Ramazan ayında değişen yaşam düzeni, acil servis başvurularında artışa yol açıyor. Türkiye Acil Tıp Vakfı (TÜAT) uzmanları, özellikle sahurun atlanması, iftarda aşırı yemek yüklenmesi ve kronik hastalık ilaçlarının hekim önerisi olmadan kesilmesinin ciddi sağlık riskleri oluşturduğunu vurguladı.
TÜAT Yönetim Kurulu Üyesi Doç. Dr. Ertuğrul Altınbilek, “Sorun çoğu zaman oruç değil, vücut ritminin ani ve kontrolsüz değişimidir” diyerek Ramazan’ın fizyolojik boyutuna dikkat çekti.
İftar Sonrası Acil Servisler Doluyor
Doç. Dr. Altınbilek, Ramazan ayında başvuruların saat dağılımında belirgin değişiklikler olduğunu ifade ederek şöyle konuştu:
“Gün içinde başvurular azalırken, iftar sonrası ve gece saatlerinde yoğunluk belirgin şekilde artıyor. Gün boyu süren açlık ve susuzluk vücutta farklı bir denge oluşturuyor. İftarda ani beslenme ve sıvı yüklenmesi bu dengeyi bozuyor. İftara yakın saatlerde halsizlik, baş dönmesi, tansiyon düşmesi ve çarpıntı, iftardan sonraki saatlerde ise tansiyon yükselmesi, mide şikayetleri ve kan şekeri dalgalanmaları öne çıkıyor.”
En Sık Yapılan Hatalar ve Öneriler
Ramazan boyunca en sık görülen hatalar arasında; sahurun atlanması, iftarda hızlı ve aşırı yemek, gün boyu susuz kalıp ani sıvı alımı, kronik hastalık ilaçlarını hekim onayı olmadan kesmek veya değiştirmek bulunuyor.
Doç. Dr. Altınbilek, “Vücut bu ani değişikliklere her zaman uyum sağlayamaz. Özellikle diyabet, hipertansiyon, kalp, böbrek ve mide hastalığı olanlar için bu davranışlar ciddi risk oluşturur” dedi.
İlaç kullanımı, Ramazan’da en kritik başlıklardan biri olarak öne çıkıyor. Doç. Dr. Altınbilek, “Uzun etkili ilaçlar, doz ayarlamaları ve saat düzenlemeleri hekim kontrolünde güvenle yapılabilir. Ancak keyfi değişiklikler ciddi sağlık risklerine yol açar” uyarısında bulundu.
Hipertansiyon ve Diyabet Hastalarına Özel Uyarılar
- Hipertansiyon hastaları: Gün boyu sıvı eksikliği tansiyon düşmesine, iftar sonrası aşırı tuzlu ve ağır beslenme ise ani tansiyon yükselmelerine yol açabilir.
- Diyabet hastaları: Gün içinde hipoglisemi, iftar sonrası hiperglisemi görülebilir. Kan şekeri ölçümü, orucu bozmaz ve mutlaka yapılmalıdır.
Kalp, Böbrek ve Mide Hastalarında Riskler
- Kalp yetmezliği: Gün boyu sıvı eksikliği nefes darlığını artırabilir, iftarda aşırı sıvı yüklemesi tansiyon dalgalanmalarına yol açabilir.
- Böbrek yetmezliği: Susuzluk ciddi sorunlara neden olabilir.
- Mide hastalıkları: Hızlı, yağlı ve baharatlı beslenme mide yanması ve reflü şikayetlerini artırır.
Toplu Etkinliklerde İlk Yardım Hayat Kurtarır
TÜAT Yönetim Kurulu Üyesi Doç. Dr. Mustafa Çalık, toplu iftar ve sosyal etkinliklerde yaşanabilecek acil durumlara dikkat çekti:
“Ani fenalaşmalarda zaman kaybetmeden 112 Acil Çağrı Merkezi aranmalıdır. Otomatik eksternal defibrilatör (OED) ve Heimlich manevrası gibi ilk yardım uygulamaları, hayatla ölüm arasındaki farkı belirleyebilir.”
TÜAT uzmanları, Ramazan’da sağlığı korumanın temel anahtarının sıvı dengesi, düzenli ilaç kullanımı, hafif egzersiz ve erken müdahale olduğunu belirterek vatandaşları bilinçli ve dikkatli olmaya çağırıyor.
