Türkiye ile Suriye arasındaki ekonomik ve ticari ilişkilerin geliştirilmesi amacıyla düzenlenen Türkiye-Suriye Ortak Ekonomik ve Ticaret Komitesi (JETCO) 1. Dönem Toplantısı İstanbul’da gerçekleştirildi. İki ülke arasındaki ticari bağları güçlendirmeyi hedefleyen toplantı, her iki ülkeden üst düzey yetkililerin ve iş dünyası temsilcilerinin katılımıyla tamamlandı. Görüşmelerin sonucunda, gelecekteki ekonomik iş birliğinin çerçevesini çizen JETCO 1. Dönem Protokolü resmi olarak imzalandı.
JETCO 1. Dönem Protokolü ve Yol Haritası
İstanbul’da düzenlenen zirvede, Türkiye Cumhuriyeti Ticaret Bakanı Ömer Bolat ve Suriye Ekonomi ve Sanayi Bakanı Nidal el-Şa’ar bir araya geldi. Yapılan görüşmelerin ardından, ikili ticari ve ekonomik ilişkileri tüm boyutlarıyla ele alan ve önümüzdeki dönemde atılacak somut adımları içeren JETCO 1. Dönem Protokolü imzalandı.
Ticaret Bakanı Ömer Bolat, imza töreninin ardından yaptığı değerlendirmede, bu protokolün bir yol haritası niteliği taşıdığını belirtti. Bolat, görüşmeler neticesinde kapsamlı bir çerçeve oluşturulduğunu ifade ederek, bölgesel kalkınma yolunda kararlılıkla ilerlendiğini vurguladı. Toplantıya ayrıca Dış Ekonomik İlişkiler Kurulu (DEİK) Başkanı Nail Olpak, DEİK Türkiye-Suriye İş Konseyi Başkanı Mahsum Altunkaya ve iki ülke heyetlerinden çok sayıda davetli katıldı.
İş Dünyasının Sürece Katılımı ve Tarihsel Gelişim
DEİK Türkiye-Suriye İş Konseyi Başkanı Mahsum Altunkaya, toplantıda yaptığı konuşmada iki ülke arasındaki ekonomik ilişkilerin tarihsel sürecine değindi. İş konseyinin 2000 yılından bu yana faaliyet gösterdiğini belirten Altunkaya, 2011 yılında Suriye’de başlayan iç savaş süreciyle birlikte çalışmaların daha kısıtlı imkânlarla devam ettiğini dile getirdi.
Bu süreçte ticari faaliyetlerin özellikle İstanbul, Gaziantep ve Hatay gibi illerde bulunan Suriyeli iş insanları aracılığıyla sürdürüldüğünü kaydeden Altunkaya, Suriye’de yeni hükümet yapısının oluşmasıyla birlikte muhatap kurumların netleştiğini ifade etti. Altunkaya, Suriye-Türkiye İş Konseyi (STİK) temsilcileriyle yeniden bir araya gelinmesinden duyulan memnuniyeti dile getirerek iş birliği süreçlerinin hızlanacağını belirtti.
10 Yeni Mutabakat Zaptı İmzalandı
Toplantıda, 6 Ağustos 2025 tarihinde İstanbul’da gerçekleştirilen ön temasların sonuçları da paylaşıldı. Mahsum Altunkaya, Suriye Ekonomi ve Sanayi Bakanı Prof. Dr. Muhammed Nidal eş-Şa’ar ile yapılan yuvarlak masa toplantısı sonucunda önemli bir zemin hazırlandığını aktardı. Bu kapsamda, 6’sı DEİK ile olmak üzere toplamda 10 ayrı mutabakat zaptı anlaşması imzalandı.
İmzalanan iş birliği anlaşmaları çerçevesinde DEİK ile Suriye’nin önemli ticaret merkezleri olan Şam, Halep, Lazkiye ve Hama Ticaret Odaları arasında kurumsal bağlar hayata geçirildi. Altunkaya, bu anlaşmaların bölgesel ekonomik entegrasyon açısından stratejik bir mesafe kat edilmesini sağladığını vurguladı.
Ticaret Hacmi ve Ürün Grupları Verileri Paylaşıldı
Toplantı kapsamında iki ülke arasındaki güncel dış ticaret verileri de kamuoyuna açıklandı. 2025 yılı verilerine göre Türkiye’nin Suriye’ye gerçekleştirdiği ihracat 3,5 milyar dolara ulaştı. Aynı dönemde Suriye’den yapılan ithalat ise yüzde 46 oranında bir azalışla 235 milyon dolar seviyesine geriledi. Bu rakamlar doğrultusunda toplam ticaret hacmi 3,7 milyar dolar olarak gerçekleşti.
Türkiye’nin Suriye’ye ihraç ettiği başlıca ürün kalemleri arasında değirmencilik ürünleri, demir-çelik ve plastik ürünleri ilk sıralarda yer aldı. Suriye’den ithal edilen ürünlerde ise pamuk, bitkisel ve hayvansal yağlar ile yaş sebze ürünleri öne çıktı. Toplantıda, bu ürün kalemlerinin çeşitlendirilmesi, yatırımların artırılması ve ticarette karşılaşılan sorunların çözüme kavuşturulması hedefleri üzerinde duruldu. Etkinlik, tarafların birbirine plaket takdim etmesiyle sona erdi.
