Türkiye, iklim değişikliğiyle mücadele ve yeşil kalkınma hedefleri doğrultusunda tarihi bir adımı geride bıraktı. İklim Değişikliği Başkanlığı tarafından hazırlanan Türkiye Emisyon Ticaret Sistemi (TR ETS) Yönetmeliği, Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girdi. 42 ana madde, 6 geçici madde ve 7 ekten oluşan dev düzenleme; ulusal karbon piyasasının hukuki çerçevesini çizerken sanayide düşük karbonlu üretim dönemini resmen başlattı.
Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum, sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada düzenlemenin stratejik önemine dikkat çekerek, "Yeşil Kalkınma hedeflerimiz doğrultusunda önemli bir kilometre taşı olan Emisyon Ticaret Sistemi ile karbon piyasasının hukuki çerçevesini belirlemiş olduk. Resmi Gazete’de yayımlanan yönetmeliğimizle yeşil dönüşüm sürecimiz hızlanacak, uluslararası ticaretteki rekabet gücümüz korunacak, yeşil istihdam daha da hız kazanacak. Hayırlı olsun" mesajını paylaştı.
İklim Kanunu ve 2053 Net Sıfır Hedefinin Temel Taşı
İklim Kanunu ile belirlenen 2053 Net Sıfır Emisyon Hedefi doğrultusunda şekillenen TR ETS, emisyon azaltımında piyasa temelli mekanizmaların etkin biçimde kullanılmasını hedefliyor. Türkiye’nin Paris Anlaşması kapsamında taahhüt ettiği Ulusal Katkı Beyanı (NDC) amaçlarına ulaşmasında anahtar rol oynayacak sistem, sanayi tesislerinin emisyon azaltım yatırımlarını teşvik edecek bir pazar yapısı inşa ediyor.
Tek Mevzuat Çatısı ve AB Standartlarına Tam Uyum
Düzenleme ile 2014 yılından bu yana uygulanan "Sera Gazı Emisyonlarının Takibi Hakkında Yönetmelik" hükümleri revize edilerek tek bir mevzuat çatısı altında toplandı. Oluşturulan yeni yapı; Avrupa Birliği Emisyon Ticaret Sistemi (AB ETS) ve Sınırda Karbon Düzenleme Mekanizması (SKDM) ile uyumlu çalışacak kurumsal altyapıyı beraberinde getiriyor.
Yönetmelik; emisyon üst limitlerinin (cap) belirlenmesinden sera gazı emisyon izinlerine, tahsisatların adil dağıtımından geçerlilik ve teslim süreçlerine kadar tüm detayları kapsıyor. Ayrıca piyasa esneklik mekanizmaları, piyasa istikrar rezervi, yükümlülük takibi ile izleme, raporlama ve doğrulama (İRD) usul ve esasları da net standartlara bağlandı.
Küresel Ticarette Rekabet Avantajı ve Yeşil İstihdam
Uluslararası ticarette artan karbon standartlarına karşı Türk sanayisinin adaptasyonunu hızlandıracak olan Türkiye Emisyon Ticaret Sistemi, temiz ve düşük karbonlu üretim teknolojilerine geçişi finansal açıdan destekleyecek. Sanayide yeşil dönüşümün ivme kazanmasıyla birlikte hem küresel pazarlardaki rekabet gücü muhafaza edilecek hem de sürdürülebilir enerji ve çevre teknolojileri alanında yeni "yeşil istihdam" alanları oluşturulacak.
