Resmî Gazete’nin yayımlanan yeni Cumhurbaşkanı Kararları ile hem akaryakıt fiyatlandırmasında uzun süredir uygulanan eşel mobil sistemine veda ediliyor hem de sigara üzerindeki Özel Tüketim Vergisi (ÖTV) yapısı yeniden şekillendiriliyor. Atılan bu adımlarla bütçe üzerindeki yüklerin hafifletilmesi ve vergi adaletinin pekiştirilmesi hedefleniyor.
Akaryakıtta Koruma Kalkanı Kaldırılıyor
Akaryakıt fiyatlarındaki dalgalanmaları pompaya yansıtmamak adına bir süredir devrede olan ve bütçeden karşılanan eşel mobil sistemi için geri sayım başladı. Hazine ve Maliye Bakanlığı kaynaklarından edinilen bilgilere göre, bütçe üzerindeki mali yükü azaltmak amacıyla sistem 1 Ekim itibarıyla tamamen sonlandırılacak. Ancak piyasa dengelerini korumak adına bu süreç 3 aylık bir zaman dilimine yayılarak kademeli olarak yürütülecek.
Yeni takvime göre yurt içi rafineri fiyatlarında artış yaşanması durumunda:
31 Temmuz’a kadar zam tutarının yüzde 50’si,
1 Ağustos - 30 Eylül döneminde ise zam tutarının yüzde 25’i ÖTV indirimleriyle devlet tarafından karşılanmaya devam edecek.
Rafineri fiyatlarında gerileme yaşandığında ise indirim tutarı kadar ÖTV artışına gidilecek. Takvimler 1 Ekim’i gösterdiğinde ise sistem tamamen yürürlükten kalkacak.
Temmuz Ayındaki Yİ-ÜFE Artışı Akaryakıta Yansıtılmayacak
Düzenlemede tüketiciyi koruyan önemli bir detay da yer aldı. Normal şartlarda ÖTV Kanunu gereği temmuz ayında yapılması gereken ve Yurt İçi Üretici Fiyat Endeksi’ne (Yİ-ÜFE) endeksli ÖTV artışı, bu yılın temmuz-aralık dönemi için akaryakıt ve petrol ürünlerinde uygulanmayacak.
Bakanlık, mart ayından bu yana uygulanan sistemin enflasyonla mücadele sürecine ciddi katkı sunduğunu belirtirken; küresel petrol fiyatlarındaki normalleşme eğilimi nedeniyle eşel mobilin kaldırılmasının enflasyon üzerinde yeni bir baskı oluşturmayacağının öngörüldüğünü paylaştı.
Sigarada Vergi Formülü Değişti: Nispi ÖTV Düştü, Maktu Vergi Artı
Aynı karar kapsamında tütün mamullerine yönelik vergilendirme sisteminde de köklü bir yapısal değişikliğe gidildi. Sigaradan alınan nispi ÖTV oranı yüzde 45 seviyesinden yüzde 42’ye çekildi. Oransal vergideki bu düşüşe karşılık, asgari maktu vergi tutarı 2,2953 TL, maktu vergi tutarı ise 23,7404 TL olarak yeniden belirlendi.
Üreticinin Fiyat Artış Baskısı Azaltıldı
Hükümetin sigaradaki bu hamlesi, çarpan etkisini azaltarak fiyat istikrarını korumayı amaçlıyor. Yapılan değişiklikle birlikte, tütün üreticilerinin maliyet artışları nedeniyle 1 liralık bir fiyat artışı yapabilmesi için tabelaya yansıtması gereken asgari fiyat artış yükü 3,19 liradan 2,91 liraya geriledi. Nispi verginin düşürülmesiyle oluşabilecek bütçe gelir kayıplarının ise maktu vergi tutarlarındaki artışla dengelenmesi hedefleniyor.
Alkol ve Diğer Tütün Mamullerinde Yİ-ÜFE Güncellemesi Sürecek
Akaryakıt ürünlerinde Yİ-ÜFE artışı askıya alınırken, sigara dışındaki tütün mamulleri ile alkollü içeceklerde mevcut sistem korunacak. Bu ürün grubunda, yılın ikinci yarısı (temmuz-aralık) için Yİ-ÜFE oranındaki otomatik ÖTV güncellemeleri uygulanmaya devam edecek.
