Yapay zeka teknolojilerinin öncü ismi OpenAI ve iştiraki Statsig, ABD’deki işe alım süreçlerinde vatandaşlık statüsüne dayalı ayrımcılık yapıldığı yönündeki suçlamaları kapatmak adına ABD Adalet Bakanlığı ile el sıkıştı. ABD’li yetenekli adayların yerine geçici vizeye sahip yabancı çalışanları tercih ettiği öne sürülen şirket, varılan anlaşma doğrultusunda toplam 3,2 milyon dolar ödeme yapacak.
Anlaşma şartlarına göre; ödenecek tutarın 1,2 milyon dolarlık kısmı devlete idari para cezası olarak aktarılırken, geriye kalan 2 milyon dolar ise söz konusu uygulamalar nedeniyle mağdur olduğu değerlendirilen adaylara dağıtılmak üzere özel bir fona aktarılacak.
PERM Sürecinde "Adayları Caydırma" Taktikleri
Adalet Bakanlığı tarafından yürütülen incelemelerin merkezinde, yabancı personelin kalıcı oturum izni (yeşil kart) almasına olanak tanıyan PERM (Permanent Labor Certification) prosedürleri yer alıyor. Mevzuat gereği şirketlerin, yabancı bir çalışana yeşil kart sponsoru olabilmesi için öncelikle aynı pozisyon için nitelikli bir ABD vatandaşını bulamadığını şeffaf bir işe alım süreciyle kanıtlaması gerekiyor.
Ancak soruşturma raporları, OpenAI’ın bu süreci yerel adayların erişimini zorlaştıracak şekilde kurguladığını ortaya koydu. Şirketin, PERM kapsamındaki yüksek maaşlı teknoloji pozisyonlarını genel kariyer portalında yayımlamadığı, dijital başvuru kanallarını kapatıp adaylardan posta yoluyla fiziksel evrak talep ettiği saptandı. Hatta bazı pozisyon ilanlarının gece geç saatlerde radyoda yayımlanması gibi yöntemlerle ABD’li adayların başvuru yapmasının önüne geçildiği vurgulandı. Incelemenin ondan az pozisyonu kapsadığı ifade ediliyor.
OpenAI İddiaları Reddetti: "Yetenek İhtiyacımız Devam Ediyor"
Gelişmelerin ardından açıklama yapan OpenAI yönetimi, Adalet Bakanlığı’nın sunduğu bulguları kabul etmediklerini ve varılan uzlaşmanın herhangi bir suçlamanın kabulü anlamına gelmediğini altını çizerek belirtti.
Sürecin uzamamasının ve PERM programının kesintiye uğramamasının şirket için kritik olduğunu vurgulayan OpenAI sözcüsü; ABD’nin küresel yapay zeka yarışındaki liderliğini koruyabilmesi adına hem yerel hem de uluslararası üst düzey yeteneklerle çalışmayı sürdüreceklerini kaydetti.
İşe Alım Prosedürleri Sil Baştan Düzenlenecek
Finansal yaptırımların ötesinde, OpenAI ve Statsig’in insan kaynakları operasyonlarında köklü değişiklikler yapması gerekecek. Anlaşma uyarınca şirket, PERM pozisyonlarını tıpkı diğer ilanlar gibi herkese açık kariyer sayfasında ilan edecek ve dijital başvuruları kabul edecek.
Ayrıca şirket içi istihdam politikaları yeniden düzenlenecek, ilgili birim çalışanları ayrımcılıkla mücadele mevzuatı üzerine zorunlu eğitimlerden geçirilecek ve süreç Adalet Bakanlığı gözetiminde düzenli raporlamalarla izlenecek.
Bu gelişme, ABD Adalet Bakanlığı’nın yerli iş gücünü korumak amacıyla 2025 yılında kararlılıkla yeniden devreye aldığı "Protecting U.S. Workers Initiative" (ABD’li Çalışanları Koruma Girişimi) kapsamında teknoloji sektöründe sağladığı 13’üncü uzlaşma olarak kayıtlara geçti.
