5510 sayılı Kanuna tabi olanların Devlet memuru olarak göreve başlamadan önce yaş tashihi yaptırmış olmaları, emeklilik yaşının belirlenmesinde kritik bir unsur olarak öne çıkıyor. Özellikle memuriyetten önce yapılan yaş düzeltmelerinin emekliliğe etkisi, kamu çalışanları tarafından yakından takip ediliyor. Mevzuatta yer alan hükümler, yaş tashihinin hangi durumda geçerli sayılacağını net sınırlarla ortaya koyuyor. Peki memur olmadan önce yaş tashihi yapanlar ne zaman emekli olabilecek, hangi tarih esas alınacak?
5510 Sayılı Kanuna Göre Sigortalılık Başlangıcı Nasıl Belirleniyor?
5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununun 38’inci maddesine göre malullük, yaşlılık ve ölüm sigortalarında sigortalılık süresinin başlangıcı, kişinin ilk defa uzun vadeli sigorta kollarına tabi olduğu tarih olarak kabul ediliyor. Bu tarih; SSK, Bağ-Kur, Emekli Sandığı veya mülga kanunlar kapsamında ilk defa çalışmaya başlanan günü ifade ediyor.
Kanunda ayrıca 18 yaş kuralına dikkat çekiliyor. Buna göre, 18 yaşından önce sigortalı olanların sigortalılık süresi 18 yaşını doldurdukları tarihten itibaren başlıyor. Ancak bu süreden önce ödenen primler, prim gün sayısına dahil ediliyor. Bu düzenleme, emeklilik yaşı hesabından çok sigortalılık süresi açısından önem taşıyor.
Yaş Tashihi Emeklilik Hesabında Hangi Tarihe Göre Dikkate Alınıyor?
5510 sayılı Kanunun 57’nci maddesi, yaşla ilgili hükümlerin nasıl uygulanacağını açık şekilde düzenliyor. Buna göre, malullük, yaşlılık ve ölüm sigortalarında esas alınacak doğum tarihi, sigortalının ilk defa uzun vadeli sigorta kollarına tabi olduğu tarihte nüfus kütüğünde kayıtlı olan doğum tarihi olarak kabul ediliyor.
En kritik nokta ise yaş düzeltmeleriyle ilgili. Kanun hükmüne göre, sigortalının ilk defa çalışmaya başladığı tarihten sonra yapılan yaş tashihleri emeklilik işlemlerinde dikkate alınmıyor. Bu durum, özellikle memur olduktan sonra yaşını düzeltenler açısından bağlayıcı bir sonuç doğuruyor.
Memur Olmadan Önce Yaş Tashihi Yapanlar İçin 5510 Sayılı Kanun Ne Diyor?
5510 sayılı Kanuna tabi olanların Devlet memuru olarak göreve başlamadan önce yaş tashihi yaptırmış olmaları halinde, bu yaş düzeltmesi geçerli kabul ediliyor. Yani kişi memuriyete başlamadan önce mahkeme kararıyla yaşını düzeltmişse, emeklilik yaşı hesabında bu yeni doğum tarihi esas alınıyor.
Bu kapsamda memur olmadan önce yaş tashihi yapanlar, düzeltilmiş doğum tarihine göre emeklilik yaşını doldurduklarında emekli olabiliyor. Göreve başladıktan sonra yapılan yaş tashihleri ise, açık kanun hükmü gereği emeklilik hesabına yansıtılmıyor.
5434 Sayılı Kanuna Tabi Olanlarda Yaş Tashihi Uygulaması
5434 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Emekli Sandığı Kanununa tabi olanlar açısından ise farklı bir uygulama bulunuyor. Bu Kanunun 105’inci maddesine göre, iştirakçilerin 18 yaşından sonra yaptırdıkları yaş tashihleri emeklilik işlemlerinde dikkate alınmıyor. Emeklilik yaşı, memuriyete ilk girişte ibraz edilen nüfus cüzdanındaki doğum tarihine göre belirleniyor.
Ayrıca 5434 sayılı Kanunda yaş haddi de net şekilde düzenlenmiş durumda. Kanunun 40’ıncı maddesine göre, memurlar için zorunlu emeklilik yaşı 65 olarak uygulanıyor ve 65 yaşını dolduranların görevleriyle ilişikleri kesiliyor.
Geçici 4’üncü Madde Kapsamındakiler Hangi Kurala Tabi?
5510 sayılı Kanunun Geçici 4’üncü maddesi, 2008 öncesinde Emekli Sandığına tabi olup daha sonra 5510 kapsamına alınan memurlar için özel hükümler içeriyor. Bu kapsamdaki kişiler hakkında, aksine bir düzenleme olmadıkça 5434 sayılı Kanun hükümleri uygulanıyor. Dolayısıyla bu grupta yer alan memurlar için de 18 yaşından sonra yapılan yaş tashihleri emeklilikte geçerli sayılmıyor.
Sonuç: Memur Olmadan Önce Yaş Tashihi Yapanlar Ne Zaman Emekli Olur?
Mevzuat hükümleri birlikte değerlendirildiğinde, ortaya çıkan tablo netleşiyor. 5510 sayılı Kanuna tabi olanların Devlet memuru olarak göreve başlamadan önce yaş tashihi yaptırmış olmaları halinde, bu düzeltme emeklilik yaşının hesabında geçerli kabul ediliyor. Buna karşılık memuriyetten sonra yapılan yaş tashihleri emeklilik işlemlerinde dikkate alınmıyor.
5434 sayılı Kanuna tabi olanlarda ise 18 yaşından sonra yapılan yaş düzeltmeleri emeklilik bakımından geçersiz sayılıyor. Bu nedenle memurların, emeklilik planlaması yaparken hangi kanuna tabi olduklarını ve yaş tashihinin hangi tarihte yapıldığını mutlaka dikkate almaları gerekiyor.