Mart ayında gerçekleştirilen Kanada temaslarıyla temelleri atılan ve ekim ayında Kanada Başbakanı Mark Carney’in Ankara ziyareti sırasında ivme kazanan nükleer enerji görüşmeleri, Antalya’da düzenlenen BM İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi 31. Taraflar Konferansı’nda (COP31) somut bir anlaşmaya dönüştü.
Türkiye Nükleer Enerji A.Ş. (TÜNAŞ) ile Kanadalı mühendislik devi AtkinsRéalis’in iştiraki Candu Energy Inc. arasında “CANDU Fizibilite ve Ön Tasarım Mühendisliği Mutabakat Anlaşması” imzalandı. Ön fizibilite çalışmalarının başarıyla tamamlanmasının ardından hayata geçirilen bu yeni mutabakat, Türkiye'de geliştirilecek yeni nesil nükleer santral projesini mühendislik ve ticari olgunluk aşamasına taşıyor.
Zirvede üst düzey katılım
COP31 marjında düzenlenen imza törenine Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar ile Kanada Çevre, İklim Değişikliği ve Doğa Bakanı Julie Dabrusin bizzat katıldı. AtkinsRéalis Başkanı ve Genel Müdürü Ian L. Edwards’ın şahitliğinde gerçekleşen törende; stratejik metne TÜNAŞ Genel Müdürü Necati Yamaç ile AtkinsRéalis Nükleer Enerji Başkanı Joe St. Julian imza koydu.
Saha seçiminden finansmana kapsamlı analiz
İmzalanan anlaşma, doğrudan Kanada'nın tescilli CANDU reaktör teknolojisinin Türkiye koşullarına entegrasyonuna odaklanıyor. Ön Tasarım Mühendisliği (FEED) ve detaylı fizibilite çalışmalarını içeren süreçte; santralin inşa edileceği en uygun sahanın belirlenmesi, reaktör teknolojisinin bölgeye uyarlanması ve işletme modelleri mercek altına alınacak. Teknik değerlendirmelerin yanı sıra projenin finansman yapısı, maliyet analizleri ve ekonomik sürdürülebilirliği de en ince ayrıntısına kadar incelenecek.
Yerli sanayi ve nitelikli iş gücü ön planda
Anlaşmanın en dikkat çekici başlıklarından birini yerlileştirme politikaları oluşturuyor. Süreç boyunca Türk sanayisinin üretim ve tedarik kapasitesinin projeye maksimum düzeyde entegre edilmesi hedefleniyor. Ayrıca nükleer teknoloji alanında uzmanlaşmış yerli insan kaynağının yetiştirilmesi için kapsamlı eğitim ve gelişim programları devreye alınacak. Proje organizasyonu, uygulama takvimi ve risk değerlendirme planları da bu çerçevede şekillendirilecek.
"Nihai yatırım kararları için güvenilir zemin"
Anlaşmaya ilişkin değerlendirmelerde bulunan Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar, atılan adımın Türkiye'nin enerji vizyonu açısından taşıdığı kritik öneme dikkat çekti. Sürecin en vazgeçilmez boyutunun yerli sanayinin katılımı ve insan kaynağının geliştirilmesi olduğunu vurgulayan Bayraktar, şu ifadeleri kullandı:
"Fizibilite ve Ön Tasarım Mühendisliğini kapsayan bu süreç, projenin teknik ve ticari açıdan olgunlaşmasını sağlayarak nihai yatırım kararlarımız için son derece güvenilir bir zemin oluşturacaktır. Nükleer enerjideki uzun vadeli yol haritamızı netleştirecek ve arz güvenliğimizi tahkim edecek bu adımın ülkelerimiz için hayırlı olmasını diliyorum."
Elde edilecek mühendislik verileri ve ticari analizlerin tamamlanmasıyla birlikte, Türkiye'nin yeni nükleer enerji santrali projesinde nihai yatırım kararına giden yol haritası da kesinlik kazanmış olacak.
