TBMM’de görüşmeleri süren 86 maddelik torba yasa tasarısı, milyonların çalışma hayatını doğrudan etkileyecek düzenlemeleriyle gündemin en sıcak başlığı haline geldi. Daha önce kabul edilen 55 maddenin ardından gözler şimdi paketin ikinci bölümüne çevrildi. Özellikle taşeron işçiye kadro düzenlemesi, Bağ-Kur prim gün sayısının 7200’e indirilmesi, 3600 ek gösterge genişlemesi, ev kadınlarına prim desteği, annelere yıpranma payı ve tamamlayıcı emeklilik sistemi kamuoyunda yoğun ilgi görüyor.
Vatandaşlar “Torba yasa ne zaman çıkacak?”, “Taşerona kadro var mı?”, “Bağ-Kur 7200 gün kimleri kapsıyor?”, “Ev hanımlarına emeklilik desteği nasıl olacak?” sorularına yanıt ararken, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı cephesinden gelecek açıklamalar yakından takip ediliyor.
Taşerona Kadro Torba Yasada Var mı, 100 Bin Taşeron İşçi Kadroya Geçecek mi?
Kamuoyunun en çok merak ettiği başlıkların başında taşerona kadro düzenlemesi geliyor. İlk olarak 2023 yılında duyurulan ve uzun süredir beklenen çalışma için artık sona yaklaşıldığı belirtiliyor.
Torba yasanın ikinci 43 maddelik bölümünde yer alması beklenen düzenleme ile yaklaşık 100 bin taşeron işçinin kadroya geçirilmesi gündemde. TBMM Genel Kurulu’nda kabul edilmesinin ardından Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girmesi beklenen düzenleme, kamuda taşeron statüsünde çalışan binlerce kişi için yeni bir dönem başlatacak.
Kadro düzenlemesinin kapsamı, çalışma süresi ve görev tanımına göre şekillenecek. Bu adımın, kamuda istihdam yapısını daha kalıcı hale getirmesi ve çalışanların sosyal haklarını güçlendirmesi bekleniyor. Özellikle yıllardır kadro bekleyen taşeron işçiler açısından torba yasa kritik bir eşik olarak değerlendiriliyor.
3600 Ek Gösterge Genişliyor: Hangi Memurlar Yararlanacak, Emekli Maaşı Ne Kadar Artacak?
Torba yasa paketinde yer alan bir diğer dikkat çekici başlık ise 3600 ek gösterge düzenlemesi. Birinci dereceye yükselmiş tüm memurların kapsama alınması planlanıyor.
Daha önceki düzenlemede kapsam dışında kalan bazı kamu görevlileri için yeni bir çalışma yürütülüyor. Bu kapsamda şef, tekniker, veri hazırlama kontrol işletmeni ve birinci dereceye gelmiş diğer kamu çalışanları 3600 ek göstergeden yararlanabilecek.
Yeni düzenlemenin yaklaşık 500 binin üzerinde memuru ilgilendirdiği belirtiliyor. 3600 ek göstergenin yürürlüğe girmesi halinde:
Emekli olan memurların aylıkları artacak.
Çalışan memurların emekli ikramiyelerinde yükseliş yaşanacak.
Uzun vadede kamu personelinin mali haklarında kalıcı iyileşme sağlanacak.
Ek gösterge artışı, özellikle emeklilik planlaması yapan memurlar için büyük önem taşıyor. Bu nedenle düzenlemenin Meclis’e ne zaman sunulacağı merak konusu olmaya devam ediyor.
Bağ-Kur 7200 Prim Gün Şartı Nedir, Kimler Erken Emekli Olabilecek?
Torba yasa ile gündeme gelen en önemli reformlardan biri de Bağ-Kur prim gün sayısının 9000’den 7200’e düşürülmesi. Yaklaşık 1 milyon Bağ-Kur sigortalısını ilgilendiren düzenleme, küçük esnaf için erken emeklilik kapısını aralayacak.
Mevcut sistemde 9000 gün prim ödemesi gereken Bağ-Kur’lular, yeni düzenleme ile 1800 gün avantaj elde edecek. Bu da yaklaşık 5 yıla yakın bir süreye karşılık geliyor.
