Çalışan annelerin ve evlat edinen ebeveynlerin iş hayatından kopmadan çocuklarını büyütebilmeleri için hayata geçirilen "Yarım Çalışma Ödeneği", 2026 yılında da aile bütçesine destek sağlamaya devam ediyor. Özellikle doğum izni bittikten sonra işe dönüş sürecinde "Çocuğuma kim bakacak?" kaygısı yaşayanlar için ilaç gibi gelen bu uygulama, belirli şartların sağlanması halinde devlet güvencesiyle sunuluyor. Ancak başvuruda yapılan basit hatalar veya süre kaçırılması, bu haktan mahrum kalınmasına neden olabiliyor. İşte İŞKUR kapılarını aşındırmadan önce bilmeniz gereken tüm ince detaylar.
Yarım Çalışma Ödeneği Nedir?
Doğum yapan kadın işçilerin veya üç yaşından küçük çocuk evlat edinen ebeveynlerin, yasal analık izinleri bittikten sonra haftalık çalışma sürelerinin yarısı kadar çalışıp, çalışmadıkları diğer yarının ücretini İŞKUR'dan aldıkları devlet desteğidir. Bu sayede ebeveynler, maaşlarının yarısını işverenden, diğer yarısını (brüt asgari ücret üzerinden) devletten alarak gelir kaybı yaşamadan çocuklarıyla vakit geçirebilirler.
İŞKUR Yarım Çalışma Ödeneği Başvurusu
Yarım çalışma ödeneğinden faydalanmak isteyenlerin, yasal analık izninin (doğum raporunun) bitiminden itibaren mutlaka 30 gün içerisinde başvuru yapması gerekiyor. Bu süre hak düşürücü bir süre olmasa da, geç kalınan her gün, alacağınız toplam ödenek süresinden düşülüyor.
Başvurular için izlenebilecek üç ana yol bulunuyor:
e-Devlet Üzerinden: En hızlı yöntemdir. "İşsizlik Ödeneği/İş Kaybı Tazminatı Başvurusu" ekranlarına benzer şekilde İŞKUR menüsünden ulaşılabilir.
İŞKUR Web Sitesi: www.iskur.gov.tr adresinden bireysel üye girişi yapılarak.
Şahsen Başvuru: En yakın İŞKUR birimine giderek, "Yarım Çalışma Belgesi" ile müracaat edilebilir.
Yarım Çalışma Ödeneği Alma Şartları
Her doğum yapan çalışan bu haktan otomatik olarak yararlanamıyor. Sistemin suiistimal edilmemesi ve gerçekten hak sahibi olanların korunması adına devlet bazı filtreler uygulamakta. Doğum veya evlat edinme tarihinden önceki son 3 yıl içerisinde, adınıza en az 600 gün işsizlik sigortası primi ödenmiş olmalıdır. Öte yandan işvereninizle anlaşıp haftalık çalışma süresinin yarısı kadar (örneğin 45 saatlik bir iş için 22,5 saat) fiilen çalışıyor olmanız gerekir. Ödeneğe konu olan çocuğun hayatta olması şartının yanı sıra yarım çalışma döneminin, analık hali izninin bitiminden hemen sonra başlatılması gerekmektedir.
Doğum Sonrası Yarım Çalışma Süresi ve Maaş Hesabı
Ebeveynlerin alacağı desteğin süresi, sahip olunan çocuk sayısına göre kademeli olarak artmaktadır. Bu süreler boyunca işçi, maaşının yarısını işyerinden tam, kalan kısmını ise İŞKUR'dan alır.
Süreler şu şekilde belirlenmiştir:
Birinci Doğum: 60 gün (2 ay)
İkinci Doğum: 120 gün (4 ay)
Üçüncü ve Sonraki Doğumlar: 180 gün (6 ay)
Çoğul Gebelik (İkiz vb.): Yukarıdaki sürelere +30 gün eklenir.
Engelli Çocuk: Çocuğun engelli doğması halinde süre doğrudan 360 gün olarak uygulanır.
Önemli Not: İŞKUR'un ödediği miktar, işçinin gerçek maaşı ne olursa olsun, o yılki brüt asgari ücretin günlük tutarı üzerindendir. Bu ödemeden sadece damga vergisi kesilir, başka bir kesinti yapılmaz.
Babalar yarım çalışma ödeneği alabilir mi?
Evet, eğer 3 yaşını doldurmamış bir çocuk evlat edinilmişse, evlat edinen erkek işçi de bu haktan kadın eşi gibi yararlanabilir.
Yarım çalışma yaparken işten çıkarılırsam ne olur?
İşten çıkış durumunda yarım çalışma ödeneği kesilir. Ancak şartları sağlıyorsanız işsizlik maaşına geçiş yapabilirsiniz.
