri yalnızca belirli şartlar oluştuğunda gerçekleştiriliyor ve her başvuru SGK tarafından ayrı ayrı değerlendiriliyor.
