İçişleri Bakanlığı Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığı (AFAD) tarafından hazırlanan "Afetler Sonrası Bina Hasar Tespiti Yapılmasına İlişkin Genel Kurallar Hakkında Yönetmelikte Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik", Resmî Gazete'de yayımlandı. Afet sonrasında yürütülen teknik inceleme ve tahliye operasyonlarını sil baştan düzenleyen yönetmelik, özellikle hasarlı yapılardaki eşyaların çıkarılması ve binaların hasar derecelerinin belirlenmesi konularında kritik yenilikler içeriyor.
Eşya tahliyesinde gözetim yetkisi güvenlik birimlerine geçti
Yeni düzenlemenin en dikkat çekici maddelerinden biri, afet sonrası hasar gören binalardaki eşyaların boşaltılması sürecine ilişkin oldu. Önceki mevzuatta "Tahliye, Yerleştirme ve Planlama Grubu" gözetiminde yürütülen eşya çıkarma ve taşıma işlemleri, yapılan değişiklikle birlikte doğrudan güvenlik birimlerinin denetimine bırakıldı.
Bununla birlikte süreçteki sorumluluk dağılımı da yeniden tanımlandı. Hasarlı yapılardan eşyaların tahliyesi esnasında hak sahipleri artık birinci dereceden ve doğrudan sorumlu tutulacak. Bu adımla hem can güvenliğinin en üst seviyede korunması hem de tahliye operasyonlarının daha disiplinli bir çerçevede yürütülmesi hedefleniyor.
Hasar tespitinde iki kademeli yeni yöntem uygulanacak
Yönetmelik kapsamında "Deprem Afeti Sonrası Bina Hasar Derecelendirme Yöntemi" başlığı altında teknik inceleme standartları da güncellendi. Depremden etkilenen betonarme ve yığma yapıların hasar durumlarının netleştirilmesi amacıyla iki kademeli bir değerlendirme modeli benimsendi.
Yeni sistemin işleyişine göre uzman ekipler ilk aşamada "dışarıdan inceleme" yöntemini uygulayacak. Bu kademede, ağır hasar almış binaların yapıya girilmeden dış gözlemle tespit edilmesi amaçlanıyor.
Göçme tehlikesi yoksa bina içine girilecek
Dışarıdan yapılan ilk kontrollerde binada kısmi ya da tamamen bir göçme riski tespit edilmemesi durumunda, sürecin ikinci aşaması olan "içeriden inceleme" safhasına geçilecek.
İkinci kademe incelemelerde teknik ekipler, yapının en fazla hasar görmüş katına odaklanacak. Bu kattaki yatay ve düşey taşıyıcı elemanların durumu detaylıca analiz edilerek binanın kesin hasar sınıfı belirlenecek. Sektör ve afetzedeler açısından büyük önem taşıyan bu yeni yönetmelik hükümleri, 22 Aralık tarihi itibarıyla resmen yürürlüğe girecek.
