İspanya'da 28 Ekim'de iki hızlı trenin çarpışması sonucu 69 kişinin hayatını kaybettiği kaza, ülkeyi yasa boğmanın ötesine geçerek 29 Kasım'da yapılacak erken genel seçimlerin en belirleyici siyasi başlığına dönüştü. Yıl içerisinde tekrarlanan demiryolu facialarının yarattığı kamuoyu tepkisi, iktidarın ana gövdesini oluşturan Sosyalist İşçi Partisi'ni (PSOE) sandık öncesi ciddi bir oy erimesiyle karşı karşıya bıraktı.
El Mundo gazetesi için Sigma Dos araştırma şirketi tarafından hazırlanan ekim ayı seçim anketi, seçmenin kaza sonrası yönelimini çarpıcı verilerle ortaya koydu. Saha araştırmasına göre PSOE, tren kazasının ardından yaklaşık 450 bin seçmenin desteğini kaybetme riski taşıyor. Bu kayıp, partinin oy oranını yüzde 24,6 seviyesine kadar geriletiyor.
Muhalefetteki Halk Partisi zirvede, aşırı sağ ivme kazandı
Anket sonuçları, Temmuz 2023 seçimlerinde yüzde 31,7 oy alan Sosyalistlerin tabanındaki çözülmenin boyutunu gözler önüne seriyor. İktidar kanadındaki bu gerilemeye karşılık ana muhalefetteki merkez sağ Halk Partisi (PP), yüzde 31,1 ile sandıktan birinci çıkacak güç olarak öne çıkıyor.
Tablodaki en dikkat çekici sıçramayı ise aşırı sağcı Vox partisi gerçekleştirdi. Son genel seçimlerde yüzde 12,4 oy toplayan parti, yeni ankette oy oranını yüzde 19,3'e taşıyarak dengeleri tamamen değiştirdi. Kaza sonrası artan güvenlik ve altyapı eleştirilerinin, seçmenin sağ partilere yönelmesinde kritik rol oynadığı değerlendiriliyor.
Mecliste ezici çoğunluk: Sağ koalisyon kapıda
Ortaya çıkan oy dağılımı, İspanya Meclisi'ndeki sandalye dengelerini de kökten sarsıyor. 350 sandalyeli parlamentoda hükümet kurmak için gereken çoğunluk sınırı aşılırken; Halk Partisi ve Vox'un olası bir koalisyonda 200 sandalyeye ulaşabileceği hesaplanıyor.
Bu projeksiyon, Sosyalistlerin son beş yıllık iktidar döneminin ardından sağ blokun rahat bir meclis çoğunluğuyla hükümeti devralabileceği anlamına geliyor. 29 Kasım'a haftalar kala demiryolu güvenliği üzerinden yükselen tartışmalar, İspanya'da iktidar değişiminin ana ekseni haline gelmiş durumda.