İstanbul Büyükşehir Belediyesi’nin iştirak şirketi Hamidiye AŞ’nin damacana suya yüzde 25 zam yapmasının ardından piyasada zincirleme fiyat artışı başladı. Özel su markaları da peş peşe yeni tarifelerini duyururken, 19 litrelik damacana su fiyatı birçok noktada 200 TL sınırını aştı. Ramazan öncesi gelen zam dalgası, özellikle sabit gelirli vatandaşların bütçesinde ciddi baskı oluşturdu. Uzmanlar ise “Damacananın içindeki suyun maliyeti 3 TL” diyerek artışın dayanağının tartışmalı olduğunu vurguluyor.
Hamidiye AŞ yüzde 25 zam yaptı mı, yeni damacana su fiyatları ne oldu?
Son günlerde en çok konuşulan gelişme, İBB iştiraki Hamidiye AŞ’nin damacana su tarifesinde yaptığı artış oldu. Edinilen bilgilere göre Hamidiye’de iadeli damacana su fiyatı yüzde 25 artışla 120 TL’den 150 TL’ye yükseldi. Piyasada farklı markalarda da benzer bir yükseliş görüldü.
Sektör temsilcileri, bu artışın yalnızca belediye iştirakiyle sınırlı kalmadığını, kısa sürede özel su markalarına da yayıldığını belirtiyor. Böylece 19 litrelik damacana su fiyatları, birkaç hafta içinde birçok bölgede 200 TL bandına dayandı.
Damacana su fiyatı neden 200 TL’yi geçti?
Vatandaşın en çok sorduğu soru “Damacana su fiyatı neden 200 TL’yi geçti?” oluyor. Zamların gerekçesi olarak genellikle dağıtım, personel ve nakliye maliyetleri gösteriliyor. Ancak uzmanlara göre tablo bu kadar basit değil.
TÜKONFET Gıda Güvenliği Denetim Uzmanı Nurten Sırma, yaptığı değerlendirmede damacananın içindeki suyun maliyetinin çok düşük olduğunu savundu. Sırma’ya göre damacana fiyatındaki ana yük, suyun kendisinden değil; ambalaj, lojistik ve işçilik giderlerinden oluşuyor. Bu noktada fiyat artışlarının bu kadar sert yapılması, tüketici açısından “fahiş artış” tartışmasını büyütüyor.
Uzman Nurten Sırma: “Damacananın içindeki suyun maliyeti 3 TL”
Fiyat artışlarına ilişkin en dikkat çeken açıklama, TÜKONFET Gıda Güvenliği Denetim Uzmanı Nurten Sırma’dan geldi. Sırma, damacananın içindeki suyun maliyetinin yalnızca 3 TL olduğunu belirterek, kalan tutarın farklı kalemler üzerinden şişirildiğini ifade etti.
Sırma’nın açıklamaları, özellikle Ramazan öncesi artan tüketimle birlikte zamların “fırsatçılık” iddialarını güçlendirdi. Tüketici tarafında ise en büyük tepki, fiyatların kısa aralıklarla ve yüksek oranlarla artırılması.
19 litrelik damacana su fiyatları İstanbul Ankara İzmir’de ne kadar oldu?
Zam dalgası yalnızca İstanbul’la sınırlı kalmadı. Piyasadaki yeni fiyatlara bakıldığında 19 litrelik damacana su fiyatları İstanbul Ankara İzmir hattında belirgin şekilde yükseldi.
İstanbul’da bazı markalarda 19 litrelik damacana su fiyatı 200 TL’yi aşarken, iadesiz damacana seçeneklerinde rakamların daha da yukarı çıktığı görülüyor. Ankara’da 2025 yıl sonu itibarıyla 130-150 TL bandında satılan damacana su, 180 TL seviyesine yükseldi. İzmir’de ise 150 TL civarındaki fiyatların 215 TL’ye kadar çıktığı belirtiliyor.
Bu tablo, büyükşehirlerde suyun artık “ucuz temel ihtiyaç” olmaktan çıktığı yorumlarına neden olurken, depozitosu olmayan vatandaşların ilk alım maliyetinin damacana bedeliyle birlikte 300 TL’ye yaklaşması tepkileri artırıyor.
Her 6 ayda bir yüzde 30-50 zam iddiası: Rekabet Kurumu devreye girdi mi?
Nurten Sırma’nın açıklamalarında dikkat çeken bir diğer nokta ise damacana su fiyatlarının her 6 ayda bir yüzde 30 ile yüzde 50 arasında artırıldığı iddiası oldu. Sırma, piyasada yabancı kökenli birkaç büyük firmanın hakim olduğunu, bu firmaların ortak fiyat belirleyerek rekabeti engellediğini öne sürdü.
Bu kapsamda Rekabet Kurumu’nun geçtiğimiz yıl söz konusu firmalara 26 milyon TL ceza kestiği hatırlatıldı. Tüketici tarafında ise bu cezanın, fiyatlara yansıyan artışı durdurmaya yetmediği görüşü öne çıkıyor.
Ramazan öncesi damacana su zammı vatandaşı nasıl etkiliyor?
Ramazan ayı yaklaşırken, evlerde su tüketimi doğal olarak artıyor. Özellikle iftar ve sahur döneminde damacana suya olan talebin yükselmesi, zamların daha fazla hissedilmesine neden oluyor.
Market raflarında 5 litrelik pet şişe suların da ciddi şekilde yükseldiği belirtilirken, geçen yıl 20-30 TL bandında olan ürünlerin bugün 60 TL’ye dayandığı ifade ediliyor. Bu durum, yalnızca damacana su fiyatı üzerinden değil, genel içme suyu maliyeti üzerinden de vatandaşın bütçesini zorlayan bir tablo ortaya koyuyor.
Vatandaş fahiş fiyat artışına karşı ne yapmalı, Alo 175 ve HFA uygulaması nasıl kullanılır?
Uzmanlar, damacana su fiyatları konusunda vatandaşın sessiz kalmaması gerektiğini vurguluyor. Nurten Sırma’nın önerilerine göre tüketiciler, haksız fiyat artışlarını resmi kanallar üzerinden şikayet edebiliyor.
Bu noktada Ticaret Bakanlığı’nın Alo 175 tüketici danışma hattı, en çok önerilen başvuru kanallarından biri. Ayrıca HFA (Haksız Fiyat Artışı) uygulaması üzerinden de şikayet oluşturulabiliyor. Vatandaşların, şikayet ederken fiyatı gösteren fiş, ekran görüntüsü veya bayi bilgisi gibi kanıtları saklaması, sürecin daha etkili ilerlemesini sağlıyor.
Damacana su fiyatları daha da artar mı?
Sektör kaynakları, maliyet baskısının devam ettiğini savunsa da tüketici tarafında “zamların ölçüsüz olduğu” görüşü giderek güçleniyor. Özellikle 19 litrelik damacana su fiyatları İstanbul Ankara İzmir gibi büyükşehirlerde 200 TL bandına oturmuşken, Ramazan döneminde yeni artışların gelip gelmeyeceği merak konusu.
Uzmanlara göre denetimlerin sıklaştırılması ve piyasanın şeffaf hale gelmesi, hem fiyatların dengelenmesi hem de rekabetin korunması açısından kritik önem taşıyor.
