F-35 Yazılımı Üzerinden Kritik Mesaj
BNR’de yayımlanan Boekestijn & De Wijk adlı podcast programına katılan Tuinman, Avrupa’nın olası bir Rus tehdidine karşı hazırlık sürecini ve ABD desteği olmadan savunma kapasitesini değerlendirdi.
2028 yılı sonuna kadar savunma altyapısının güçlendirileceğini belirten Tuinman; tanklar, ilave F-35 savaş uçakları, siparişi verilen Tomahawk füzeleri ve topçu sistemlerinin teslim alınacağını ifade etti.
Ancak asıl dikkat çeken bölüm, F-35’lerin ABD yazılımına bağımlılığıyla ilgili soruya verdiği yanıt oldu.
“O Zaman Amerikalıların Tutumunu Göreceğiz”
ABD’nin müttefik olarak geri çekilmesi ya da yazılım güncellemelerinde isteksiz davranması halinde yaşanabilecek senaryolara değinen Tuinman, Hollanda’nın Norveç ve yakında Polonya ile bu konuda Avrupa içinde yoğun bir çalışma yürüttüğünü söyledi.
Tuinman, “O zaman Amerikalıların gerçekten tutumlarını netleştirip netleştirmeyeceklerini kendiliğinden göreceğiz.” ifadelerini kullandı.
“F-35’in Yazılımını Kırabilirsiniz”
Programda en çok konuşulan sözler ise Tuinman’ın şu açıklaması oldu:
“Size asla söylememem gereken bir şeyi söyleyeceğim ama yine de yapıyorum. Evet, sonuçta başka bir seçeneğiniz daha var. F-35'in de yazılımını kırabilirsiniz. Tıpkı iPhone gibi. Bunun hakkında daha fazla bir şey söylemeyeceğim.”
Bu ifadeler, F-35 programına dahil ülkelerin ABD yazılım sistemine bağımlılığı konusundaki hassas dengeleri gündeme taşıdı.
NATO İçinde Yazılım Bağımlılığı Tartışması
F-35 savaş uçakları, yazılım güncellemeleri ve teknik destek açısından büyük ölçüde ABD altyapısına bağlı çalışıyor. Bu durum, son yıllarda Avrupa ülkeleri arasında “stratejik otonomi” ve savunma alanında bağımsızlık tartışmalarını artırmıştı.
Tuinman’ın sözleri, NATO müttefikleri arasındaki teknoloji paylaşımı ve kontrol mekanizmaları konusunda yeni bir diplomatik gerilim başlatabilecek nitelikte değerlendiriliyor.