Akdeniz'de nesli tükenme tehlikesiyle karşı karşıya kalan dev pinalar, Marmara Denizi'ndeki midye çiftliklerinde keşfedilen yeni yaşam alanlarıyla bilim dünyasını heyecanlandırdı.
Marmara Denizi, ekolojik dengesini yeniden kurmaya çalışırken pinalar için adeta bir can simidi görevi görüyor. Akdeniz genelinde 2016-2019 yılları arasında parazit kaynaklı toplu ölümlerle neredeyse yok olma noktasına gelen, dünyanın en büyük iki kabuklu canlısından biri olan pinalar, Marmara'nın sularında şaşırtıcı bir adaptasyon süreci sergiliyor.
Doğal zeminlerin dışında, Erdek'teki midye çiftliklerinde bulunan üretim halatlarına tutunarak hayata tutunan bebek pinalar, bölgedeki deniz ekosisteminin gücünü gözler önüne serdi.
Yeni habitatlar bilim insanlarını umutlandırıyor
Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı ile Bandırma Onyedi Eylül Üniversitesi iş birliğinde yürütülen PİNA-İZ projesi kapsamında yapılan saha çalışmaları, türün beklenmedik bir şekilde midye halatlarını "kreş" olarak kullandığını ortaya çıkardı. Bilim insanları, halatlara yerleşen pinaların 7 ila 16 santimetre boyuna ulaştığını ve oldukça sağlıklı bir gelişim gösterdiğini tespit etti.
Piri Reis Üniversitesi Denizcilik Fakültesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Mustafa Sarı, bu keşfin sadece Marmara için değil, tüm Akdeniz havzası için kritik bir öneme sahip olduğunu belirtti. Sarı, "Dünyanın dört bir yanındaki ülkeler, pinaları yaşatmak için devasa bütçeler harcarken, Marmara'da bu canlıların doğal yollarla çoğalması paha biçilemez bir durum" değerlendirmesinde bulundu.
Hasat döneminde hassasiyet çağrısı
Marmara Denizi'nde faaliyet gösteren 50'yi aşkın midye çiftliği işletmecisine seslenen Prof. Dr. Sarı, hasat dönemlerinde pinalara zarar verilmemesi gerektiğinin altını çizdi. Pinaların, midye üretim halatlarından bilimsel yöntemlerle, iplikçiklerine zarar verilmeden ayrıştırılması ve uygun habitatlara taşınması için bir protokol oluşturulması planlanıyor.
Marmara'nın müsilajla mücadelesinde doğal bir filtre görevi gören pinaların korunması, bölgenin ekolojik sağlığı için büyük önem taşıyor. Prof. Dr. Sarı, "Marmara, pinaların dünyadaki son sığınağı. Eğer biz bu denizi korumayı başarırsak, buradan yayılan larvalar tüm Akdeniz'in yeniden canlanmasını sağlayabilir" diyerek, Marmara'nın küresel deniz ekosistemi için taşıdığı stratejik değere dikkat çekti.