Avrupa’da akaryakıt piyasası, Orta Doğu kaynaklı gelişmelerin etkisiyle yeniden hareketlendi. İlk aşamada bazı ülkelerde daha sert hissedilen fiyat artışları, son haftalarda kıta genelinde daha dengeli ancak yüksek seviyeli bir tabloya dönüştü. Özellikle dizel yakıttaki yükseliş, hem tüketicileri hem de lojistik sektörünü doğrudan etkiliyor.
Avrupa Birliği Komisyonu’nun Haftalık Petrol Bülteni verileri, fiyat artışlarının başlangıçta Almanya’da daha hızlı yaşandığını ancak son bir haftada diğer ülkelerin de bu artışı yakalayarak aradaki farkı kapattığını ortaya koydu. Böylece Avrupa genelinde fiyatlar daha homojen ancak yüksek bir seviyeye ulaştı.
Dizelde Sert Yükseliş Dikkat Çekiyor
Son dönemde dizel fiyatlarındaki artış, benzine kıyasla daha belirgin hale geldi. Danimarka, dizel fiyat artış hızında Almanya’yı geride bırakırken, Avusturya’da da artış oranı Alman piyasasına yakın seviyeye ulaştı. Bu durum, özellikle taşımacılık ve lojistik maliyetlerinde yeni bir baskı oluşturdu.
Polonya, Çekya, Lüksemburg ve Belçika gibi ülkeler ise vergi avantajları sayesinde hâlâ Almanya’dan daha uygun fiyatlı akaryakıt sunuyor. Ancak bu ülkelerdeki fiyat artışı, daha önce yoğun olan “akaryakıt turizmi”nin cazibesini kısmen azaltmış durumda.
Orta Doğu Etkisi Derinleşiyor
28 Şubat’ta ABD ve İsrail’in İran’a yönelik saldırılarıyla tırmanan gerilim, enerji piyasalarında doğrudan etkisini gösterdi. Bölgedeki tansiyonun yükselmesi, özellikle nakliye ve lojistik maliyetlerini artırarak dizel fiyatları üzerinde daha güçlü bir baskı oluşturdu.
Bu gelişmeler, Avrupa’da sadece pompa fiyatlarını değil, aynı zamanda tedarik zincirlerini de etkileyerek geniş çaplı bir maliyet artışına yol açtı. Enerji arzına ilişkin belirsizlikler, piyasalarda temkinli bir fiyatlama sürecini beraberinde getirdi.
En Pahalı Ülkeler Zirvede
Avrupa’da akaryakıt fiyatlarının en yüksek olduğu ülkeler arasında Hollanda ve Danimarka öne çıkıyor. 1000 litre bazında yapılan hesaplamalara göre Hollanda’da benzin fiyatı ortalama 2 bin 262 euroya, dizel fiyatı ise 2 bin 264 euroya ulaşarak zirvede yer aldı.
Danimarka ise benzin fiyatında 2 bin 178 euro, dizelde 2 bin 208 euro ile Hollanda’yı yakından takip etti. Avrupa’nın en büyük ekonomisi Almanya’da ise benzin fiyatı 2 bin 85 euro, dizel fiyatı 2 bin 146 euro seviyesinde ölçüldü.
Ucuz Yakıtın Adresi Değişmedi
Fiyatların yüksek seyrettiği bu dönemde bazı ülkeler görece düşük maliyetleriyle dikkat çekiyor. Bulgaristan, 1331 euro ile Avrupa Birliği içinde en ucuz benzin fiyatını sunmaya devam ederken, Malta 1210 euro ile dizelde en ekonomik ülke konumunda bulunuyor.
Polonya ve Romanya’da da akaryakıt fiyatları 1500-1700 euro bandında seyrederek Avrupa ortalamasının altında kalmayı sürdürüyor. Öte yandan ısınma amaçlı kullanılan yakıtlarda da ciddi farklar gözlemleniyor. Danimarka’da 2 bin 215 euroya kadar çıkan maliyet, Malta’da yaklaşık 1000 euro seviyesinde kalıyor.
Almanya’dan Fiyat Sınırlama Hamlesi
Artan fiyat dalgalanmalarına karşı Almanya’da hükümet yeni bir düzenleme hazırladı. Federal Meclis’e sunulan ve “Avusturya Modeli” olarak bilinen düzenlemeye göre akaryakıt istasyonları fiyatları gün içinde yalnızca bir kez, saat 12.00’de artırabilecek.
Fiyat indirimlerinin ise günün herhangi bir saatinde yapılabilmesi planlanıyor. Bu adımla birlikte gün içindeki ani fiyat değişimlerinin önüne geçilmesi ve tüketiciler için daha öngörülebilir bir piyasa yapısı oluşturulması hedefleniyor.
Alman Otomobil Kulübü verileri de artışın boyutunu ortaya koyuyor. Buna göre şubat ayı sonundan bu yana Almanya’da dizel fiyatı 42 sent, E10 tipi benzin fiyatı ise yaklaşık 27 sent yükseldi.
Avrupa genelinde enerji maliyetlerindeki bu artışın, önümüzdeki süreçte hem tüketici harcamaları hem de sanayi üretimi üzerinde etkisini sürdürmesi bekleniyor.