Ticaret Bakanlığı, otomotiv pazarında adil rekabet koşullarını tesis etmek ve tüketici mağduriyetlerinin önüne geçmek amacıyla tarihi bir düzenlemeye imza attı. Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren "Motorlu Kara Taşıtlarının Kiralanması Hakkında Yönetmelik" ile sektörde faaliyet gösteren tüm işletmeler için sertifikasyon dönemi başladı. Tüketici odaklı bireysel kiralamaları kapsayan düzenleme, merdiven altı işletmelerin piyasadan silinmesini ve hizmet kalitesinin uluslararası standartlara ulaşmasını hedefliyor.
Yetki Belgesi ve Mesleki Yeterlilik Şart Hale Getirildi
Yeni mevzuat doğrultusunda, ticari amaçla araç kiralama hizmeti sunan tüm firmaların yetki belgesi alması zorunlu kılındı. İşletmelerin bu belgeyi edinebilmesi için vergi mükellefiyeti, meslek odası kaydı ve uygun fiziki çalışma alanı gibi temel kriterler aranacak. İşletme sorumlularında ise en az ilköğretim mezunu olma, belirli suçlardan hüküm giymemiş bulunma ve Mesleki Yeterlilik Kurumu onaylı "Seviye 4" sertifikasına sahip olma şartı aranacak. Bütün belgelendirme ve takip süreçleri, Ticaret Bakanlığı tarafından hayata geçirilecek Motorlu Kara Taşıtı Kiralama Bilgi Sistemi (MKTKBS) üzerinden dijital ortamda yönetilecek.
Kiralık Taşıtlara Yaş ve Kilometre Sınırı Getirildi
Tüketici güvenliğini en üst seviyeye çıkarmayı amaçlayan yönetmelik, kiralamaya konu araçların teknik niteliklerine de doğrudan sınırlama getiriyor. Klasik araç kategorisi dışındaki taşıtlarda 6 yaş sınırı uygulanacak. Kat edilen mesafe hususunda ise benzinli ve dizel araçlar için 180 bin kilometre, elektrikli araçlar için ise 300 bin kilometre tavan sınır olarak belirlendi. Periyodik bakımları eksik olan veya ağır hasar kaydı bulunan araçlar kiralama filosuna dahil edilemeyecek. Ayrıca büyükşehirlerde faaliyet gösteren firmaların filolarında elektrikli veya hibrit araç bulundurması teşvik edilerek çevreci ulaşım politikaları desteklenecek.
Depozito Mağduriyeti ve Haksız İlanlar Tarihe Karışıyor
Sektörde uzun süredir şikayet konusu olan depozito kesintileri ve iade süreçleri de hukuki güvenceye kavuşturuldu. Alınabilecek güvence bedelleri kiralama süresine oranla sınırlandırılırken, araca ait mevcut kusurların teslim anında tutanak altına alınması zorunlu kılındı. İlan platformlarına da kritik sorumluluklar yükleyen düzenleme doğrultusunda; yetki belgesiz işletmelerin dijital ortamlarda ilan vermesi engellenecek, böylece sahte ve yanıltıcı kiralama ilanlarının önüne geçilecek.
Uyum Süreci ve Takvim Belirlendi
Yönetmelik hükümleri 1 Ocak 2027 itibarıyla tam kapsamlı olarak uygulanmaya başlanacak. Mevcut araç kiralama işletmelerinin yetki belgesi şartına uyum sağlaması için 1 Temmuz 2027’ye kadar; araç sayısı ve teknik nitelik standartlarını karşılaması için ise 1 Ocak 2028’e kadar kademeli bir geçiş süresi tanındı.
