Türk Silahlı Kuvvetleri’nin (TSK) personel yapısını, güvenlik bürokrasisinin işleyişini ve askeri personelin özlük haklarını yakından ilgilendiren kapsamlı bir kanun teklifi Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) Başkanlığı’na sunuldu. AK Parti tarafından hazırlanan "Uzman Erbaş Kanunu ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi", bir çok sayıda radikal düzenlemeyi barındırıyor. Önümüzdeki günlerde Milli Savunma Komisyonu’nda ele alınacak olan paket, savunma sanayisinden personel sicil sistemine kadar geniş bir yelpazeyi kapsıyor.
Emek Veren Personele Kamuda %10 İstihdam Güvencesi
Yasa teklifinin en dikkat çekici maddelerinden biri, vatan görevini sözleşmeli olarak yerine getiren erbaş ve erlerin sivil hayata geçişini kolaylaştırmayı amaçlıyor. Yeni düzenlemeye göre, en az 7 yıl boyunca başarıyla hizmet vermiş ve olumlu nitelik belgesi almaya hak kazanmış askeri personel, kamu kurumlarında stratejik kadrolara atanabilecek.
Bu kapsamda eski askeri personelin istihdam edilebileceği alanlar; infaz koruma memurluğu, mahalle bekçiliği, orman muhafaza memurluğu, koruma ve güvenlik görevlisi, zabıta, itfaiye eri, şoför ve destek personeli olarak belirlendi. Kamu kurumları, bu unvanlar için yapacakları personel alımlarının yüzde 10’luk kısmını zorunlu olarak bu şartları taşıyan eski askerlere ayırmakla yükümlü olacak.
ŞEHİT YAKINLARINA UZMAN ERBAŞLIK YOLU
Bir diğer madde ise şehit yakınlarını ilgilendiriyor. Mevcut mevzuattaki boşluklar nedeniyle askerlik hizmetinden muaf tutulan şehit yakınları ve diğer hak sahiplerinin uzman erbaşlık kadrolarına başvurmasında yaşanan hak kayıpları ortadan kaldırılıyor. Düzenlemenin yasalaşmasıyla birlikte, bu kapsama giren vatandaşların uzman erbaş olabilmek için başvuru yapabilmelerinin önü tamamen açılacak.
Güvenlik Bürokrasisinde 'Yargı Kesinleşme' Şartı
Milli Savunma Bakanlığı (MSB), TSK, Emniyet, Jandarma, Sahil Güvenlik ve MİT gibi kritik kurumlarda görev yapan ya da bu kurumlara aday olan personel hakkında terör örgütü iltisakı gerekçesiyle işlem tesis edilmişse, hukuki süreçlerde yeni bir aşamaya geçiliyor.
Açılan davalarda mahkemeler tarafından verilen "göreve iade" kararları, yargı süreci tamamen bitip karar kesinleşmeden uygulanmayacak. Teklifin gerekçesinde, özellikle 15 Temmuz hain darbe girişimi sonrasında edinilen tecrübeler ışığında, devletin en hassas güvenlik noktalarında kamu güvenliğinin en üst düzeyde korunmasının zorunlu bir hal aldığı aktarıldı.
Ayrılan Subaylara Geri Dönüş Yok
Ordudaki hiyerarşik yapıyı ve devamlılığı korumak adına, Silahlı Kuvvetlerden kendi isteğiyle veya farklı nedenlerle ayrılan subaylar için de net bir çizgi çekiliyor. Astsubaylarda halihazırda uygulanan sistem subaylar için de geçerli olacak ve istisnai durumlar haricinde, ayrılan subaylar yeniden muvazzaf olarak göreve kabul edilmeyecek.
Öte yandan, zorlu şartlarda görev yapan Deniz Kuvvetleri personeli için moral verici bir düzenlemeye gidildi. Daimi üslerinin dışındaki bölgelerde görevlendirilen ve denizaltılarda yer darlığı nedeniyle yatacak yer bulamayan personele, dinlenme imkanlarını artırmak amacıyla konaklama gideri ödenmesi karara bağlanacak.
AYM İptali Sonrası İlk Kez Kanun Düzeyinde Sicil Sistemi
Anayasa Mahkemesi’nin (AYM) daha önce verdiği iptal kararları göz önünde bulundurularak, uzman erbaşların sicil sisteminde yasal bir güvence oluşturuluyor. İlk kez kanun düzeyinde tüm detaylarıyla netleştirilen yeni sisteme göre; sicil tam notu 100 üzerinden değerlendirilecek. Bir personelin sicilinin olumlu kabul edilebilmesi için en az 60 puan alması gerekecek. Uzman erbaşlıktan astsubaylığa geçiş yapmak isteyen personelin ise sicil ortalamasının yüzde 90 ve üzerinde olması şartı korunmaya devam edecek.
