2025’te piyasa denetimlerinin faturası ağır oldu
Ticaret Bakanlığı, 2025 yılı boyunca yürütülen piyasa denetimlerinin kapsamını ve sonuçlarını kamuoyuyla paylaştı. Açıklanan verilere göre yıl boyunca yüz binlerce firma ve milyonlarca ürün denetlenirken, fahiş fiyat, haksız ticari uygulama ve mevzuata aykırı işlemler nedeniyle toplam 2 milyar 658 milyon lira idari para cezası uygulandı.
Bakanlık açıklamasında, vatandaşların ekonomik refahını olumsuz etkileyebilecek, iç piyasadaki dengeli işleyişi bozabilecek her türlü uygulamaya karşı denetimlerin aralıksız sürdürüldüğü vurgulandı. Bu çerçevede 1 Ocak–31 Aralık 2025 tarihleri arasında 577 bin 771 firma ile 41 milyon 265 bin 285 ürün denetime tabi tutuldu. Denetimler sonucunda tespit edilen aykırılıklar için milyarlarca liralık yaptırım kararı alındı.
Fahiş fiyat ve haksız ticaret öne çıktı
2025 yılı denetimlerinde özellikle fahiş fiyat ve haksız ticari uygulamalar dikkat çekti. Otomotiv, emlak, kuyumculuk, stokçuluk ve ödeme süreleri gibi alanlarda gerçekleştirilen incelemelerde 121 bin 649 gerçek ve tüzel kişi denetlendi. Mevzuata aykırı fiillerde bulunduğu belirlenen 5 bin 793 kişi ve kuruluşa toplam 969,8 milyon lira idari para cezası kesildi.
Bakanlığın paylaştığı verilere göre fahiş fiyat uygulamaları nedeniyle 296 milyon lira, haksız ticari uygulama ve ödeme süreleri ihlalleri kapsamında 290,2 milyon lira ceza uygulandı. Otomotiv sektöründeki ihlaller 200 milyon liralık yaptırımla öne çıkarken, emlak sektöründe 91,5 milyon lira, kuyumculuk alanında ise 19,3 milyon lira idari para cezası kesildi. Ticari elektronik ileti ve çalışma saatlerine ilişkin denetimlerin ceza tutarı da 73,6 milyon liraya ulaştı.
Tüketici sözleşmeleri ve reklamlar mercek altında
Tüketicinin Korunması ve Piyasa Gözetimi Genel Müdürlüğü tarafından yürütülen denetimlerde, tüketicilerin günlük hayatta taraf olduğu sözleşmeler, reklamlar ve ürün güvenliği uygulamaları kapsamlı biçimde incelendi. 2025’te 36 bin 208 gerçek ve tüzel kişi denetlenirken, aykırı eylemleri tespit edilen 2 bin 123 kişi ve kuruluşa 616,1 milyon lira idari para cezası uygulandı.
Ön ödemeli konut satışları, abonelikler, mesafeli ve taksitli satış sözleşmeleri, paket tur ve devre tatil işlemlerindeki ihlaller 325,3 milyon liralık cezaya neden oldu. Reklam ve haksız ticari uygulamalara ilişkin yaptırımlar 242,2 milyon lirayı bulurken, ürün güvenliği kapsamında yapılan piyasa gözetimi denetimlerinde 48,5 milyon liralık ceza kesildi.
İstanbul denetimlerde ilk sırada yer aldı
İl ticaret müdürlükleri aracılığıyla 81 ilde gerçekleştirilen denetimlerde 419 bin 914 firma incelendi. Bu firmalardan 92 bin 425’ine toplam 1 milyar 72 milyon lira idari para cezası uygulandı. Denetimlerin en yoğun yapıldığı illerin başında İstanbul geldi. Kentte 2025 boyunca 10 milyon 897 bin 125 ürün denetlenirken, aykırılık tespit edilen 198 bin 415 ürün için 716,8 milyon lira ceza kesildi. Ankara’da 8 milyon 178 bin 362, Antalya’da ise 5 milyon 861 bin 567 ürün denetlendi.
Rekabet cezalarında da artış yaşandı
Açıklamada Rekabet Kurumu’nun verilerine de yer verildi. Buna göre 2024’te 223 firmaya 7,7 milyar lira idari para cezası uygulanırken, 2025 yılı sonunda gıda, sigorta, finans, inşaat ve kimya sektörleri başta olmak üzere 227 firmaya toplam 13,2 milyar lira ceza kesildi.
Ticaret Bakanlığı, enflasyonla mücadele, fahiş fiyat uygulamalarının önlenmesi, stokçuluk ve haksız ticari eylemlerle mücadele konularında denetimlerin kararlılıkla sürdürüleceğini vurgulayarak, iç piyasa dengesinin korunması ve tüketicilerin huzurunun öncelikli hedef olmaya devam edeceğini bildirdi.
