Komisyon Başkanı Adem Korkmaz, 14 Mayıs 2025’te başlayan çalışmaların sonucunda hazırlanan raporun sunuş bölümünde çarpıcı bir gerçeğe parmak bastı. Geçen yıl nisan ayında etkili olan zirai donun sadece o yılı değil, bazı bölgelerde birden fazla üretim yılını kapsayan kalıcı hasarlar bıraktığını belirten Korkmaz, "Tarım sektörünün iklim kaynaklı riskler karşısındaki kırılganlığı bu olayla bir kez daha tescillenmiştir" dedi.
Stratejik Reform: 'Sürdürülebilir Tarım ve Gıda İstikrar Fonu'
Raporun en dikkat çekici maddelerinden biri, mülkiyet odaklı değil, doğrudan gelir ve sürdürülebilirlik odaklı bir fonun kurulması önerisi oldu.
Hızlı Müdahale: Mevcut bürokratik engellere takılmadan, afet anında kaynağı hızla üreticiye ulaştıracak esnek bir yapı hedefleniyor.
Mali Garanti: Merkezi bütçeye yük bindirmeyen, kendi kendini besleyen bu bağımsız havuz ile hem üreticinin geliri hem de halkın sofrasındaki fiyat istikrarı korunacak.
TARSİM'de Yeni Dönem: 'Zorunlu Trafik Sigortası' Modeli
Tarımsal sigortalılığın tabana yayılması için raporda iki devrimsel alternatif sunuldu.
Kademeli ve Zorunlu Model: TARSİM poliçelerinin, tıpkı DASK veya zorunlu trafik sigortası gibi kademeli bir yapıyla tüm branşlarda zorunlu hale getirilmesi.
Katastrofik Rezerv Fonu (KRF): Kuraklık, don ve sel gibi risklerin aynı sezonda yaşanması durumunda mali dengeyi koruyacak bir rezerv fonun oluşturulması.
Teknolojik Kalkan: Dijital Erken Uyarı ve SMS Hattı
Don kaynaklı kayıpların en aza indirilmesi için teknolojinin tüm imkanları sahaya sürülüyor.
Yüksek Çözünürlüklü Tahmin: Meteorolojik gözlem ağlarının yaygınlaştırılması ve don riski yüksek bölgelerde istasyon yoğunluğunun artırılması planlanıyor.
Hızlı Bilgi Aktarımı: Üreticilere kritik saatlerde SMS, mobil uygulama ve dijital platformlar üzerinden anlık uyarılar gönderilecek.
Yenilenebilir Enerji Desteği: Don pervaneleri ve ısıtma sistemlerinde güneş enerjisi kullanımı teşvik edilerek üretici maliyetleri düşürülecek.
Müdahale Değil, 'Önleyici Uyum' Yaklaşımı
Komisyon, tarım politikalarının "afet olduktan sonra yardım etme" anlayışından çıkıp, "afeti önleme ve uyum sağlama" yaklaşımına evrilmesi gerektiğini savundu. Bu kapsamda; don toleransı yüksek tohum çeşitlerinin geliştirilmesi, bölge bazlı ürün desenlerinin güncellenmesi ve sözleşmeli üretim mekanizmalarının güçlendirilmesi stratejik öncelik olarak belirlendi.