Düzenlemenin özellikle 10 ve altı çalışanı bulunan küçük esnafı kapsaması planlanıyor. Eğer taslak bu şekilde yasalaşırsa:
8 Eylül 1999 öncesi sigortalı olan EYT kapsamındaki erkek esnaf, 7200 günü tamamladığında emekli olabilecek.
1999 sonrası sigortalı olan kadın ve erkek esnaf için ise yaş şartı korunacak ancak prim gün şartı 7200’e düşürülecek.
Bu değişiklik, SSK’lılarla Bağ-Kur’lular arasındaki prim gün farkını büyük ölçüde ortadan kaldıracak.
Son 3.5 Yıl Kuralı Değişiyor mu, Emeklilik Statüsü Nasıl Belirlenecek?
Mevcut sistemde sigortalının hangi kurumdan emekli olacağı, son 7 yıl içindeki 1261 günlük çalışma süresine göre belirleniyor. Bu durum, daha az primle emekli olabilmek için son yıllarda SSK’lı çalışma yoluna gidilmesine neden oluyordu.
Yeni düzenlemenin yürürlüğe girmesi halinde, Bağ-Kur’luların 7200 günle emekli olabilmesi, son 3.5 yıl SSK’lı çalışma stratejisini büyük ölçüde gereksiz hale getirecek.
8 Eylül 1999 öncesi SSK’lılar 5000-5975 gün arasında, 1999-2008 arası sigortalılar 7000 gün, 2008 sonrası ise 7200 günle emekli olabiliyor. Yeni sistemle Bağ-Kur’lular da 7200 günle emeklilik hakkına kavuşacak.
Ev Kadınlarına Emeklilik Desteği Nasıl Olacak, Devlet Prim Desteği Ne Kadar?
Torba yasa paketinin sosyal boyutunu güçlendiren başlıklardan biri de ev kadınlarına prim desteği ve emeklilik imkanı.
Yeni düzenlemeyle birlikte isteğe bağlı sigorta primlerinin üçte biri devlet tarafından karşılanacak. Mevcut asgari ücret üzerinden hesaplandığında en düşük isteğe bağlı sigorta primi 6 bin 400 lira 80 kuruş olarak uygulanıyor.
Düzenleme hayata geçerse bu tutarın 2 bin 133 lira 60 kuruşluk kısmı devlet tarafından ödenecek. Ev kadınları ise aylık yaklaşık 4 bin 267 lira 20 kuruş ödeyerek sigortalı olabilecek.
Bu adım, sosyal güvencesi bulunmayan milyonlarca ev kadını için emeklilik yolunu açacak önemli bir gelişme olarak görülüyor.
Anneler İçin Yıpranma Payı Geliyor mu, Emeklilik Yaşı Düşecek mi?
Torba yasa tasarısında yer alan bir diğer önemli başlık ise annelere yıpranma payı düzenlemesi. Çocuk sayısına bağlı olarak emeklilik yaşının esnetilmesi planlanıyor.
Ağır işlerde uygulanan yıpranma payı sistemine benzer bir model üzerinde çalışıldığı belirtiliyor. Buna göre çocuk sayısına göre:
Emeklilik yaşında indirim yapılabilecek.
Belirli oranlarda prim gün desteği sağlanabilecek.
Bu düzenlemenin özellikle çalışan anneler için önemli bir avantaj yaratması bekleniyor.
Tamamlayıcı Emeklilik Sistemi Nedir, İkinci Basamak Emeklilik Modeli Nasıl Olacak?
Torba yasa içerisinde dikkat çeken bir diğer düzenleme ise tamamlayıcı emeklilik sistemi. Amaç, emekli refahını artırmak ve bireylere ek sosyal güvence sağlamak.
Otomatik Katılım Sistemi’nin işveren katkısıyla güçlendirilerek ikinci basamak emeklilik sistemine dönüştürülmesi planlanıyor. Böylece çalışanların emeklilik döneminde ek gelir elde etmesi hedefleniyor.
Tamamlayıcı emeklilik modeli ile sosyal güvenlik sisteminin daha sürdürülebilir hale getirilmesi amaçlanıyor.
