Malatya’nın Battalgazi ilçesinde saat 09.00’da meydana gelen 5.6 büyüklüğündeki sarsıntı, bölgedeki sismik hareketliliği yeniden Türkiye gündeminin ilk sırasına taşıdı.
Depremin ardından NTV ve Halk TV canlı yayınlarına katılan Türkiye'nin önde gelen yer bilimcileri Prof. Dr. Süleyman Pampal ve Prof. Dr. Okan Tüysüz, sarsıntının yol açtığı panik dalgasını değerlendirirken asıl büyük tehlikeye dikkat çektiler.
Vatandaşların depremin çok uzun ve şiddetli hissettiği yönündeki beyanlarını yorumlayan uzmanlar; sarsıntının yerin yaklaşık 7 kilometre gibi oldukça sığ bir noktasında gerçekleşmesinin yeryüzündeki ivmeyi artırdığını ifade ettiler. Yaşanan bu sarsıntının bağımsız bir "öncü" deprem olmadığını, Doğanşehir'den başlayan Çığlık Fayı sistemi ile 6 Şubat depremlerinin bölgeye aktardığı olağan bir stres transferi kırılması olduğunu belirttiler.
250 yıldır enerji biriktiren Yedisu Fayı'na dikkat
Uzman değerlendirmelerinin en kritik ve alarm veren kısmını, Malatya'daki sarsıntıdan ziyade Doğu Anadolu'da sismik boşluk konumunda bulunan ve enerjisini tamamen doldurmuş olan Bingöl-Yedisu segmenti oluşturdu. Tehlikenin boyutunu tarihsel sismisite verileriyle açıklayan Prof. Dr. Süleyman Pampal, Kuzey Anadolu Fayı'nın doğu ucunda yer alan bu bölgenin alarm verdiğini söyledi.
Prof. Dr. Pampal, "Erzincan'dan Karlıova'ya kadar uzanan ve 250 yıldır enerji biriktiren Yedisu Fayı var. Bu segment en son 1784 yılında kırılmıştı. O dönem 7.4 büyüklüğünde yıkıcı bir deprem üretmişti. İstatistiki ve bilimsel çalışmalara göre 250 yıllık sismik tekrarlanma süresi artık tamamen doldu. Biz bu bölgede 7.4 büyüklüğüne varacak bir depremi zaten bilimsel olarak bekliyoruz" diyerek durumun ciddiyetini ortaya koydu.
Risk altındaki kritik şehirler açıklandı
Doğu Anadolu bölgesinin çok fazla aktif fay hattıyla örülü olduğunu belirten Prof. Dr. Okan Tüysüz de Bingöl, Palu ve özellikle Yedisu çevrelerinde uzun yıllardır kırılmamış sismik boşluklar bulunduğunu vurguladı. Depremin tam zamanını öngörmenin mevcut teknolojiyle imkansız olduğunu hatırlatan Tüysüz, her an olacakmış gibi yapı stoklarının hazır hale getirilmesi gerektiğinin altını çizdi.
Olası bir Yedisu veya Malatya/Ovacık fayı kırılmasında doğrudan ve en ağır sismik dalgalara maruz kalacak illerin haritasını çizen uzmanlar; Tunceli, Malatya, Elazığ, Bingöl ve Erzurum illerinin büyük risk altında olduğunu duyurdu.
Ayrıca kamuoyunda "buralarda deprem olmaz" algısı bulunan Bayburt ve Gümüşhane gibi çevre illerin de bu kırılmalardan ve sarsıntı şiddetinden ciddi şekilde etkileneceği vurgulandı.
Listenin ucunda yer alan Erzincan'ın ise 1992 depreminin ardından uluslararası fonlar ve Dünya Bankası desteğiyle kentsel dönüşüm süreçlerini büyük oranda tamamladığı, bu sayede Türkiye'nin yapısal açıdan depreme en hazırlıklı illerinden biri haline geldiği detay olarak aktarıldı.
