Küresel iklim krizinin getirdiği kuraklık riskleri ve bölgesel jeopolitik gelişmeler, Türkiye'nin gıda politikalarında proaktif adımlar atmasını zorunlu kılıyor. Hükümet, iç piyasadaki arz dengesini temin etmek ve tüketiciyi fiyat dalgalanmalarından korumak amacıyla stratejik tarım ürünlerinin ithalat rejiminde kritik güncellemeler gerçekleştirdi. Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren Cumhurbaşkanı Kararı ile kuru soğan ve yağlık ayçiçeği tohumuna uygulanan gümrük vergileri yeniden düzenlendi.
Kuru soğanda indirimli vergi uygulaması 2027’ye uzatıldı
Vatandaşın temel gıda sepetinde önemli bir yer tutan kuru soğan ithalatında uygulanan düşük gümrük vergisi politikası devam ettiriliyor. Normal şartlarda yüzde 49,5 gibi yüksek bir oranla vergilendirilen kuru soğan ithalatında, piyasa dengesini korumak adına uygulanan yüzde 5'lik indirimli vergi oranının süresi 31 Ağustos itibarıyla doluyordu. Alınan yeni kararla birlikte, yüzde 5 gümrük vergisi uygulaması 31 Ocak 2027 tarihine kadar uzatıldı. Bu adımla rekolte dalgalanmalarının ve spekülatif fiyat artışlarının önüne geçilmesi hedefleniyor.
Ayçiçeği tohumunda indirim takvimi öne çekildi
Düzenlemenin ikinci ayağını ise bitkisel yağ sektörünün ana ham maddesi olan yağlık ayçiçeği tohumu oluşturdu. Yerli üreticiyi korumak adına hasat döneminde yüzde 20 olarak uygulanan gümrük vergisinde takvim değişikliğine gidildi. Mevcut mevzuatta 30 Kasım itibarıyla yüzde 12'ye düşürülmesi öngörülen vergi oranı, yapılan son değerlendirmeler doğrultusunda iki ay öne çekilerek 1 Ekim tarihinden itibaren yüzde 12 olarak uygulanacak.
Bakanlıktan arz güvenliği ve fiyat istikrarı vurgusu
Ticaret Bakanlığı tarafından konuya ilişkin yapılan açıklamada, ticaret politikasının tüm enstrümanlarının üretici ve tüketici dengesi gözetilerek etkin biçimde kullanıldığı ifade edildi. Karadeniz Bölgesi’nde süregelen gelişmeler ile Avrupa kıtasını etkisi altına alan şiddetli kuraklığın rekolte üzerinde oluşturduğu tehditlere dikkat çekilen açıklamada, yağ üreticisi sanayicilerin ham maddeye uygun maliyetlerle ve kesintisiz erişebilmesinin amaçlandığı kaydedildi.
Tarım ve Orman Bakanlığı ile tam bir mutabakat ve koordinasyon içerisinde hayata geçirilen düzenleme sayesinde, rafine ayçiçeği yağı fiyatlarında oluşabilecek yukarı yönlü baskıların önüne geçilmesi amaçlanıyor. Bakanlık, piyasalardaki arz-talep dengesi ile fiyat hareketlerini yakından izlemeyi sürdüreceğini ve piyasa şartlarının gerektirdiği tedbirleri kararlılıkla uygulamaya devam edeceğini vurguladı.
