Yeni Birlik Gündem 'Düzensiz Göç ile Mücadele' etkisini gösteriyor: Son 6 yılın en iyi tablosu

'Düzensiz Göç ile Mücadele' etkisini gösteriyor: Son 6 yılın en iyi tablosu

Son 7 yılda Türkiye’ye gelen düzensiz göçmen sayısı %71.7 azaldı. 2026 yılı düzensiz göçün en düşük seyrettiği yıl oldu.

T.C. İçişleri Bakanlığı Göç İdaresi Başkanlığı’nın yayımladığı verilere göre; 2025-2026 döneminde Türkiye’ye yönelik düzensiz göç oranında %19.7’lük bir düşüş gözlemlendi. 12 Kasım 2026’da güncellenen tabloya göre, önceki yıl 160.253 olan düzensiz göçmen sayısının, bu sene 128.638’e gerilediği görüldü. Ayrıca bu sayı, düzensiz göçün zirve yaptığı 2019 yılından bu yana %71.7 oranında bir azalma ile son 6 yılın en düşük verisini ortaya koydu.

Düzensiz göçmen sayısı yıldan yıla düşüyor

Türkiye’ye yönelik düzensiz göç tablosunda bazı uyruklar öne çıkmaktadır. Güncel verilere göre, ilk sırada Afganistan uyruklu göçmenler yer alıyor. 2022 yılında 115.775 Afgan vatandaşı Türkiye’ye göç ederken, 2026 yılında bu sayının 35.810’a gerilediği görülüyor. Bu doğrultuda, 2026 yılı kapsamında Afgan uyruklu göçmenler, toplam düzensiz göçmen sayısının %27.8’ünü oluşturuyor.

Afgan halkın göç etmesindeki başlıca nedenler arasında siyasi istikrarsızlık, ekonomik çöküş ve güvenlik problemleri yer alıyor. Çoğunluğunu 18-30 yaş grubundaki erkeklerin oluşturduğu göçmenlerin, iş bularak hayata tutunma amacıyla yola çıktığı biliniyor.

İkinci sırada ise 2026 yılı toplam düzensiz göçmen sayısında %12.2’lik paya sahip olan Suriye uyruklu göçmenler bulunuyor. Son 3 yıllık süreç incelendiğinde; 8 Aralık 2024’te Esed rejiminin düşmesini takiben Suriyeli düzensiz göçmen sayısının ilk yıl %55.5, ikinci yıl ise bir önceki yıla kıyasla %29.9 oranında azaldığı görülüyor. Ayrıca ülkedeki yeni devlet inşası ve Türkiye’deki geçici koruma altındaki Suriyelilerin “gönüllü, güvenli, onurlu ve düzenli geri dönüşünün” de düzensiz göçmen sayısındaki bu büyük düşüşte etkili olduğu değerlendiriliyor.

İran’ın göçmen sayısı düşse de sıralaması yükseliyor

Afganistan ve Suriye’nin sahip olduğu aşağı yönlü ivmenin aksine, İran düzensiz göçmenler listesinde yukarı yönlü hareket etmiştir. 2024 yılında 7.614 kişi ile listenin 8. sırasında yer alırken, Haziran 2025’te ABD ve İsrail’e karşı girdiği On İki Gün Savaşı’nın da etkisiyle bu sayı 9.346’a çıkarak listede 5. sıraya yükselmiştir. Buna ek olarak, 2026 yılında Türkiye’ye gelen İran uyruklu düzensiz göçmen sayısında düşüş yaşanmasına rağmen, İran listedeki tırmanışını sürdürerek 3. sırada yerini almıştır. Türkiye’nin düzensiz göç ile mücadelesi ve toplam düzensiz göçmen sayısının yıldan yıla düşüşü de bu sonuç üzerinde doğrudan etkili olmuştur.

Sudan listenin sonunda: İç savaş sürüyor

2023’ten bu yana iç savaşın devam ettiği Sudan ise toplamda 2.260 kişi ile düzensiz göçmen listesinin sonunda yer alıyor. Yerel kaynaklardan edinilen bilgilere göre; savaşın başından bu yana yüz binlerce sivilin, İsrail ve Birleşik Arap Emirlikleri’nin (BAE) desteklediği Hızlı Destek Kuvvetleri tarafından katledildiği değerlendiriliyor. Ayrıca binlerce insanın da göçe zorlandığı biliniyor.

Türkiye, düzensiz göç ile nasıl mücadele ediyor?

Türkiye, Düzensiz Göçle Mücadele Strateji Belgesi ve Ulusal Eylem Planı kapsamında;

  • Düzensiz göçü kaynağında önlemeye yönelik ulusal ve uluslararası mekanizmalar ve iş birliklerini güçlendirme,
  • Sınır güvenliğinin arttırılması ve düzensiz göçle mücadele alanında tedbirler geliştirilmesi,
  • Yabancı iş gücü göçünün etkin ve kapsamlı politikalarla yönetilmesi,
  • Düzensiz göçmenlere ilişkin ülke içindeki işlemlerin ve geri gönderilmesi sisteminin “insan hakları standartları” çerçevesinde yürütülmesi,
  • Hassas durumdaki düzensiz göçmenlerin korunması ve düzensiz göçle mücadelede kanıta dayalı politikalar üretilmesi kararlarını almıştır.