Yeni yönetmelik uyarınca işletmeler, tüketicilerden yalnızca fiilen sipariş edilen ve tüketilen yiyecek ve içeceklerin bedelini talep edebilecek. Tüketicinin talebi olmaksızın masaya getirilen ve “aperatif” olarak sunulan ürünler için de herhangi bir ücret alınamayacak. Daha önce fiyat listesinde yer almak şartıyla servis ücreti alınabilen uygulama, yürürlüğe giren düzenleme ile tamamen kaldırıldı.
Bakanlık tarafından yapılan düzenleme ile birlikte, geçmişte bazı işletmelerin fişin sonuna masa, kuver veya servis bedeli adı altında yüzde 30’a varan ek ücretler eklediği uygulamaların da önüne geçilmesi amaçlandı.
Gönüllü bahşiş sistemi devreye alındı
Kuver ve servis ücretinin kaldırılmasının ardından bazı restoran ve kafeler, yurt dışında yaygın olarak kullanılan “gönüllü bahşiş” sistemini uygulamaya başladı. Bu kapsamda işletmeler, müşteriye sunulan hesap fişine “Zorunlu kuver yok, servis bedeli yok” notunu ekliyor. Hesap üzerinde ise yüzde 8, yüzde 10 ve yüzde 15 gibi bahşiş oranları seçenek olarak yer alıyor.
Bu sistemde bahşiş tutarını belirleme yetkisi tamamen tüketiciye bırakılıyor. Müşteri, dilerse bu oranlardan birini seçerek veya hiç bahşiş bırakmayarak ödemesini gerçekleştirebiliyor.
Bahşişler POS üzerinden alınıyor
Uygulamaya geçen işletmelerde bahşiş ödemeleri nakit yerine doğrudan POS cihazları üzerinden yapılıyor. Bu yöntemle birlikte bahşiş tutarları kayıt altına alınarak vergilendiriliyor. Bahşiş gelirlerinin yasal olarak çalışanlara yansıtıldığı ifade ediliyor. Böylece kayıt dışı ödeme riskinin ortadan kaldırılması hedefleniyor.
Sistemin uygulanmaya başlamasıyla birlikte, gönüllü bahşiş modelinin, eski zorunlu kuver uygulamasına kıyasla tüketiciler tarafından daha fazla benimsendiği belirtiliyor.
Tüketici tercihi esas olacak
Ticaret Bakanlığı, yeni düzenleme kapsamında bahşiş uygulamasının tamamen gönüllülük esasına dayanması gerektiğini vurguladı. Tüketicinin talebi dışında herhangi bir ad altında ek ücret alınamayacağı, bahşişin zorunlu hale getirilemeyeceği açıkça belirtildi.
Bakanlık açıklamalarına göre, yeni kurallara aykırı şekilde servis bedeli veya benzeri ücretleri hesaba ekleyen işletmelere yüksek idari para cezaları uygulanacak.
Yüksek ceza yaptırımı uygulanacak
Resmi Gazete’de yayımlanan düzenleme doğrultusunda, kuver veya servis ücreti talep etmeye devam eden işletmelere 1 milyon 439 bin liraya kadar idari para cezası kesilebilecek. Denetimlerin, lokanta, kafe, restoran ve pastane gibi tüm yeme-içme işletmelerini kapsayacağı bildirildi. Yeni düzenleme ile birlikte restoran ve kafelerde ücretlendirme sürecinin daha şeffaf hale getirilmesi ve tüketicinin ödeme tercihinin esas alınması hedefleniyor.
