Ankara'nın ev sahipliği yaptığı 36. NATO Devlet ve Hükümet Başkanları Zirvesi, uluslararası diplomasinin kalbi olurken, zirveye katılan Çekya Cumhurbaşkanı Petr Pavel’den Türkiye’ye yönelik çarpıcı analizler geldi. Anadolu Ajansı'na özel açıklamalarda bulunan Çek lider, Ankara-Prag hattındaki ikili ilişkilerden küresel güvenlik mimarisine kadar pek çok kritik başlıkta ezber bozan değerlendirmelerde bulundu.
Türkiye’nin askeri gücünün ve coğrafi avantajının NATO için ikame edilemez bir değer taşıdığını belirten Pavel, "Türkiye, sahip olduğu askeri kabiliyetler ve jeostratejik konumu nedeniyle kolektif güvenliğimizin vazgeçilmez bir parçası, son derece kritik bir müttefiktir" ifadesini kullandı. Çek Cumhurbaşkanı, günümüzün karmaşık güvenlik tehditlerine karşı Türkiye ile olan işbirliğini daha da ileriye taşımakta kararlı olduklarının altını çizdi.
Savunma Sanayisinde "Dron" Ortaklığı
İki ülke arasındaki ilişkilerin sadece askeri ortaklıkla sınırlı kalmaması gerektiğini ifade eden Pavel; ticaret, yatırım, bilim ve teknoloji alanlarında derinleşme sinyali verdi. Özellikle Türkiye ve Avrupa Birliği (AB) arasındaki ilişkilerin canlandırılması gerektiğine dikkat çeken konuk cumhurbaşkanı; enerji arz güvenliği, lojistik ağlar ve göç yönetimi gibi majör alanlarda Ankara ile Brüksel arasındaki köprülerin güçlendirilmesi gerektiği mesajını verdi.
Savunma sanayisindeki entegrasyona ayrı bir parantez açan Pavel, Türk ve Çek şirketlerinin yüksek performansından duyduğu memnuniyeti dile getirdi. Geleceğin harp teknolojilerine odaklandıklarını belirten Pavel, "Firmalarımızın özellikle hava savunma sistemleri ve dron karşıtı teknolojiler konusundaki ortak adımlarını son derece cesaret verici buluyorum. Güvenlik ortaklığımızı bu modern sacayakları üzerine inşa edeceğiz" dedi.
"Avrupa Artık Kendi Başının Çaresine Bakmalı"
NATO içindeki mali yükün paylaşılması tartışmalarına da değinen Petr Pavel, Avrupa ülkelerine yönelik sert ve net uyarılarda bulundu. Washington’ın küresel vizyonunun değiştiğini ima eden Çek lider, Avrupa’nın kendi güvenliğinde artık tamamen bağımsız hareket edebilecek kapasiteye ulaşması gerektiğini savundu.
Pavel, konuya ilişkin şu kritik uyarıyı yaptı:
"Amerika Birleşik Devletleri’nin odak noktasının kademeli olarak farklı önceliklere kayacağı gerçeğini kabul etmek ve buna uyum sağlamak zorundayız. Avrupalı müttefikler olarak, güvenliğimizi her zaman bir başkasının üstleneceğini düşünme rehavetinden kurtulmalıyız. Avrupa, konvansiyonel askeri alanda tüm sorumluluğu tek başına göğüslemeye hazır olmalıdır."
Çekya'dan Tarihi Savunma Bütçesi ve Ukrayna Kararlılığı
Cumhurbaşkanı Pavel, bu vizyonun bir parçası olarak Çekya’nın savunma harcamalarını bu yıl GSYH'nin yüzde 2'si seviyesine çıkardığını, 2035 yılına kadar ise bu oranı yüzde 3,5 gibi tarihi bir eşiğe taşımayı taahhüt ettiklerini hatırlattı. Caydırıcılık konusunda hiçbir gri alan bırakılmaması gerektiğini söyleyen Pavel, müttefik topraklarının her bir santimetresinin tavizsiz bir şekilde savunulacağına dair düşmanlara net bir mesaj verilmesinin şart olduğunu vurguladı.
Son olarak bölge güvenliğinin en kırılgan noktası olan Ukrayna krizine de değinen Çekya Cumhurbaşkanı, Kiev yönetimine verilen askeri ve siyasi desteğin kesintisiz sürmesi gerektiğini, uluslararası sistemin başarı kriterinin ise Ukrayna’da elde edilecek adil ve kalıcı bir barış olacağını belirterek sözlerini noktaladı.
