Restorasyon sonrası silindir formunu kaybedip dikdörtgen bir yapıya dönüşen İshak Ağa Çeşmesi’ndeki değişim tartışma yarattı. Mahalle muhtarı, mevcut yapının 1984’te yıkılan orijinal eser değil, 1999’da inşa edilen ve ömrünü tamamlamış bir yapı olduğunu savundu.
İstanbul Beykoz’daki Yalıköy semtinde bulunan ve 1741 yılından bu yana ayakta olan İshak Ağa Çeşmesi, son dönemde gerçekleştirilen restorasyon çalışmalarıyla kamuoyunun odağına yerleşti. Kültür envanterinde silindir gövdesi ve özgün kitabesiyle kayıtlı olan eserin, yenileme süreci sonunda dikdörtgen mermer bir kütleye dönüşmesi, "tarihi dokunun tahrip edildiği" yönünde sert eleştirileri beraberinde getirdi.
Tartışmaların odağındaki restorasyon süreciyle ilgili Vakıflar Genel Müdürlüğü, uygulamanın İstanbul Büyükşehir Belediyesi (İBB) sorumluluğunda yürütüldüğünü açıkladı. Sosyal medyada büyük yankı uyandıran görüntüler sonrası, tarihi yapının akıbeti ve kaybolan silindir formunun neden korunamadığı soruları gündeme geldi.
1984 Yılında Yıkılmıştı
Konuya dair açıklama yapan Yalıköy Mahalle Muhtarı Necmi Gösterit, tepkilerin yanlış bir algıdan kaynaklandığını öne sürdü. Gösterit, 1741 tarihli orijinal çeşmenin 1984 yılındaki yol genişletme çalışmaları sırasında tamamen yıkıldığını, o dönemden günümüze yalnızca tarihi sütunun ulaşabildiğini belirtti.
Muhtar Gösterit, "1999 yılında belediye tarafından yapılan çeşme, aslında 26 yıllık, gelişigüzel inşa edilmiş bir yapıydı. Zamanla mermerleri kırılan ve işlevini yitiren bu yapının, mahalle sakinlerinin talebi üzerine yenilenmesi kararlaştırıldı. Bizim niyetimiz tarihi yok etmek değil, atıl durumdaki bir yapıyı mahallemize yakışır şekilde restore etmekti" ifadelerini kullandı.
Tarihi Sütun İBB’ye Teslim Edilecek
Restorasyon sürecinde tarihi sütunun akıbetine de değinen Gösterit, söz konusu parçanın İBB’ye ait bir unsur olduğunu ve yeni projede değerlendirilmek üzere koruma altına alındığını belirtti. İBB’den gelecek yanıtın gecikmesi üzerine vatandaşın mağduriyetini gidermek adına süreci hızlandırdıklarını ifade eden muhtar, "Tarihe düşman değiliz, aksine mevcut yapıyı koruyarak modernize ettik" diyerek eleştirilere yanıt verdi.
Öte yandan, 300 yıllık tarihi taşıyan kitabenin akıbeti ve restorasyonun projesine uygun yapılıp yapılmadığına dair belirsizlikler, bölge sakinlerinin ve tarih meraklılarının tepkilerini canlı tutmaya devam ediyor.
