İklim krizinin tetiklediği aşırı hava koşullarına rağmen Türkiye, 2026 orman yangınları sezonunu kayda değer bir düşüş grafiğiyle geride bıraktı. Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı’nın paylaştığı verilere göre, sahaya sürülen yapay zeka tabanlı risk analizleri, genişletilen kara-hava filosu ve güçlendirilen erken müdahale kapasitesi sayesinde hem yangın adedinde hem de kaybedilen yeşil alanda tarihi bir gerileme kaydedildi.
Yanan Alan Miktarında Yüzde 68’lik Rekor Gerileme
Bakanlık verilerine göre ekipler, 2026 yılı boyunca 2 bin 111’i ormanlık alan, 4 bin 108’i kırsal arazi olmak üzere toplam 6 bin 219 yangına anında müdahalede bulundu. Bir önceki yılla kıyaslandığında toplam yangın adedi yüzde 21, doğrudan orman yangını sayısı ise yüzde 35 oranında geriledi.
Başarının en somut göstergesi ise zarar gören alan miktarında görüldü. Avrupa Birliği ülkelerinde yanan alanlardaki düşüş yüzde 33 seviyesinde kalırken, Türkiye’de bu oran yüzde 68’e ulaştı. Yıl boyunca alevlerden etkilenen 24 bin 527 hektarlık sahanın yüzde 80’i, temmuz sonu ve eylül başında yaşanan şiddetli rüzgar ve düşük nem kaynaklı iki kritik dalgada kaybedildi. Buna karşın ekiplerin hızlı refleksi sayesinde orman yangınlarının yüzde 96’sı 10 hektarın altındayken tamamen kontrol altına alındı.
Erken Uyarının Gücü: Yapay Zeka ve Dijital Takip Devrede
Mücadele stratejisinde bu yıl ilk kez tam kapasiteyle devreye alınan "Geliştirilmiş Yangın Risk Haritası", operasyonel planlamanın merkezine yerleşti. 40’tan fazla değişkeni yapay zeka desteğiyle işleyen model, yüksek risk taşıyan bölgeleri 7 gün önceden tespit ederek ilgili şefliklerin teyakkuza geçmesini sağladı.
Riskli günlerde hava araçları ve arazözler kritik hatlara önceden sevk edilirken, orman yolları için özel geliştirilen navigasyon altyapısı müdahale sürelerini minimuma indirdi. Sahadaki arazöz ve su ikmal araçları anlık sıcaklık, nem ve rüzgar ölçen sensörlerle donatıldı; ekiplerin güvenliği ise akıllı konum takip sistemleriyle tek bir dijital merkezden koordine edildi.
Sayılarla Yangın Filosu ve Gönüllü Gücü
Orman yangınlarına karşı yürütülen seferberlikte insan kaynağı ve teknik teçhizat kapasitesi de en üst seviyeye taşındı:
Müdahale Personeli ve Gönüllüler: Sahada görev yapan personel sayısı 28 bin 65’e çıkarılırken, eğitimli yangın gönüllüsü sayısı 142 bine ulaştı.
Hava Gücü: 28 uçak ve 119 helikopterden oluşan hava filosu, 69 farklı konuşlanma noktasından havalanarak anlık 462 ton su atma kapasitesine erişti. Erken gözetlemede 14 adet Bayraktar TB2 İHA aktif rol aldı.
Kara Filosu ve Altyapı: Bin 953 arazöz ve 2 bin 766 ilk müdahale aracı bin 600 noktada hazır bekletildi; zorlu coğrafyalar için gölet sayısı 4 bin 852’ye, akıllı gözetleme kulesi sayısı 194’e ulaştırıldı.
İnsan Faktörü İlk Sırada: Yangınların Yüzde 86'sı Önenebilirdi
Raporlanan veriler, orman yangınlarının çıkış nedenlerinde beşeri etkenlerin ağırlığını bir kez daha gözler önüne serdi. 2026 yılındaki yangınların yüzde 86’sının insan kaynaklı olduğu belirlendi. Bu dilimin yüzde 67’sini dikkatsizlik ve ihmal, yüzde 16’sını kazalar, yüzde 3’ünü ise kasıtlı eylemler oluşturdu; doğal nedenlerden kaynaklanan yıldırım yangınları ise yüzde 14’te kaldı.
Yanan alanların imara açılacağı yönündeki iddialara anayasal korumayı hatırlatarak yanıt veren Bakanlık, tahrip olan tüm noktaların mevzuat gereği derhal yeniden ağaçlandırılacağını vurguladı.
COP31 Zirvesi ve 11 Kasım Fidan Seferberliği
Türkiye, yangın yönetimi ve iklim dayanıklılığı konusundaki tecrübesini uluslararası platforma taşımaya hazırlanıyor. Antalya’da düzenlenecek Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi 31. Taraflar Konferansı (COP31) kapsamında su, enerji, gıda ve ekosistem ilişkisini ele alan "Turkuaz Bağlantısallık Girişimi" dünyaya tanıtılacak.
Zirve kapsamında Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Avustralya Başbakanı Anthony Albanese ve BM Genel Sekreteri António Guterres'in katılımıyla "Barış Ormanı" tesis edilecek. Aynı gün, 11 Kasım Milli Ağaçlandırma Günü vesilesiyle "Geleceğe Nefes Dünyaya Barış" çağrısıyla 81 ilde eş zamanlı fidan dikim etkinlikleri düzenlenecek.
