Kahramanmaraş’ın Elbistan ilçesine bağlı Yalıntaş Mahallesi'nde, yaklaşık 70 yıldır tek bir dikili ağacın bulunmadığı çorak araziler, genç bir vizyon sayesinde üretim merkezine dönüştü. Robert Lisesi öğrencisi 17 yaşındaki Ayşe Umay Bahçıvan, bölgenin sert iklim koşullarına ve su yetersizliğine meydan okuyarak yenilikçi bir susuz tarım modeline imza attı. Yüksek tuz oranı nedeniyle mevcut su kaynaklarının kullanılamadığı 1950 rakımlı bölgede, termik santrallerden elde edilen leonardit bazlı gübre entegrasyonuyla toprak yeniden canlandırıldı.
Leonardit Gübre İle Toprağın Su Tutma Kapasitesi Artırıldı
Projenin temelini oluşturan leonardit maddesi, toprağın nem tutma performansını üst seviyeye çıkararak sulama ihtiyacını ortadan kaldırıyor. Genç araştırmacı, sabah saatlerinde oluşan doğal atmosferik nemin toprak tarafından emilimini kolaylaştıran bu yöntem sayesinde, 5 yıl önce dikilen 500 fidanlık deneme sahasından ilk somut sonuçları aldı. Bu sezon yapılan ilk hasatta yaklaşık 4 ton yaş kayısı elde edildi. Doğal yöntemlerle kurutulduğunda 1 ton rekolteye karşılık gelen bu miktar, yüksek rakımda Malatya kayısısı yetiştiriciliğinin mümkün olduğunu kanıtladı.
Küresel Ödüllerle Akademik Başarı Tescillendi
Yurt içi ve yurt dışındaki üniversitelerin akademik desteğiyle bilimsel bir makaleye dönüştürülen çalışma, uluslararası alanda geniş yankı uyandırdı. ABD merkezli Terra Science tarafından düzenlenen ve 950 projenin yarıştığı iklim odaklı organizasyonda gümüş derece kazanan proje, İngiltere’deki muadili yarışmadan da bronz madalyayla döndü. Türkiye'de Lise Öğrencileri İklim Değişikliği Proje Yarışması'nda birincilik elde eden ekip, elde ettiği birikimi TEKNOFEST ve Hong Kong'daki uluslararası girişimcilik finallerine taşımaya hazırlanıyor.
Bölgesel Kalkınma Hamlesi: Hedef Avrupa ve Uzak Doğu Pazarı
Ailesinin ve komşu çiftçilerin katılımıyla kısa sürede 10 bin ağaçlık geniş bir tarım havzasına dönüşen proje, yerel ekonomiye de canlılık getirdi. Ürünün kalitesini analiz ettirerek tescilleyen Bahçıvan ailesi, kimyasal kalıntısı minimuma indirilmiş yüksek kaliteli kayısıları Avrupa Birliği ve Uzak Doğu pazarlarına ihraç etmeyi hedefliyor. İlerleyen süreçte kurulması planlanan kooperatif ile yüksek katma değerli bu ürünlerin doğrudan küresel pazara ulaştırılması amaçlanıyor.
