Yılın En Acı Meyvesi: Limon
Türkiye’de gıda fiyatlarındaki dalgalanma 2025 yılında da hız kesmedi. Türkiye Ziraat Odaları Birliği verileri, market raflarında yaşanan fiyat hareketlerinin hem tüketici hem de üretici cephesinde çarpıcı sonuçlar doğurduğunu ortaya koydu. Yılın en dikkat çekici ürünü ise açık ara farkla limon oldu.
Market raflarında tablo netleşti: 41 ürünün çoğu zamlandı
TZOB Genel Başkanı Şemsi Bayraktar’ın açıkladığı verilere göre, 2025’te marketlerde takip edilen 41 ürünün 28’inde fiyat artışı yaşandı. 13 üründe ise fiyatlar geriledi. Yüzde 133,4’lük artışla limon, yılın en fazla zamlanan ürünü olarak öne çıktı. Limonu yüzde 110,4 artışla elma, yüzde 106,6 ile fındık ve yüzde 100,8 ile Antep fıstığı izledi. Veriler, özellikle meyve ve kuruyemiş grubunda belirgin bir maliyet baskısına işaret ediyor.
Fiyatı düşen ürünlerde sebze ağırlığı dikkat çekti
Market tarafında fiyatı en fazla gerileyen ürün yüzde 40,6 ile beyaz lahana oldu. Beyaz lahanadaki düşüşü yüzde 39,8 ile marul, yüzde 39,5 ile karnabahar ve yüzde 29,1 ile kuru soğan takip etti. Sebze grubundaki bu gerileme, mevsimsel arz artışı ve üretim koşullarındaki değişimle ilişkilendiriliyor.
Üreticide tablo daha sert: Limon farkı açtı
Üretici cephesinde de limon fiyatları yılın en çarpıcı artışını gösterdi. Bayraktar’ın paylaştığı bilgilere göre, üreticide takip edilen 33 ürünün 16’sında fiyat artışı, 15’inde düşüş yaşandı; 2 üründe ise fiyatlar değişmedi. Geçen yıla kıyasla üreticide en yüksek artış yüzde 343,4 ile yine limonda görüldü. Limonu yüzde 160,4 ile Antep fıstığı, yüzde 159,3 ile kuru kayısı ve yüzde 125,4 ile fındık izledi.
Üreticide en sert düşüş sivri biberde
Üretici fiyatlarında en fazla gerileyen ürün ise yüzde 58,8 ile sivri biber oldu. Sivri biberdeki düşüşü yüzde 56,3 ile karnabahar, yüzde 54,8 ile marul ve yüzde 51,2 ile kuru soğan takip etti. Bu tablo, bazı ürünlerde arz fazlasının üretici gelirlerini baskıladığını gösteriyor.
Gıda fiyatları gündemde kalmaya devam edecek
TZOB verileri, tarımsal üretimde maliyet artışları, iklim koşulları ve arz-talep dengesinin 2025’te gıda fiyatlarını belirleyen temel unsurlar olmaya devam ettiğini ortaya koyuyor. Limon özelinde yaşanan sert yükseliş ise hem üretici hem tüketici tarafında yılın en çok konuşulan fiyat hareketlerinden biri olarak kayıtlara geçti.
Bayraktar, şu ifadeleri kullandı:
"Geçen yıla göre bu yıl üreticide en fazla fiyat artışı yüzde 343,4 ile limonda görüldü. Limondaki fiyat artışını yüzde 160,4 ile Antep fıstığı, yüzde 159,3 ile kuru kayısı, yüzde 125,4 ile fındık izledi. Üreticide en fazla fiyat düşüşü yüzde 58,8 ile sivri biber görüldü. Sivri biberdeki fiyat düşüşünü yüzde 56,3 ile karnabahar, yüzde 54,8 ile marul, yüzde 51,2 ile kuru soğan izledi."
